Τα άρθρα 179, 181 και 182 του νέου νόμου για τις ένοπλες δυνάμεις 5265. ΦΕΚ Α 3/10-1-2026.
Το κείμενο του νόμου και η αιτιολογική έκθεση αυτού.
Άρθρο 179
Απαλλαγή από τη στράτευση πριν από την πρόσκληση
Άρθρο 181
Απαλλαγή από τη στράτευση
Άρθρο 182
Δικαιολογητικά απαλλαγής από την υποχρέωση στράτευσης
Αιτιολογική έκθεση:
179 Με την αξιολογούμενη ρύθμιση δίνεται η δυνατότητα παραπομπής για κρίση της σωματικής ικανότητας ή και απευθείας απαλλαγής από την υποχρέωση στράτευσης, όσων πάσχουν από σοβαρά προβλήματα υγείας, πριν από την αρχική πρόσκληση της κλάσης τους προς εκπλήρωση της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης.
Ειδικότερα, προβλέπεται η δυνατότητα παραπομπής στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή για κρίση της σωματικής ικανότητας των ενδιαφερομένων, εξαιρούνται, όμως, όσοι δηλώνουν ότι πάσχουν από ψυχικά νοσήματα, οι οποίοι δεν παραπέμπονται πριν από την αρχική πρόσκληση της κλάσης τους.
Τέλος, προβλέπεται αυτεπάγγελτη απαλλαγή από την υποχρέωση στράτευσης για όσους καταθέτουν εν ισχύ γνωμάτευση πιστοποίησης αναπηρίας εφ' όρου ζωής με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%).
Το κείμενο του νόμου:
Άρθρο 179
Απαλλαγή από τη στράτευση πριν από την πρόσκληση
σε κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις
1. Είναι δυνατή η χορήγηση απαλλαγής από την υποχρέωση στράτευσης πριν από την έναρξη των στρατιωτικών υποχρεώσεων, για όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας.
2. Όσοι στρατεύσιμοι καταθέτουν με το δελτίο απογραφής ιατρικά δικαιολογητικά από τα οποία προκύπτουν
προβλήματα υγείας, πλην ψυχικών παθήσεων, και πιθανολογείται η ακαταλληλότητά τους για στράτευση,
παραπέμπονται από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία στην πλησιέστερη στον τόπο διαμονής τους Στρατιωτική Υγειονομική Επιτροπή (εφεξής: ΣΥΕ) του ΣΞ για υγειονομική εξέταση και κρίση της σωματικής τους
ικανότητας, με την επιφύλαξη της παρ. 3. Σε αυτή την περίπτωση, οι αρμόδιες ΣΥΕ εκδίδουν γνωματεύσεις
μόνο για όσους κρίνονται ακατάλληλοι για στράτευση (Ι/5).
3. Αν από τα δικαιολογητικά που κατατίθενται προκύπτει ότι οι στρατεύσιμοι πάσχουν από ψυχικές παθήσεις, αυτοί δεν παραπέμπονται πριν από την αρχική πρόσκληση της κλάσης τους.
4. Τα άτομα με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας εφ’ όρου ζωής τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%)
ή άτομα τα οποία έχουν διαγνωστεί με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή (αυτισμός) με ποσοστό αναπηρίας
τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%), που υποβάλλουν μαζί με το δελτίο απογραφής σχετική γνωμάτευση, ανεξαρτήτως της εμπρόθεσμης ή μη κατάθεσης του δελτίου απογραφής και της φύσης της πάθησης,
απαλλάσσονται από την υποχρέωση στράτευσης για λόγους υγείας από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία,
σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 181.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ ́
ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΣΤΡΑΤΕΥΣΗΣ
ΚΑΙ ΑΝΑΒΟΛΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗΣ ΣΤΙΣ EΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ
Αιτιολογική έκθεση:
181 Με την αξιολογούμενη ρύθμιση καθορίζονται οι περιπτώσεις, στις οποίες, για λόγους κοινωνικής ευαισθησίας, χορηγείται απαλλαγή από την υποχρέωση στράτευσης, είτε αυτοδίκαια, είτε κατόπιν αίτησης των ενδιαφερομένων. Οι λόγοι απαλλαγής αφορούν ιδίως σε σοβαρά προσωπικά και οικογενειακά προβλήματα εξαιτίας των οποίων η εκπλήρωση των στρατιωτικών υποχρεώσεων θα καθίσταται ιδιαίτερα επαχθής, καθώς και σε προβλήματα υγείας των υπόχρεων σε στράτευση.
Το κείμενο του νόμου:
Άρθρο 181
Απαλλαγή από τη στράτευση
1. Απαλλάσσονται από την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση οι εξής κατηγορίες:
α) Όσοι κρίνονται από τις αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές των ΕΔ ακατάλληλοι για στράτευση για λόγους
υγείας.
β) Όσοι είναι άτομα με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας εφ’ όρου ζωής τουλάχιστον εξήντα επτά τοις
εκατό (67%) ή άτομα τα οποία έχουν διαγνωστεί με διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή (αυτισμός) με ποσοστό
αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%).
γ) Όσοι καταδικάζονται αμετάκλητα από οποιοδήποτε ποινικό δικαστήριο σε κάθειρξη και το έγκλημα για
το οποίο καταδικάστηκαν δεν έχει αμνηστευθεί, ούτε έχει απονεμηθεί χάρη ή επέλθει παραγραφή της ποινής
με άρση των συνεπειών της καταδίκης.
δ) Ο πατέρας τριών (3) ή περισσοτέρων ζώντων τέκνων, εφόσον το επιθυμεί.
ε) Ο μόνος ή ο μεγαλύτερος γιος γονέων που έχουν αποβιώσει, ο οποίος έχει έναν (1) τουλάχιστον άγαμο
και ανήλικο ή άγαμο και με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ’ όρου ζωής
αδελφό ή αδελφή, εφόσον το επιθυμεί. Αν ο μεγαλύτερος γιος θανόντων γονέων είναι άγαμος και άτομο με
αναπηρία με ποσοστό τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ’ όρου ζωής, το δικαίωμα απαλλαγής
μεταβιβάζεται στον αμέσως επόμενο ικανό για στράτευση αδελφό, εφόσον το επιθυμεί.
στ) Ο μόνος ή ο μεγαλύτερος γιος άγαμης μητέρας που απεβίωσε ή έχει ποσοστό αναπηρίας εξήντα επτά
τοις εκατό (67%) εφ’ όρου ζωής, εφόσον έχει άγαμο και ανήλικο ή με εξήντα επτά τοις εκατό (67%) ποσοστό
αναπηρίας αδελφό ή αδελφή και ο ίδιος δεν έχει αναγνωρισθεί ή υιοθετηθεί, εφόσον το επιθυμεί.
ζ) Ο χήρος πατέρας που ασκεί την αποκλειστική γονική μέριμνα ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ανήλικου
τέκνου ή ο πατέρας στον οποίο έχει ανατεθεί η αποκλειστική γονική μέριμνα ενός (1) τουλάχιστον ζώντος
ανήλικου τέκνου, κατόπιν τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ή ο πατέρας που ασκεί την αποκλειστική επιμέλεια
κατόπιν τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ή λόγω θανάτου της μητέρας, ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ανήλικου τέκνου με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%) εφ’ όρου ζωής ή με ποσοστό
αναπηρίας τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50%) που πάσχει από σακχαρώδη διαβήτη ινσουλινοεξαρτώμενο,
εφόσον το επιθυμεί.
η) Ο πατέρας που του έχει ανατεθεί εν όλω με τελεσίδικη δικαστική απόφαση η επιμέλεια ενός (1) τουλάχιστον ζώντος ενήλικου άγαμου τέκνου, με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%)
εφ’ όρου ζωής, εφόσον το επιθυμεί.
θ) Οι μοναχοί που μονάζουν σε Μονή του Αγίου Όρους ή στη Μονή του Πατριαρχείου των Ιεροσολύμων
ή στη Μονή της Αγίας Αικατερίνης του Όρους Σινά, εφόσον το επιθυμούν.
ι) Όσοι απέκτησαν την ελληνική ιθαγένεια με τιμητική πολιτογράφηση, σύμφωνα με το άρθρο 13 του
Κώδικα Ελληνικής Ιθαγένειας (ν. 3284/2004, Α ́ 217), περί τιμητικής πολιτογράφησης, εφόσον το επιθυμούν.
2. Οι λιποτάκτες υπάγονται στην παρ. 1 μετά τη διακοπή της λιποταξίας τους.
3. Οι υπαγόμενοι στις περ. α) και θ) της παρ. 1 υπέχουν στρατιωτικές υποχρεώσεις εφόσον, πριν από τη
συμπλήρωση του τεσσαρακοστού πέμπτου (45ου) έτους της ηλικίας τους, παύσουν να υφίστανται οι λόγοι
της απαλλαγής.
4. Αν οι αναφερόμενοι στην παρ. 1 διετέλεσαν οποτεδήποτε ή διατελούν σε ανυποταξία, εάν οι προϋποθέσεις
απαλλαγής συνέτρεχαν κατά την ημερομηνία που όφειλαν να καταταγούν, εξαιρούνται από την πρόσκληση ή
τις προσκλήσεις για τις οποίες κηρύχθηκαν ανυπότακτοι. Στην περίπτωση του πρώτου εδαφίου, το αξιόποινο
της ανυποταξίας εξαλείφεται, αίρονται όλες οι έννομες συνέπειες και οι δικογραφίες για τις ανυποταξίες τίθενται
στο αρχείο με πράξη του εισαγγελέα του αρμοδίου στρατιωτικού δικαστηρίου. Ειδικά, όσοι απαλλάσσονται
λόγω αναπηρίας σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 1, εξαιρούνται από την πρόσκληση ή τις προσκλήσεις για
τις οποίες κηρύχθηκαν ανυπότακτοι μόνον εφόσον η αναπηρία πιστοποιήθηκε πριν από την ημερομηνία που
όφειλαν να καταταγούν.
Αιτιολογική έκθεση:
182 Με την αξιολογούμενη ρύθμιση καθορίζονται, χάριν σαφήνειας και ασφάλειας δικαίου, ρητά τα δικαιολογητικά που απαιτούνται, κατά περίπτωση, προκειμένου οι ενδιαφερόμενοι να υπαχθούν σε κάποια από τις κατηγορίες απαλλαγής από την υποχρέωση εκπλήρωσης της κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης, σύμφωνα με το άρθρο 181.
Το κείμενο του νόμου:
Άρθρο 182
Δικαιολογητικά απαλλαγής από την υποχρέωση στράτευσης
1. Για την υπαγωγή στις περ. δ) έως και ι) του άρθρου 181, οι ενδιαφερόμενοι υποβάλλουν στην αρμόδια
Στρατολογική Υπηρεσία αίτηση και τα παρακάτω, κατά περίπτωση, δικαιολογητικά:
α) Για την υπαγωγή στις περ. δ) έως και στ) της παρ. 1 του άρθρου 181 πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης για στρατολογική χρήση.
β) Για την υπαγωγή στις περ. ζ) και η) του άρθρου 181, εκτός από το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης για στρατολογική χρήση, επιπλέον:
βα) Αντίγραφο τελεσίδικης δικαστικής απόφασης ανάθεσης της αποκλειστικής γονικής μέριμνας ή επιμέλειας, καθώς και υπεύθυνη δήλωση του αιτούντος, στην οποία δηλώνει ότι η κατανομή της γονικής μέριμνας
ή επιμέλειας, όπως αυτή προκύπτει από την κατατιθέμενη δικαστική απόφαση, δεν έχει μεταβληθεί και
ββ) σε περίπτωση θανάτου ή κήρυξης του άλλου γονέα σε αφάνεια, ληξιαρχική πράξη θανάτου ή αντίγραφο αμετάκλητης δικαστικής απόφασης, αντίστοιχα, καθώς και υπεύθυνη δήλωση του αιτούντος, στην οποία
δηλώνει ότι δεν του έχει αφαιρεθεί με δικαστική απόφαση η άσκηση της γονικής μέριμνας ή της επιμέλειας.
γ) Για την υπαγωγή στην περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 181, βεβαίωση της οικείας Μονής, από την οποία
προκύπτει η ιδιότητα του μοναχού. Οι βεβαιώσεις των Μονών του Αγίου Όρους γίνονται δεκτές, εφόσον είναι
επικυρωμένες από την Ιερά Επιστασία.
δ) Για την υπαγωγή στην περ. ι) της παρ. 1 του άρθρου 181, το προεδρικό διάταγμα με το οποίο αποκτήθηκε η ελληνική ιθαγένεια.
2. Η υπαγωγή στην περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 181 γίνεται βάσει εν ισχύ γνωμάτευσης αναπηρίας που
υποβάλλεται με μέριμνα των ενδιαφερομένων ή μπορεί να ζητηθεί αυτεπάγγελτα από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία.
3. Η συνδρομή των προϋποθέσεων υπαγωγής στην περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 181 αποδεικνύεται με
αντίγραφο ποινικού μητρώου δικαστικής χρήσης ή με επίσημα έγγραφα ξένου κράτους, που υποβάλλονται με
μέριμνα των ενδιαφερομένων ή μπορούν να ζητηθούν αυτεπάγγελτα από την αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία.
4. Για την εφαρμογή του παρόντος ισχύουν και τα καθοριζόμενα στο πρώτο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου
202.
