Τρίτη 9 Ιουνίου 2026

ΑΠΟΦΑΣΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ Θέμα: «Διευκρινιστική Εγκύκλιος σχετικά με την αναγνώριση και εξυπηρέτηση κατόχων της Έντυπης, Ψηφιακής ή Πλαστικής Κάρτας Αναπηρίας»

ΑΠΟΦΑΣΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ 

Θέμα: «Διευκρινιστική Εγκύκλιος σχετικά με την αναγνώριση και εξυπηρέτηση κατόχων της Έντυπης, Ψηφιακής ή Πλαστικής Κάρτας Αναπηρίας» 

 

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ 

 

 

 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ 

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ 

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ & ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ 

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ 

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ 

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ (ΑμεΑ) 

ΤΜΗΜΑ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ 

 

Ταχ. Δ/νση: Σολωμού 60 

Ταχ. Κώδικας: 104 32 

Πληροφορίες: Μαρία Σταϊκοπούλου 

Τηλέφωνα : 211-0019324 

e-mail :  m.staikopoulou@minscfa.gov.gr 

 

 

 

 

Αθήνα, 9-6-2026 

Αρ. Πρωτ.: 12757 

 

 

 

ΠΡΟΣ: 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ 

 

 

 

 

 

thireos

 

Θέμα: «Διευκρινιστική Εγκύκλιος σχετικά με την αναγνώριση και εξυπηρέτηση κατόχων της Έντυπης, Ψηφιακής ή Πλαστικής Κάρτας Αναπηρίας» 

 

1. Σκοπός 

Βασικός στόχος της θέσπισης της Κάρτας Αναπηρίας είναι η προστασία των ευαίσθητων δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των ατόμων με αναπηρία. Ως εκ τούτου, στην Κάρτα Αναπηρίας δεν αναγράφονται παρά μόνο τα απολύτως απαραίτητα δεδομένα, χωρίς να αναφέρεται οποιοδήποτε στοιχείο που αφορά ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα υγείας ή αναπηρίας. Δευτερευόντως, η Κάρτα Αναπηρίας θεσπίστηκε για να διευκολύνει τους πολίτες αλλά και τις δημόσιες υπηρεσίες, ως ένα έγγραφο πιστοποίησης της ιδιότητας των ατόμων με αναπηρία, με ενιαία τυποποίηση, ανεξαρτήτως φορέα πιστοποίησης αναπηρίας και με αυξημένα εχέγγυα εγκυρότητας. 

Η παρούσα εγκύκλιος αποσκοπεί στην ενημέρωση σχετικά με την Κάρτα Αναπηρίας, η οποία αποτελεί το επίσημο κρατικό έγγραφο με το οποίο αποδεικνύεται η ταυτότητα του κατόχου της και η ιδιότητα του ως ατόμου με αναπηρία. Όλοι οι φορείς του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, καθώς και φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, οφείλουν να εξυπηρετούν κατά προτεραιότητα τους κατόχους Κάρτας Αναπηρίας. 

Επιπλέον, εφόσον από τα αναγραφόμενα στοιχεία προκύπτουν τα απαιτούμενα στοιχεία, απαγορεύεται η υποχρέωση προσκόμισης άλλων δικαιολογητικών πιστοποίησης αναπηρίας, όπως π.χ. η γνωμάτευση/πιστοποίηση αναπηρίας, για την απόδειξη της αναπηρίας και την απονομή δικαιωμάτων που απορρέουν από την ιδιότητα του ατόμου με αναπηρία. 

2. Βασικές διατάξεις 

Η Κάρτα Αναπηρίας θεσπίστηκε με τον ν. 4961/2022. Δυνάμει αυτού έχει εκδοθεί η υπ’ αριθμ. 16996/16.02.2023 Κ.Υ.Α. «Ψηφιακό Μητρώο Ατόμων με Αναπηρία και Υποσύστημα Κάρτας Αναπηρίας» (Β’ 932), η οποία τροποποιήθηκε με την υπ’ αριθμ. 33836/2025 Κ.Υ.Α. (Β΄ 7269). 

Σύμφωνα με το άρθρο 106 του ν.4961/2022 «Η Κάρτα Αναπηρίας αποδεικνύει την ταυτότητα του κατόχου της και την ιδιότητα του ατόμου με αναπηρία έναντι κάθε δημόσιας αρχής και τρίτου.» 

Σύμφωνα με το άρθρο 20 της ως άνω Κ.Υ.Α.: 

«1. Η Κάρτα Αναπηρίας γίνεται υποχρεωτικώς αποδεκτή από όλους τους φορείς του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, καθώς και από φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, ως μέσο απόδειξης των αναγραφόμενων σε αυτήν δεδομένων ταυτοποίησης και αναπηρίας. 

2. Όλοι οι φορείς του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, καθώς και φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, οφείλουν να εξυπηρετούν κατά προτεραιότητα τους κατόχους Κάρτας Αναπηρίας σε διαδικασίες που απαιτούν φυσική παρουσία και να τους παρέχουν κάθε διευκόλυνση που απαιτείται για την εξυπηρέτησή τους και ιδίως κάθε διευκόλυνση που καλύπτει τυχόν έλλειμμα προσβασιμότητας του χώρου ή της διαδικασίας. 

3. Οι κάτοχοι της Κάρτας Αναπηρίας και τα εμποδιζόμενα άτομα χρησιμοποιούν κατά αποκλειστικότητα τις θέσεις (καθίσματα) που προορίζονται για άτομα με αναπηρία και ενδεικτικώς σε μέσα μαζικής μεταφοράς, χώρους αναμονής και συναθροίσεων.» 

Σύμφωνα με το άρθρο 19 της ίδιας Κ.Υ.Α.: 

«Κάθε είδος Κάρτας Αναπηρίας αποτελεί έγγραφο της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης, κατά την έννοια του άρθρου 27 του ν.4727/2020. Η επαλήθευση του περιεχομένου της Κάρτας Αναπηρίας δύναται να διενεργείται από τους παρόχους, σύμφωνα με την παρ. 4 του ως άνω άρθρου.» 

Σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 27 του ν.4727/2020 «Η επαλήθευση του περιεχομένου του εγγράφου από τον λήπτη γίνεται μέσω της υπηρεσίας επαλήθευσης που παρέχεται από την ΕΨΠ με τη χρήση του μοναδικού αναγνωριστικού αριθμού επαλήθευσης». 

 

 

 

3. Είδη Κάρτας 

Το προσωπικό εξυπηρέτησης κοινού των δημόσιων και ιδιωτικών φορέων υποχρεούται να αποδέχεται την Κάρτα Αναπηρίας ανεξαρτήτως της μορφής με την οποία αυτή επιδεικνύεται από τον πολίτη, ήτοι: 

• σε εκτυπωμένη μορφή, μέσω εγγράφου που φέρει ψηφιακή σήμανση και εκδίδεται από την ηλεκτρονική πύλη karta.epan.gov.gr, 

• είτε σε ψηφιακή μορφή, μέσω της εφαρμογής Gov.gr Wallet που είναι εγκατεστημένη σε κινητή συσκευή του κατόχου, 

• είτε ως πλαστική κάρτα, η οποία εκδίδεται από τον Νοέμβριο 2025. 

Όλες οι ανωτέρω μορφές της Κάρτας Αναπηρίας έχουν την ίδια αποδεικτική ισχύ και γίνονται υποχρεωτικά αποδεκτές για κάθε νόμιμη χρήση. 

 

4. Έλεγχος εγκυρότητας 

Ο έλεγχος εγκυρότητας της Κάρτας Αναπηρίας διενεργείται: 

α) μέσω της εφαρμογής «Έλεγχος εγκυρότητας εγγράφων gov.gr», που λειτουργεί στη διεύθυνση: 

https://www.gov.gr/ipiresies/polites-kai-kathemerinoteta/psephiaka-eggrapha-gov-gr/elegkhos-egkurotetas-eggraphon-gov-grή 

β) με τη σάρωση του QR code που φέρει κάθε Κάρτα. 

 

5. Σήμανση Κλιμακίων 

Τα κλιμάκια αναπηρίας είναι τρία και αφορούν στο συνολικό ποσοστό αναπηρίας του κατόχου της Κάρτας, ώστε να αποδίδονται και τα αντίστοιχα του ποσοστού δικαιώματα. Ειδικότερα τα κλιμάκια αφορούν: 

 Κλιμάκιο I: Αναπηρία 50% - 66% 

 Κλιμάκιο II: Αναπηρία 67% - 79% 

 Κλιμάκιο III: Αναπηρία 80% και άνω 

 

6. Σήμανση «Σ» 

Σε περίπτωση που στην Κάρτα Αναπηρίας αναγράφεται η σήμανση «Σ», η οποία υποδηλώνει δικαίωμα συνοδού, τα προβλεπόμενα δικαιώματα, παροχές ή διευκολύνσεις που απονέμονται στον κάτοχο της Κάρτας επεκτείνονται, κατά περίπτωση, και στον/στη συνοδό αυτού (όταν συνοδεύει το άτομο με αναπηρία). 

 

 

7. Μορφές με τις οποίες δύναται να επιδεικνύεται η Κάρτα Αναπηρίας 

 

 

 

 

1. Πλαστική κάρτα δυο όψεων με ανάλυση σημάνσεων 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2. Εκτυπωμένη Μορφή 

 

 

 

 

 

 

 

3. Ψηφιακή μορφή μέσω της εφαρμογής Gov.gr Wallet 

 

 

 

8. Ισχύς γνωματεύσεων αναπηρίας 

Εξακολουθούν να ισχύουν οι πιστοποιήσεις αναπηρίας που έχουν εκδοθεί από αρμόδιες υγειονομικές επιτροπές (ΚΕ.Π.Α., Α.Σ.Υ.Ε. κλπ). Τα πρόσωπα που προσκομίζουν τέτοιες πιστοποιήσεις αντί Κάρτας Αναπηρίας, θα πρέπει να εξυπηρετούνται όπως εξυπηρετούνταν και σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν για κάθε παροχή. 

Παρακαλείται η αρμόδια υπηρεσία των αποδεκτών να μεριμνήσει για τη διαβίβαση και περαιτέρω προώθηση της παρούσας προς όλους τους εποπτευόμενους φορείς, με σκοπό την ενημέρωση τους, καθώς και τη διασφάλιση της ομαλής και αποτελεσματικής εξυπηρέτησης των πολιτών. Σχόλιο πλαισίου κειμένουΣχόλιο πλαισίου κειμένου ΑΔΑ: 9ΕΛΤ46ΝΛ2Α-ΗΛ9

Παρακαλούνται οι προϊστάμενοι Διευθύνσεων και των αυτοτελών τμημάτων στους οποίους θα κοινοποιηθεί η παρούσα να διασφαλίσουν την πιστή εφαρμογή του για την εύρυθμη εξυπηρέτηση των συμπολιτών μας και τον σεβασμό των δικαιωμάτων τους. 

 

Η ΥΠΟΥΡΓΟΣ 

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ 

 

ΔΟΜΝΑ -ΜΑΡΙΑ ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ 

 

 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑ: 

1. Όλα τα Υπουργεία (με την παράκληση να ενημερωθούν όλοι οι εποπτευόμενοι φορείς) 

2. Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Γεν. Δ/νση Διοικητικών Διαδικασιών του Δημοσίου Δ/νση Υπηρεσιών μιας Στάσης Τμήμα Υποστήριξης Λειτουργίας ΚΕΠ Φραγκούδη 11 & Αλ. Πάντου, Καλλιθέα Αττικής, 101 63, email:  dolkep@mindigital.gr 

 

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ ΓΙΑ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ : 

1. ΟΠΕΚΑ: Δ/νση Αναπηρικών Επιδομάτων και Οικονομικών Ενισχύσεων 28ης Οκτωβρίου 30, Αθήνα 106 77, email: protokollo@opeka.gr 

2. Ε.Σ.Α.μεΑ. Διεύθυνση: Ελ. Βενιζέλου 236, 16341 Ηλιούπολη, Αθήνα Τηλ.: 210 9949837 email: esaea@otenet.gr 

 

 

ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ: 

1. Γραφείο Υπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας 

2. Γραφείο Γενικού Γραμματέα Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας 

3. Γραφείο Προϊσταμένης Γεν. Δ/νσης Κοινωνικής Αλληλεγγύης 

4. Διεύθυνση Πολιτικών Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ) 

  

Ανακοίνωση Π.Σ.Τ. – ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΔΙΑΛΟΓΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΗΝ ΑΝΕΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΟΠΤΙΚΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

Ανακοίνωση Π.Σ.Τ. – ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΔΙΑΛΟΓΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΗΝ ΑΝΕΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΟΠΤΙΚΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

Ιούν 9, 2026 | Ανακοινώσεις, ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΔΙΑΛΟΓΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ ΤΗΝ ΑΝΕΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΟΠΤΙΚΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

Την Τρίτη 2 Ιουνίου 2026 στο αμφιθέατρο του Κέντρου Εκπαίδευσης και Αποκατάστασης Τυφλών με πρωτοβουλία του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών και της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών, πραγματοποιήθηκε συνάντηση διαλόγου με θέμα την εργασία και την επαγγελματική αποκατάσταση των ατόμων με οπτική αναπηρία, με τη συμμετοχή μελών του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών, της νεολαίας του Συνδέσμου, καθώς και εκπροσώπων και μελών της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης αναπτύχθηκε γόνιμος διάλογος γύρω από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα άτομα με οπτική αναπηρία στην εκπαίδευση, την επαγγελματική κατάρτιση και την πρόσβασή τους στην αγορά εργασίας. Τα μέλη κατέθεσαν τις εμπειρίες και τις προτάσεις τους, ενώ αναδείχθηκαν ζητήματα όπως η πρακτική άσκηση των σπουδαστών, η προσβασιμότητα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, η ανάγκη δημιουργίας νέων επαγγελματικών διεξόδων και η ενίσχυση της απασχόλησης στον ιδιωτικό τομέα.

Μεταξύ των προτάσεων που κατατέθηκαν ήταν η θεσμοθέτηση νέων επαγγελματικών ειδικοτήτων, η παροχή κινήτρων στους εργοδότες για την πρόσληψη ατόμων με αναπηρία, η ενίσχυση των Μονάδων Προσβασιμότητας στα πανεπιστήμια, η βελτίωση του πλαισίου της πρακτικής άσκησης και η λήψη μέτρων για τη διευκόλυνση της επαγγελματικής ένταξης των νέων ατόμων με οπτική αναπηρία.

Ο Πρόεδρος της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών, κ. Νικόλαος Γιαλλούρης, και ο Πρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών, κ. Δημήτριος  Σηφάκης, αναφέρθηκαν στις διεκδικήσεις του αναπηρικού κινήματος για την εργασία, την εκπαίδευση και την κοινωνική ένταξη, υπογραμμίζοντας την ανάγκη συνέχισης των προσπαθειών για την κατοχύρωση ίσων ευκαιριών για όλους.

Παράλληλα, εκφράστηκε προβληματισμός για τη μικρή συμμετοχή νέων ανθρώπων στη συνάντηση, καθώς η ενεργή παρουσία και συμβολή της νέας γενιάς αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη διαμόρφωση των πολιτικών και των διεκδικήσεων που αφορούν το μέλλον των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Η συζήτηση ολοκληρώθηκε με κοινή δέσμευση για συνέχιση του διαλόγου, επεξεργασία των προτάσεων που κατατέθηκαν και ενίσχυση των συλλογικών διεκδικήσεων για εργασία, προσβασιμότητα και ίση συμμετοχή στην κοινωνία.

 

Επιστολή της Ε.Σ.Α.μεΑ. προς τον κ. Θ. Λιβάνιο, Υπουργό Εσωτερικών με θέμα: «Δημόσια διαβούλευση επί του σχεδίου νόμου ‘Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης’: οι προτάσεις της Ε.Σ.Α.μεΑ.»

Επιστολή της Ε.Σ.Α.μεΑ. προς τον κ. Θ. Λιβάνιο, Υπουργό Εσωτερικών με θέμα: «Δημόσια διαβούλευση επί του σχεδίου νόμου ‘Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης’: οι προτάσεις της Ε.Σ.Α.μεΑ.»

Ιούν 9, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, ΕΣΑΜΕΑ

Πληροφορίες: Δημήτρης Λογαράς

Αθήνα: 08.06.2026

Αρ. Πρωτ.:           708

ΠΡΟΣ:   κ. Θ. Λιβάνιο, Υπουργό Εσωτερικών

ΚΟΙΝ:    «Πίνακας Αποδεκτών»

ΘΕΜΑ:  «Δημόσια διαβούλευση επί του σχεδίου νόμου ‘Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης’: οι προτάσεις της Ε.Σ.Α.μεΑ.»

Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.), η οποία αποτελεί την τριτοβάθμια κοινωνική και συνδικαλιστική οργάνωση εκπροσώπησης των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους στη χώρα, κοινωνικό εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας και χρόνιας πάθησης και ιδρυτικό μέλος του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία (European Disability Forum), ήτοι του μεγαλύτερου φορέα εκπροσώπησης των ατόμων με αναπηρία σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, με το παρόν σας υποβάλλει τις προτάσεις της επί του Σχεδίου Νόμου με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης». Αξίζει να σημειωθεί ότι οι προτάσεις που ακολουθούν υποβλήθηκαν και ηλεκτρονικά στον ιστότοπο ανοιχτής διακυβέρνησης «www.opengov.gr» στις 3 Ιουνίου 2026.

Βασική μας θέση είναι ότι ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης οφείλει να ενσωματώνει οριζόντια τη διάσταση της αναπηρίας, όπως επιβάλλεται από τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 4074/2012 και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ελληνικής έννομης τάξης, προκειμένου αφενός να αρθούν υφιστάμενα εμπόδια σε βάρος των ατόμων με αναπηρία, των ατόμων με χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους, αφετέρου να αποτραπεί η δημιουργία νέων. Ακολουθεί η παράθεση των προτάσεών μας υπό αυτό το πρίσμα.

1. Η παρ. 1 του Άρθρου 39 «Ειδική εφαρμογή εγγραφής εκλογέων που επιθυμούν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα με ηλεκτρονική ψήφο» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Στο Υπουργείο Εσωτερικών λειτουργεί ηλεκτρονική εφαρμογή, προσβάσιμη μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr), για την εγγραφή, τη μεταβολή στοιχείων και τη διαγραφή από τον ειδικό εκλογικό κατάλογο ηλεκτρονικής ψήφου. Η εφαρμογή είναι πλήρως προσβάσιμη στα άτομα με αναπηρία, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο Μέρος Α, Κεφάλαιο Η του ν.4727/2020.  Οι εκλογείς που επιθυμούν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα με ηλεκτρονική ψήφο εγγράφονται με δική τους μέριμνα στους ειδικούς εκλογικούς καταλόγους του άρθρου 38. […]» .

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη συμπλήρωση βασίζεται στις προβλέψεις του Κεφαλαίου Η΄ του ν.4727/2020, με τον οποίο ενσωματώθηκε στην εθνική μας νομοθεσία η Οδηγία 2016/2102 για την προσβασιμότητα των ιστότοπων και των εφαρμογών για φορητές συσκευές των οργανισμών του δημοσίου.

2. Στο Άρθρο 52 «Μορφή και περιεχόμενο ψηφοδελτίων», να προβλεφθεί η εκτύπωση ψηφοδελτίων σε μορφή braille για τους εκλογείς με οπτική αναπηρία/τύφλωση.

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη πρόβλεψη βασίζεται: α) στις διατάξεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας,  σύμφωνα με την οποία «Τα άτομα με αναπηρίες έχουν δικαίωμα να απολαμβάνουν μέτρων που εξασφαλίζουν την αυτονομία, την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας»  και β) στις προβλέψεις του Άρθρου 29 «Συμμετοχή στην πολιτική και δημόσια ζωή» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες -την οποία η χώρα μας κύρωσε με τον ν.4074/2012 και ως εκ τούτου οφείλει να εφαρμόζει- το οποίο επιβάλλει στα Συμβαλλόμενα Κράτη να διασφαλίζουν αφενός ότι «οι διαδικασίες ψηφοφορίας, οι εγκαταστάσεις και τα (εκλογικά) υλικά είναι κατάλληλες, προσβάσιμες  και εύκολες στην κατανόηση και χρήση», αφετέρου να προστατεύουν το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία να ψηφίζουν με μυστική ψηφοφορία, σε ίση βάση με τους λοιπούς πολίτες.

3. Οι παρ. 1 και 6 του Άρθρου 67 «Τρόπος διεξαγωγής ψηφοφορίας με ηλεκτρονική ψήφο» να συμπληρωθούν ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Η ψηφοφορία με ηλεκτρονική ψήφο διεξάγεται σε ειδικά εκλογικά τμήματα ηλεκτρονικής ψήφου, τα οποία συστήνονται σε όλη την Επικράτεια με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, το νωρίτερο τριάντα (30) ημέρες πριν από τη διενέργεια των δημοτικών και περιφερειακών εκλογών. Τα ειδικά εκλογικά τμήματα είναι πλήρως προσβάσιμα σε όλα τα άτομα με αναπηρία.

[…]

6. Με προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται ύστερα από πρόταση των Υπουργών Εσωτερικών, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ρυθμίζονται:

α) η ηλεκτρονική εφαρμογή που χρησιμοποιείται για την ψηφοφορία και κάθε τεχνική λεπτομέρεια για την υλοποίηση και λειτουργία της, με πρόβλεψη για τη διασφάλιση της αυτόνομης πρόσβασης και χρήσης αυτής από εκλογείς με αναπηρία,

β) ο τρόπος διεξαγωγής της ψηφοφορίας με ηλεκτρονική ψήφο, η πλατφόρμα που θα χρησιμοποιηθεί, ο τρόπος πιστοποίησης του εκλογέα και διασφάλισης της μυστικότητας, μοναδικότητας και εγκυρότητας της ψήφου και κάθε άλλη σχετική λεπτομέρεια,

γ) οι αρμοδιότητες της Εφορευτικής Επιτροπής ψηφοφορίας με ηλεκτρονική ψήφο του άρθρου 66, περί της εφορευτικής επιτροπής ψηφοφορίας με ηλεκτρονική ψήφο και της Ειδικής Επιτροπής Αξιολόγησης Λογισμικού Ηλεκτρονικής Ψήφου και

δ) ο τρόπος έκδοσης του αποτελέσματος της ψηφοφορίας με ηλεκτρονική ψήφο και συμπερίληψής του στο συνολικό αποτέλεσμα κάθε δήμου και περιφέρειας από το αρμόδιο δικαστήριο».

Αιτιολόγηση: Οι προτεινόμενες συμπληρώσεις βασίζονται: α) στις διατάξεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας, σύμφωνα την οποία «Τα άτομα με αναπηρίες έχουν δικαίωμα να απολαμβάνουν μέτρων που εξασφαλίζουν την αυτονομία, την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας» , β) στις προβλέψεις του Άρθρου 29 «Συμμετοχή στην πολιτική και δημόσια ζωή» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012), το οποίο επιβάλλει στα Συμβαλλόμενα Κράτη αφενός να διασφαλίζουν ότι «οι διαδικασίες ψηφοφορίας, οι εγκαταστάσεις και τα (εκλογικά) υλικά είναι κατάλληλες, προσβάσιμες  και εύκολες στην κατανόηση και χρήση», αφετέρου να προστατεύουν το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία να ψηφίζουν με μυστική ψηφοφορία, σε ίση βάση με τους λοιπούς πολίτες, και γ) στις προβλέψεις του Κεφαλαίου Η΄ του ν.4727/2020, με τον οποίο ενσωματώθηκε στην εθνική μας νομοθεσία η Οδηγία 2016/2102 για την προσβασμότητα των ιστότοπων και των εφαρμογών για φορητές συσκευές των οργανισμών του δημοσίου.

4. Οι παρ. 1, 2 και 3 του Άρθρου 153 «Γνωμοδοτικές επιτροπές δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου» να τροποποιηθούν/συμπληρωθούν ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Με τον κανονισμό λειτουργίας του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, δύναται να προβλέπεται η σύσταση γνωμοδοτικών επιτροπών, οι οποίες μελετούν και εισηγούνται θέματα που συζητά το συμβούλιο. Κατ΄ εξαίρεση του πρώτου εδαφίου είναι υποχρεωτική η σύσταση: α) γνωμοδοτικής επιτροπής δήμου και περιφέρειας με αντικείμενο θέματα κοινωνικής συνοχής, συμπερίληψης, και ισότητας φύλων, όπως δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία και την εξάλειψη έμφυλων, φυλετικών, κοινωνικών και θρησκευτικών διακρίσεων και β) γνωμοδοτικής επιτροπής δήμου με αντικείμενο την υποστήριξή του στην εύρυθμη λειτουργία των σχολικών μονάδων και τη διασφάλιση της προσβασιμότητάς τους σε μαθητές, γονείς και προσωπικό με αναπηρία. Οι γνωμοδοτικές επιτροπές συνεδριάζουν τουλάχιστον … φορές  κατ’ έτος σε χώρο πλήρως προσβάσιμο σε άτομα με κινητική αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα.

2. Στις γνωμοδοτικές επιτροπές προεδρεύει αντιδήμαρχος ή δημοτικός σύμβουλος και αντιπεριφερειάρχης ή περιφερειακός σύμβουλος, αντίστοιχα, οι οποίοι ορίζονται με την απόφαση του οικείου συμβουλίου για τη συγκρότησή τους. Στις γνωμοδοτικές επιτροπές μετέχουν σύμβουλοι που προτείνονται από όλες τις δημοτικές ή περιφερειακές παρατάξεις του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, υπάλληλοι της αρμόδιας διεύθυνσης του δήμου ή της περιφέρειας, ιδιώτες εμπειρογνώμονες στα θέματα του συλλογικού γνωμοδοτικού οργάνου και εκπρόσωποι κοινωνικών φορέων της περιοχής, συμπεριλαμβανομένων εκπροσώπων των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους. Ειδικά στη γνωμοδοτική επιτροπή της περ. β) της παρ. 1 μετέχει υποχρεωτικά ένας (1) διευθυντής σχολικών μονάδων πρωτοβάθμιας και ένας (1) διευθυντής σχολικών μονάδων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του οικείου δήμου, καθώς και από ένας (1) εκπρόσωπος της αντίστοιχης ένωσης γονέων ή όπου δεν υπάρχει, ένας (1) εκπρόσωπος των συλλόγων γονέων, κατά προτεραιότητα μεγέθους σε μαθητικό δυναμικό, με τους αναπληρωτές τους. Κατά τις συνεδριάσεις της ανωτέρω επιτροπής, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν μια συγκεκριμένη σχολική μονάδα, δύναται να καλείται επιπλέον ο οικείος διευθυντής.

3. Με απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου που λαμβάνεται με την πλειοψηφία των δυο τρίτων (2/3) των παρόντων μελών του, είναι δυνατή η καταβολή εξόδων κίνησης και ημερήσιας αποζημίωσης, σε ιδιώτες μέλη των γνωμοδοτικών επιτροπών, που συγκροτούνται από το δημοτικό ή το περιφερειακό συμβούλιο, για μετακινήσεις στο εσωτερικό, οι οποίες γίνονται για εκτέλεση υπηρεσίας, σχετικής με το έργο τους. Σε περίπτωση ιδιωτών μελών με αναπηρία, στην καταβολή εξόδων κίνησης και ημερήσιας αποζημίωσης περιλαμβάνονται και τα αναγκαία έξοδα συνοδών, διερμηνέων νοηματικής γλώσσας και λοιπών υπηρεσιών προσωπικής υποστήριξης. Το ύψος της ημερήσιας αποζημίωσης για τις μετακινήσεις στο εσωτερικό καθορίζεται σύμφωνα με την υποπαρ. Δ9 της παρ. Δ’ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α’ 94), περί του πεδίου εφαρμογής. […]».

Αιτιολόγηση: Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις και συμπληρώσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις στη διαμόρφωση και παρακολούθηση των τοπικών και περιφερειακών πολιτικών που τα αφορούν, καθώς και στην ενσωμάτωση της διάστασης της αναπηρίας στη λειτουργία της τοπικής αυτοδιοίκησης.

Δεδομένου ότι στο εν λόγω Άρθρο προβλέπεται η σύσταση γνωμοδοτικών επιτροπών στις Περιφέρειες και τους Δήμους με αντικείμενο και τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, προτείνεται η προσθήκη διάταξης με την οποία να προβλέπεται ρητώς -όπως άλλωστε υπαγορεύει η παρ. 3 του Άρθρου 4 «Γενικές Υποχρεώσεις» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012)- η συμμετοχή σε αυτές και εκπροσώπων των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους. Η συμμετοχή αυτή αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για την αποτελεσματική εφαρμογή της αρχής «τίποτα για εμάς χωρίς εμάς».

Η πρόβλεψη διεξαγωγής των συνεδριάσεων σε πλήρως προσβάσιμους χώρους, καθώς και η κάλυψη των αναγκαίων εξόδων συνοδών, διερμηνέων νοηματικής γλώσσας και λοιπών υπηρεσιών προσωπικής υποστήριξης για τα μέλη των γνωμοδοτικών επιτροπών με αναπηρία, αποτελούν αναγκαία μέτρα προσβασιμότητας και εύλογων προσαρμογών αντίστοιχα. Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις βασίζονται στις προβλέψεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος, των Άρθρων 5 και 9 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012) και της παρ. 1 του  Άρθρου 61 του ν. 4488/2017 .

Η πρόβλεψη ελάχιστου αριθμού συνεδριάσεων κατ’ έτος κρίνεται αναγκαία για τη διασφάλιση της τακτικής, αποτελεσματικής και απρόσκοπτης λειτουργίας των γνωμοδοτικών επιτροπών. Η ρύθμιση του ζητήματος αποκλειστικά μέσω του κανονισμού λειτουργίας του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου δεν παρέχει επαρκή θεσμικά εχέγγυα για τη διασφάλιση της τακτικής λειτουργίας τους.

Η προτεινόμενη προσθήκη της διάστασης της προσβασιμότητας στο αντικείμενο της γνωμοδοτικής επιτροπής του Δήμου για την υποστήριξη της εύρυθμης λειτουργίας των σχολικών μονάδων βασίζεται στις προβλέψεις του Άρθρου 24 «Εκπαίδευση» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν. 4074/2012), το οποίο υποχρεώνει τα Συμβαλλόμενα Κράτη να διασφαλίζουν εάν συμπεριληπτικό σύστημα εκπαίδευσης σε όλα τα επίπεδα.

5. Η παρ. 2 του Άρθρο 155 «Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Αντιμετώπισης Κινδύνων και Κρίσεων» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«[…] 2. Η επιτροπή είναι αρμόδια για:

α) την εισήγηση πολιτικών διαχείρισης και αντιμετώπισης κινδύνων και κρίσεων σε περιφερειακό επίπεδο, με ιδιαίτερη μέριμνα για την προστασία και την υποστήριξη των ευπαθών ομάδων, όπως είναι τα άτομα με αναπηρία, τα άτομα με χρόνιες παθήσεις, οι ηλικιωμένοι κ.λπ.,

β) την επιστημονική τεκμηρίωση για την αναγκαιότητα των προτεινόμενων πολιτικών,

γ) τη γνωμοδότηση για κάθε θέμα σχετικό με τη διαχείριση και αντιμετώπιση κινδύνων και κρίσεων,

δ) τη συνεργασία με άλλες επιστημονικές επιτροπές για την προώθηση λύσεων ως προς τη διαχείριση και την αντιμετώπιση κινδύνων και κρίσεων,

ε) τον συντονισμό της διαβούλευσης με φορείς, εκπροσώπους των παραγωγικών φορέων και της κοινωνίας των πολιτών, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους,  σε σχέση με ζητήματα διαχείρισης και αντιμετώπισης κινδύνων και κρίσεων και την ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων της στην ετήσια έκθεση προόδου της,

στ) την υποβολή προτάσεων νομοθετικών παρεμβάσεων για την επικαιροποίηση των στόχων, των δράσεων και μεθόδων επίτευξης αυτών, σύμφωνα με την ενωσιακή νομοθεσία και το διεθνές δίκαιο».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη βασίζεται: α) στο Ψήφισμα του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και την Κλιματική Αλλαγή (41/21 – “Human Rights and Climate Change”, 23 July 2019)  , στο οποίο αναγνωρίζεται ότι  «[…] τα άτομα με αναπηρία συγκαταλέγονται μεταξύ εκείνων που πλήττονται περισσότερο σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, διατηρούν δυσανάλογα υψηλότερα ποσοστά νοσηρότητας και θνησιμότητας και ταυτόχρονα συγκαταλέγονται μεταξύ εκείνων που έχουν μικρότερη πρόσβαση σε υποστήριξη σε τέτοιες καταστάσεις […]» και β) στις απαιτήσεις του Άρθρου 11 «Καταστάσεις κινδύνου και έκτακτων ανθρωπιστικών αναγκών» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012), σύμφωνα με το οποίο τα Συμβαλλόμενα Κράτη  οφείλουν να λαμβάνουν τα απαιτούμενα μέτρα προκειμένου να διασφαλίζουν την προστασία και ασφάλεια των ατόμων με αναπηρίες σε καταστάσεις κινδύνου, συμπεριλαμβανομένων και των καταστάσεων ενόπλων συγκρούσεων, έκτακτων ανθρωπιστικών αναγκών και  των περιστατικών φυσικών καταστροφών.

6. Η παρ. 2 του Άρθρου 156 «Συμβούλια νέων» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Σε κάθε δήμο, με πληθυσμό πάνω από δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, συγκροτείται συμβούλιο νέων.

2. Έργο των συμβουλίων νέων είναι ο εντοπισμός, η ανάδειξη και η παρακολούθηση των αναγκών και των προβλημάτων της νεολαίας σε τοπικό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν τους νέους με αναπηρία ή/και χρόνιες παθήσεις, καθώς και η παροχή γνώμης προς τον δήμαρχο, το δημοτικό συμβούλιο, τη δημοτική επιτροπή και την αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπή για ζητήματα αρμοδιότητας του δήμου. Επιπλέον το συμβούλιο νέων δύναται να αναλαμβάνει, σε συνεργασία με τον οικείο δήμο, πρωτοβουλίες και δραστηριότητες για την πλήρη και ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας των νέων, την ενεργό και αποτελεσματική συμμετοχή των νέων στην τοπική κοινωνία και την ανάπτυξη σχέσεων συνεργασίας με άλλα συμβούλια νέων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο για θέματα κοινωνικής πολιτικής, εκπαίδευσης, πολιτισμού και αθλητισμού. […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη στοχεύει στην ένταξη της διάστασης της αναπηρίας στα Συμβούλια Νέων, σύμφωνα με το Άρθρο 4 «Γενικές Υποχρεώσεις», παρ. 1, περίπτωση γ της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012), το οποίο ορίζει ότι τα Συμβαλλόμενα Κράτη υποχρεούνται να «γ. λαμβάνουν υπόψη την προστασία και την προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρίες σε όλες τις πολιτικές και τα προγράμματα».

7. Η παρ. 5 του Άρθρου 158 «Εκλογή μελών συμβουλίων νέων» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«[…] 5. Στο Υπουργείο Εσωτερικών δημιουργείται ηλεκτρονική εφαρμογή, προσβάσιμη μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr), για την υποβολή αίτησης υποψηφιότητας. Η εφαρμογή είναι πλήρως προσβάσιμη στα άτομα με αναπηρία, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο Μέρος Α, Κεφάλαιο Η του ν.4727/2020. Η ανάκληση της υποψηφιότητας γίνεται έως την καταληκτική ημερομηνία της παρ. 4, με αίτηση του ενδιαφερομένου, σύμφωνα με τη διαδικασία του παρόντος. Η καταχώρηση και επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των ανωτέρω φυσικών προσώπων γίνεται σύμφωνα με τον ν. 4624/2019 (Α΄ 137) και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της Οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (L 119). Για την ταυτοποίηση του υποψηφίου γίνεται χρήση των προσωπικών κωδικών διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης (Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ.) του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (taxisnet). Κατά την αίτηση του υποψηφίου, ο αριθμός κινητού τηλεφώνου και η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του αντλούνται υποχρεωτικά από το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (Ε.Μ.Επ) […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη συμπλήρωση βασίζεται στις προβλέψεις του Κεφαλαίου Η΄ του ν.4727/2020, με τον οποίο ενσωματώθηκε στην εθνική μας νομοθεσία η Οδηγία 2016/2102 για την προσβασμότητα των ιστότοπων και των εφαρμογών για φορητές συσκευές των οργανισμών του δημοσίου.

8. Η περίπτωση γ) του Άρθρου 172 «Συνέλευση κατοίκων δημοτικής κοινότητας» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«Σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, με ευθύνη του εκπροσώπου ή του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, σε συνεργασία με τον τυχόν κατά τόπο αρμόδιο αντιδήμαρχο, δύνανται να καλούνται οι κάτοικοι και οι φορείς της δημοτικής κοινότητας σε συνέλευση και να προτείνουν στα αρμόδια όργανα του δήμου, ανάλογα με τον χαρακτήρα των αναγκών των κατοίκων της δημοτικής κοινότητας και τις προτεραιότητες για την τοπική ανάπτυξη, τις δράσεις που πρέπει να αναλάβει ο δήμος, ιδίως ως προς:

α) την παροχή κοινωνικών ή άλλων υπηρεσιών για την εξυπηρέτηση των κατοίκων της περιοχής τους,

β) τη λήψη μέτρων για την προστασία των ηλικιωμένων, των ατόμων με αναπηρία ή/και χρόνιες παθήσεις και των παιδιών στο πλαίσιο της κοινωνικής πολιτικής του δήμου,

γ) τα έργα που πρέπει να εκτελεστούν στη δημοτική κοινότητα, […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη συμπλήρωση βασίζεται στις διατάξεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας.

9. Η παρ. 1 του Άρθρου 177 «Δημόσιος διάλογος» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Στον δημόσιο διάλογο, επί του ερωτήματος ή των ερωτημάτων που τίθενται στην ψηφοφορία σε δημοτικό δημοψήφισμα, δύναται να συμμετέχουν δημοτικές παρατάξεις, τοπικές και περιφερειακές επιστημονικές ενώσεις, επαγγελματικές ή συνδικαλιστικές οργανώσεις, οργανώσεις ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους, και κάθε άλλος φορέας της κοινωνίας των πολιτών.

2. Το δημοτικό συμβούλιο οφείλει να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την επαρκή και πολύπλευρη ενημέρωση των δημοτών σχετικά με το θέμα επί του οποίου καλούνται να αποφασίσουν.

Στο πλαίσιο αυτό δύναται να διοργανώνει εκδηλώσεις και συζητήσεις, να εκδίδει πληροφοριακό υλικό και να λαμβάνει όλα τα μέτρα που ενθαρρύνουν τον δημόσιο διάλογο για το θέμα του δημοψηφίσματος, με τρόπο που να διασφαλίζει την ισότιμη και πλουραλιστική προβολή και έκφραση των διαφορετικών απόψεων».

Αιτιολόγηση: Η συμπερίληψη των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους ανταποκρίνεται στην ανάγκη διασφάλισης της ισότιμης συμμετοχής όλων των κοινωνικών ομάδων στον δημόσιο διάλογο, σύμφωνα με τις αρχές της μη διάκρισης, της ισότητας των ευκαιριών και της κοινωνικής ένταξης, όπως αυτές κατοχυρώνονται τόσο στο εθνικό όσο και στο ενωσιακό και διεθνές δίκαιο.

10. Στο Άρθρο 300 «Δαπάνες μετακίνησης» να προστεθεί νέα παράγραφος 5 ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Οι αντιδήμαρχοι, οι πρόεδροι των δημοτικών συμβουλίων και οι δημοτικοί σύμβουλοι μετακινούνται εκτός της έδρας του δήμου ή εκτός του δήμου όπου έχουν εκλεγεί στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό της χώρας για εκτέλεση υπηρεσίας, μετά από απόφαση του δημάρχου.

2. Οι αναπληρωτές περιφερειάρχες, οι αντιπεριφερειάρχες, οι πρόεδροι των περιφερειακών συμβουλίων και οι περιφερειακοί σύμβουλοι μετακινούνται εκτός της έδρας της περιφέρειας ή εκτός της οικείας περιφερειακής ενότητας ή εκτός της περιφέρειας όπου έχουν εκλεγεί, στο εσωτερικό της χώρας ή στο εξωτερικό, για εκτέλεση υπηρεσίας μετά από απόφαση του περιφερειάρχη, καθώς και για τη συμμετοχή τους στις συνεδριάσεις του περιφερειακού συμβουλίου, της περιφερειακής επιτροπής και των αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπών του περιφερειακού συμβουλίου.

3. Οι δήμαρχοι και οι περιφερειάρχες, καθώς και οι αντιδήμαρχοι και αντιπεριφερειάρχες, όταν συνοδεύουν τους δημάρχους και τους περιφερειάρχες, μετακινούνται χωρίς προηγούμενη απόφαση, εκτός της έδρας του δήμου ή εκτός του δήμου όπου έχουν εκλεγεί στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό της χώρας για εκτέλεση υπηρεσίας.

4. Σε όσους μετακινούνται, κατά το παρόν, καταβάλλονται, με απόφαση του οικείου προϊσταμένου οικονομικών υπηρεσιών, οι δαπάνες που προβλέπονται από την υποπαρ. Δ9 της παρ. Δ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α’ 95), περί δαπανών μετακινούμενων εντός και εκτός περιφέρειας.

5. Σε περίπτωση μετακινούμενων κατά τις προηγούμενες παραγράφους προσώπων με αναπηρία, στις καταβαλλόμενες δαπάνες μετακίνησης περιλαμβάνονται και τα αναγκαία έξοδα συνοδών, διερμηνέων νοηματικής γλώσσας και λοιπών υπηρεσιών προσωπικής υποστήριξης που απαιτούνται για τη διευκόλυνση της μετακίνησης και της άσκησης των καθηκόντων τους».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη της παρ. 5 βασίζεται στις διατάξεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας, στις προβλέψεις των Άρθρων 5 «Ισότητα και μη διάκριση»  και 9 «Προσβασιμότητα»  της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και της παρ. 1 του Άρθρου 61  του ν. 4488/2017.

11. Η παρ. 2 του Άρθρου 303: «Συνεργάτες δημάρχων και περιφερειαρχών -Μισθολογικά κλιμάκια-Τροποποίηση παρ. 8 και 9 άρθρου 9 ν. 4354/2015» να τροποποιηθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«[…] 2. Σε κάθε περιφέρεια για την κάλυψη των αναγκών του περιφερειάρχη προβλέπονται δεκαπέντε (15) θέσεις συνεργατών. Μία (1) εκ των θέσεων αυτών είναι θέση διευθυντή γραφείου περιφερειάρχη. Οι συνεργάτες του πρώτου εδαφίου δύνανται, με απόφαση του περιφερειάρχη, να διατίθενται για την κάλυψη αναγκών αντιπεριφερειαρχών.

Επιπλέον των θέσεων του πρώτου εδαφίου, σε κάθε περιφέρεια προβλέπονται δύο (2) θέσεις συνεργατών, αποκλειστικά δημοσιογράφων, με την προϋπόθεση ότι αυτοί είναι μέλη αναγνωρισμένης στην Ελλάδα επαγγελματικής δημοσιογραφικής ένωσης, η οποία είναι μέλος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενώσεων Συντακτών.

3. Στους δήμους και τις περιφέρειες, πλέον των θέσεων των παρ. 1 και 2, προβλέπεται θέση ενός (1) συνεργάτη προβλέπονται έως θέσεις δύο (2) συνεργατών σε άτομα με αναπηρία που έχουν το αξίωμα του αντιδημάρχου, αναπληρωτή περιφερειάρχη και αντιπεριφερειάρχη, προέδρου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου για τη διευκόλυνση άσκησης των καθηκόντων τους, καθ΄όλη τη διάρκεια της θητείας τους. [….]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη τροποποίηση, με την πρόβλεψη έως δύο (2) συνεργατών για αιρετά στελέχη της τοπικής αυτοδιοίκησης με αναπηρία, αποσκοπεί στη διευκόλυνση άσκησης των καθηκόντων τους στην περίπτωση που τα εν λόγω στελέχη είναι περισσότερα του ενός.

12. Οι περιπτώσεις α) και ζ) του Άρθρου 311 «Γενικές αρχές άσκησης αρμοδιοτήτων δήμων και περιφερειών» να συμπληρωθούν/τροποποιηθούν ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«Τα όργανα διοίκησης των δήμων και των περιφερειών, κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους, λαμβάνουν υπόψη:

α) τις εθνικές, περιφερειακές και ευρωπαϊκές πολιτικές, καθώς και τις διεθνείς συμβάσεις που έχουν κυρωθεί από την χώρα, όπως η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, που σχετίζονται με τις αρμοδιότητές τους, […]

στ) την άσκηση του δικαιώματος πρόσβασης δημοτών και κατοίκων στην πληροφόρηση,

ζ) την ανάγκη διασφάλισης της προσβασιμότητας ανεμπόδιστης πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στις δημόσιες υπηρεσίες και σε κοινόχρηστους χώρους,

η) την ανάγκη για υψηλής ποιότητας περιβαλλοντική προστασία και προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και την ανάγκη προώθησης της βιώσιμης ανάπτυξης των περιοχών τους, […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη ερείδεται στις προβλέψεις του Άρθρου 71 του ν. 4488/2017, με το οποίο οι Δήμοι και οι Περιφέρειες έχουν οριστεί ως Επιμέρους Σημεία Αναφοράς για την παρακολούθηση της εφαρμογής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν.4074/2012).

13. Στο Παράρτημα του παρόντος Κώδικα, με τίτλο «Αρμοδιότητες Δήμων και Περιφερειών», στο οποίο καταγράφονται οι αρμοδιότητες που έχουν απονεμηθεί στους δήμους και τις περιφέρειες από νομοθετήματα, εξαιρουμένου του παρόντος Κώδικα (βλ. Άρθρο 313 «Καταγραφή αρμοδιοτήτων δήμων και περιφερειών» παρόντος Κώδικα), να προστεθούν και οι παρακάτω αρμοδιότητες που έχουν ανατεθεί στις Περιφέρειες και τους Δήμους:

14. i) Στο Άρθρο 71 του ν. 4488/2017 προβλέπεται ότι στην έδρα κάθε Περιφέρειας και κάθε Δήμου ορίζονται ως Επιμέρους Σημεία Αναφοράς για την παρακολούθηση της εφαρμογής, σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 4074/2012 και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ελληνικής έννομης τάξης, ο Περιφερειάρχης και ο Δήμαρχος, αντίστοιχα. Επιπροσθέτως, προβλέπεται ότι με απόφαση του Περιφερειάρχη ή του Δημάρχου οι αρμοδιότητες του Σημείου Αναφοράς δύνανται να μεταβιβάζονται σε οργανική μονάδα επιπέδου Γενικής Διεύθυνσης, Διεύθυνσης ή Τμήματος.

15. ii) Στο Άρθρο 117 του ν. 4759/2020 προβλέπεται η σύσταση Περιφερειακής Επιτροπής Προσβασιμότητας στην έδρα κάθε Περιφέρειας.

14. Η περίπτωση γ) της παρ. 1 του Άρθρου 317 «Αρμοδιότητες που απορρέουν από το τεκμήριο καθημερινότητας» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Στο τεκμήριο καθημερινότητας των δημοτών και των κατοίκων των δήμων εντάσσονται οι κατωτέρω αρμοδιότητες:

α) η ανάληψη πρωτοβουλιών, εντός του πλαισίου του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τη Δημόσια Υγεία του ν. 4675/2020 (Α’ 54), για θέματα δημιουργίας και ενίσχυσης δημοτικών ιατρείων, κοινωνικών φαρμακείων καθώς και παροχής συμπληρωματικών υπηρεσιών υγείας,

β) η ανάληψη πρωτοβουλιών για τη δια βίου μάθηση, όπως σε θέματα τοπικής ιστορίας, οικοτεχνίας και παραδόσεων,

γ) η ανάληψη πρωτοβουλιών για την προαγωγή της κοινωνικής προστασίας και αλληλεγγύης, όπως δομές και προγράμματα άμεσης αντιμετώπισης της φτώχειας, φροντίδας ηλικιωμένων, και υποστήριξης των ατόμων με αναπηρία, με έμφαση στην ανεξάρτητη διαβίωση και την κοινωνική ένταξη,

δ) η ανάληψη πρωτοβουλιών για θέματα που αφορούν το φυσικό, αρχιτεκτονικό και πολιτιστικό περιβάλλον […]».

Αιτιολόγηση:  Η προτεινόμενη προσθήκη βασίζεται στο γεγονός ότι οι Δήμοι λειτουργούν δομές και υλοποιούν προγράμματα που απευθύνονται στα άτομα με αναπηρία.

15. Στο Άρθρο 392 «Βάση επιβολής Τέλους Τοπικής Ανάπτυξης» να προστεθεί ρύθμιση με την οποία να προβλέπεται η πλήρης απαλλαγή των ευάλωτων κοινωνικών ομάδων, όπως είναι τα άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και οι οικογένειές τους, από την καταβολή Τέλους Τοπικής Ανάπτυξης (Τ.Τ.Α.).

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη ρύθμιση κρίνεται αναγκαία, καθώς τα άτομα με αναπηρία, τα άτομα με χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και οι οικογένειές τους επιβαρύνονται με αυξημένο κόστος διαβίωσης, το οποίο συνδέεται άμεσα με την αναπηρία ή την κατάσταση της υγείας τους, όπως δαπάνες για υπηρεσίες υποστήριξης, θεραπείες, μετακινήσεις, τεχνικά βοηθήματα και ιατροφαρμακευτική φροντίδα. Οι πρόσθετες αυτές επιβαρύνσεις μειώνουν σημαντικά το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημά τους και περιορίζουν την οικονομική και κοινωνική τους συμμετοχή. Η προτεινόμενη απαλλαγή συνάδει με τις διατάξεις της παρ. 6 του Άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας, σύμφωνα με την οποία «Τα άτομα με αναπηρίες έχουν δικαίωμα να απολαμβάνουν μέτρων που εξασφαλίζουν την αυτονομία, την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας».

16. Η περίπτωση β) του Άρθρου 549 «Δωρεάν παραχώρηση χρήσης ακινήτων» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«Η δωρεάν παραχώρηση της χρήσης ακινήτων των δήμων και των περιφερειών επιτρέπεται με απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα. Η παραχώρηση ανακαλείται με όμοια απόφαση, εφόσον οι λόγοι ή οι προϋποθέσεις που την είχαν υπαγορεύσει έχουν εκλείψει, καθώς και σε περίπτωση παράβασης των όρων της παραχώρησης από τον παραχωρησιούχο φορέα.

Η παραχώρηση γίνεται για ορισμένο χρόνο: […]

β) σε άλλα νομικά πρόσωπα, αθλητικούς ή πολιτιστικούς συλλόγους,  οργανώσεις ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους,  που ασκούν αποκλειστικά και μόνο δραστηριότητα η οποία είναι κοινωφελής ή προάγει τα τοπικά συμφέροντα,

γ) σε φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας του ν. 4430/2016 (Α΄205) που έχουν την έδρα τους ή ασκούν τη δραστηριότητά τους στον οικείο δήμο ή περιφέρεια, για την ενίσχυση της τοπικής και κοινωνικής ωφέλειας, όπως αυτή ορίζεται στην παρ. 3 του άρθρου 2 του ν. 4430/2016. […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους στους δυνητικούς δικαιούχους δωρεάν παραχώρησης χρήσης ακινήτων αποσκοπεί στην ενίσχυση της πρόσβασης των εν λόγω οργανώσεων σε πόρους που είναι αναγκαίοι για την ανάπτυξη και υλοποίηση περισσότερων δράσεων από τη μεριά τους προς όφελος ομάδων που εκπροσωπούν.

17. H παρ. 1 του Άρθρου 574 «Στεγαστική αποκατάσταση δημοτών» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«1. Η απευθείας εκποίηση δημοτικών οικοπέδων σε οικονομικά αδύνατους δημότες που στερούνται πρώτης κατοικίας, κατά προτίμηση εκείνους που κατοικούν στον δήμο, επιτρέπεται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του. Με άλλη απόφαση του δημοτικού συμβουλίου καθορίζονται οι κατηγορίες των δικαιούχων, σύμφωνα με κριτήρια, όπως το ύψος του ετήσιου εισοδήματος, ο αριθμός των ανήλικων τέκνων, η αναπηρία, η κατάσταση της υγείας των μελών της οικογένειας και οι καταστροφές από θεομηνίες. Η επιλογή των δικαιούχων και η παραχώρηση των οικοπέδων γίνονται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου. Αν οι δικαιούχοι που πληρούν τις ίδιες προϋποθέσεις είναι περισσότεροι, γίνεται δημόσια κλήρωση μεταξύ αυτών […]».

Αιτιολόγηση: Η προτεινόμενη προσθήκη της λέξης «αναπηρία» βασίζεται στο γεγονός ότι οι όροι «κατάσταση υγείας» και «αναπηρία» δεν ταυτίζονται.

18. Το Άρθρο 576 «Δωρεάν παραχώρηση χρήσης δημοτικών ακινήτων» να συμπληρωθεί ως ακολούθως (βλ. με έντονη γραμματοσειρά):

«Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, επιτρέπεται η δωρεάν παραχώρηση της χρήσης υφιστάμενων ακινήτων του δήμου, για στέγαση φυσικών προσώπων λόγω οικονομικής αδυναμίας ή για άλλους λόγους, όπως λόγω αναπηρίας ή χρόνιας πάθησης,  που συνδέονται με την εξυπηρέτηση των αναγκών κοινωνικής πολιτικής και αναβάθμισης της ποιότητας ζωής της τοπικής κοινωνίας. Η παραχώρηση του πρώτου εδαφίου γίνεται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του. Με την ίδια απόφαση, καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι της παραχώρησης, η διάρκεια καθώς και η τυχόν κάλυψη των λειτουργικών δαπανών από τον δήμο σε περίπτωση οικονομικής αδυναμίας του παραχωρησιούχου».

Αιτιολόγηση:, Με την προτεινόμενη προσθήκη θα ενισχυθεί η πολιτική των δήμων προς τα άτομα με αναπηρία, τα άτομα με χρόνιες παθήσεις και τις οικογένειές τους.

19. Μετά την παρ. 1 του Άρθρου 645 «Συμβαλλόμενοι φορείς προγραμματικών συμβάσεων» να προστεθεί νέα παράγραφος 2 ως ακολούθως και οι υπόλοιποι παράγραφοι να αναριθμηθούν ανάλογα:

«2. Οι ΟΤΑ Α΄ και Β΄ βαθμού δύνανται να συνάπτουν διμερείς συμβάσεις συνεργασίας, για την προστασία και τη στήριξη ατόμων με αναπηρία εντός της χωρικής αρμοδιότητάς τους, με τους εξής συνεργαζόμενους φορείς: α) με την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.), β) με οργανώσεις ατόμων με αναπηρία ή οικείες οργανώσεις γονέων και κηδεμόνων που αποτελούν μέλη της Ε.Σ.Α.μεΑ., γ) με σωματεία που είναι μέλη των σωματείων μελών της Ε.Σ.Α.μεΑ. Οι συμβάσεις συνεργασίας αφορούν την εκτέλεση έργων ή την παροχή υπηρεσιών ή προμηθειών για τον σκοπό της προστασίας και της στήριξης ατόμων με αναπηρία και για την εξυπηρέτηση σκοπών σχετικά με τη λειτουργία των ανωτέρω οργανώσεων».

Αιτιολόγηση: Με την προτεινόμενη προσθήκη επιδιώκουμε να δοθεί λύση σε μια σειρά σοβαρών θεμάτων χρηματοδότησης των οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία από τις Περιφέρειες και τους Δήμους, σύμφωνα με τη δυνατότητα του κάθε φορέα.

20. Αιτούμαστε στο εν λόγω Σχέδιο Νόμου να προβλεφθεί η κατάργηση της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν.4765/2021, σύμφωνα με την οποία τα άτομα με αναπηρία δεν προσλαμβάνονται στις θέσεις των φορέων της παρ.1 του άρθρου 2 του ίδιου νόμου, «[…] κλάδων/ειδικοτήτων του ειδικού ένστολου προσωπικού της δημοτικής αστυνομίας όλων των κατηγοριών, καθώς και των κλάδων ΔΕ Χειριστών Μηχανημάτων Έργων, ΔΕ Οδηγών, ΔΕ Τεχνικών (όλες οι ειδικότητες), ΔΕ Φύλαξης, ΥΕ Προσωπικού Καθαριότητας Εξωτερικών Χώρων, ΥΕ Υγειονομικού Προσωπικού και κλάδων/ειδικοτήτων κάθε είδους ανταποδοτικών υπηρεσιών καθαριότητας και πρασίνου και των υπηρεσιών κοιμητηρίων των Ο.Τ.Α. […]»

Αιτιολόγηση: Η εν λόγω διάταξη παραβιάζει την αρχή της ίσης μεταχείρισης λόγω αναπηρίας ή χρόνιας πάθησης και συνιστά ανεπίτρεπτη δυσμενή διάκριση (βλ. ν.4443/2016), όταν μάλιστα άτομα με αναπηρία που φοιτούν στα Ειδικά Εργαστήρια Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (Ε.Ε.Ε.Ε.Κ.) εκπαιδεύονται σε ειδικότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του άρθρου 6 του ν.4765/2021.    Δεδομένου μάλιστα ότι υπάρχει διαδικασία αξιολόγησης της υγείας και φυσικής καταλληλόλητας του υποψήφιου υπαλλήλου για πρόσληψη, μέσω ιατρικών γνωματεύσεων (σύμφωνα με το άρθρο 7 του ν. 3528/2007, όπως έχει τροποποιηθεί με το άρθρο 7, παρ. 1, του ν.4210/2013 και το άρθρο 48, παρ. 1 του ν.4674/2020, στο οποίο γίνεται αναφορά ειδικά στα άτομα με αναπηρία) θεωρούμε απαράδεκτη την εν λόγω διάταξη και ζητάμε την κατάργησή της.

21. Αιτούμαστε την προσθήκη στο εν λόγω Σχεδίου Νομού ρύθμισης με την οποία να προβλέπεται η συνέχιση της απασχόλησης ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις στους Δήμους μετά τη λήξη των προγραμμάτων της ΔΥΠΑ, εφόσον καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες, κατά τα πρότυπα των υπαλλήλων που προέρχονταν από τα νομικά πρόσωπα των Δήμων, οι οποίοι διατήρησαν σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου (ΙΔΑΧ).

Αιτιολόγηση: Η εν λόγω ρύθμιση κρίνεται ιδιαίτερα σημαντική, δεδομένου ότι τα άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρά εμπόδια ως προς την πρόσβαση και παραμονή τους στην αγορά εργασίας, με αποτέλεσμα να παρουσιάζουν διαχρονικά ιδιαίτερα χαμηλά ποσοστά απασχόλησης και αυξημένο κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού. Η λήξη των σχετικών προγραμμάτων συνεπάγεται, σε πολλές περιπτώσεις, την απώλεια της μοναδικής ευκαιρίας ουσιαστικής εργασιακής ένταξης. Παράλληλα, η προτεινόμενη ρύθμιση αφενός συνάδει με τις υποχρεώσεις της Πολιτείας για την προώθηση της ισότητας των ευκαιριών στην απασχόληση, την ενίσχυση της εργασιακής ένταξης των ατόμων με αναπηρία και την κοινωνική τους συμπερίληψη, σύμφωνα με το Άρθρο 21, παρ. 6 του Συντάγματος της χώρας και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες  (ν.4074/2012), αφετέρου συμβάλλει στην εύρυθμη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών μέσω της διατήρησης έμπειρου προσωπικού που καλύπτει πάγιες και διαρκείς ανάγκες.

Κύριε Υπουργέ,

Ελπίζουμε να ανταποκριθείτε θετικά στις εύλογες και δίκαιες προτάσεις μας.

Με εκτίμηση

Ο Πρόεδρος

Ι. Βαρδακαστάνης

Ο Γεν. Γραμματέας

Β. Κούτσιανος

Πίνακας Αποδεκτών:

– κα Δ.-Μ. Μιχαηλίδου, Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας

– κ. Χ.-Γ. Σκέρτσο, Υπουργό Επικρατείας-Συντονιστικό Μηχανισμό στην Κυβέρνηση του Άρθρου 69 του ν. 4488/2017

– κα. Π.  Χαραλαμπογιάννη, Υφυπουργό Εσωτερικών

– κ. Σ. Χιονίδη, Γενικό Γραμματέα Αυτοδιοίκησης & Αποκέντρωσης

– Οργανώσεις-Μέλη Ε.Σ.Α.μεΑ. και Οργανώσεις-Μέλη αυτών

Πηγή: Ε.Σ.Α.μεΑ.

 

Ποιος φροντίζει όσους μας φροντίζουν; Η απλήρωτη δουλειά μετά τη δουλειά αξίζει όσο το 5% του ΑΕΠ της ΕΕ

Ποιος φροντίζει όσους μας φροντίζουν; Η απλήρωτη δουλειά μετά τη δουλειά αξίζει όσο το 5% του ΑΕΠ της ΕΕ

Ιούν 9, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, Ο Τύπος έγραψε

Η μη αμειβόμενη φροντίδα, σε παιδιά, ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία, είναι μια αόρατη αλλά πολύτιμη δουλειά, που κάνουν κυρίως οι γυναίκες, με αξία που φτάνει το 5% του ΑΕΠ της ΕΕ.

Αν είσαι μητέρα, γιαγιά, θεία, κόρη, αδελφή, σύζυγος, το να φροντίζεις παιδιά, ηλικιωμένους ή άτομα που χρήζουν μακροχρόνια φροντίδα, δεν θεωρείται δουλειά, αλλά καθήκον. Αν δεν το κάνεις εσύ ποιος άλλος θα το κάνει; Το ίδιο ισχύει θεωρητικά και για τους άντρες, αλλά ας μη γελιόμαστε εννιά στις δέκα φορές οι αόρατοι και απλήρωτοι φροντιστές είναι γένους θηλυκού.

Η μη αμειβόμενη εργασία στην οικονομία της φροντίδας, όπως αποκαλείται επισήμως και από τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας (ILO), αφορά σχεδόν τον έναν στους δύο κατοίκους της Ευρώπης. Το μεγαλύτερο βάρος της πέφτει σε γυναικείες πλάτες, τόσο στον χρόνο που αφιερώνουν, όσο και στο ποσοστό συμμετοχής στον αθέατο στρατό των «μη αμειβόμενων φροντιστών».

Σύμφωνα με έρευνα του ΟΗΕ, οι γυναίκες σε παγκόσμιο επίπεδο αφιερώνουν υπερδιπλάσιες ώρες καθημερινά σε εργασίες φροντίδας από ό,τι οι άντρες. Το 45% των γυναικών παραγωγικής ηλικίας, δεν συμμετέχει στην αγορά εργασίας λόγω μη αμειβόμενων υποχρεώσεων φροντίδας, σε σύγκριση με μόλις το 5% των ανδρών. Στην Ευρώπη οι ανισότητες δεν είναι τόσο ακραίες, αλλά εξακολουθούν να υφίστανται.

Νταντάδες της γειτονιάς

Το νέο πρόγραμμα του υπουργείου Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής για τις «νταντάδες της γειτονιάς» είναι μια ανακούφιση για όσους έχουν μωρά παιδιά (από δύο μηνών ως δυόμιση ετών), παρέχοντας οικονομική ενίσχυση για υπηρεσίες «κατ’οίκον φροντίδας».

Απευθύνεται κατά κύριο λόγο σε γονείς που εργάζονται ή αναζητούν δουλειά ή σπουδάζουν, με έμφαση στις μητέρες. Ο διακηρυγμένος στόχος του προγράμματος είναι «η στήριξη και τη διευκόλυνση των γυναικών μητέρων και κηδεμόνων, προκειμένου μετά την απόκτηση ενός παιδιού να πετύχουν την πλήρη επανένταξή τους στην αγορά εργασίας και τη συνέχιση της επαγγελματικής τους καριέρας». Επιπλέον στοχεύει «στη μείωση της αδήλωτης εργασίας μέσω της ενθάρρυνσης άνεργων, κυρίως, γυναικών να εργαστούν ως παιδαγωγοί-φροντιστές».

Voucher 300-500 ευρώ

Στο πρόγραμμα «Νταντάδες της γειτονιάς» οι ωφελούμενοι γονείς επιδοτούνται με ένα voucher, 300 ως 500 ευρώ τον μήνα, ως αμοιβή για το πρόσωπο που φροντίζει το παιδί. Αν ο γονέας έχει πλήρη απασχόληση δικαιούται το πλήρες ποσό, αν έχει μερική απασχόληση παίρνει το μειωμένο. Για να συμμετέχει κανείς στο πρόγραμμα ως «νταντά», πρέπει να έχει πιστοποιηθεί (ακόμα και με ένα σύντομο ονλάιν σεμινάριο) και να έχει γραφτεί στο Μητρώο Επιμελητών-τριών.

Οι ωφελούμενοι μπορούν να διαλέξουν ως φροντιστή πρόσωπο από το οικογενειακό ή οικείο περιβάλλον, εφόσον πληροί τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις. Έτσι με έναν τρόπο αποζημιώνεται εμμέσως η μέχρι τώρα απλήρωτη δουλειά, που κάνουν αγόγγυστα, όσο και όταν μπορούν, οι γιαγιάδες, οι παππούδες ή άλλα μέλη της οικογένειας που «κρατάνε τα παιδιά», για να δουλέψουν οι γονείς.

Προσωπικός βοηθός

Ένα αντίστοιχο πρόγραμμα, που ξεκίνησε πιλοτικά και επεκτείνεται, είναι ο «Προσωπικός Βοηθός», για την υποστήριξη ατόμων με αναπηρία. Σε περιπτώσεις που δεν υπάρχει διαθέσιμος πιστοποιημένος επαγγελματίας προσωπικός βοηθός , π.χ. σε απομακρυσμένες περιοχές ή μικράν νησιά, θα μπορεί να αναλάβει τον ρόλο άτομο του συγγενικού περιβάλλοντος – με δικλίδες ελέγχου.

Τα δύο παραπάνω προγράμματα πιθανόν είναι σταγόνα στον ωκεανό των αναγκών για φροντίδα. Όσο ο πληθυσμός γερνάει, τόσο αυξάνονται και οι ανάγκες για μακροχρόνια φροντίδα, που εξακολουθούν να παρέχουν στην συντριπτική τους πλειοψηφία γυναίκες. Είτε αμισθί, ως μέλη της οικογένειας, είτε πολλές φορές με μαύρη και αδήλωτη εργασία.

Όσο μια δεύτερη δουλειά

Σύμφωνα με την ανάλυση του Eurofound στο πλαίσιο της έρευνας CARE, το 45,3% του πληθυσμού της ΕΕ παρέχει κάποια μορφή μη αμειβόμενης φροντίδας, σε παιδιά, ηλικιωμένους, άτομα με αναπηρία – μέλη της οικογένειας ή σε όλους τους παραπάνω.

Η συνθήκη αυτή καθιστά την μη αμειβόμενη φροντίδα μία από τις πιο διαδεδομένες μορφές παραγωγικής δραστηριότητας στην Ευρώπη.

Περίπου το 34,4% του πληθυσμού της ΕΕ παρέχει φροντίδα σε παιδιά και το 21,3% παρέχει μακροχρόνια φροντίδα. Μεταξύ όσων παρέχουν φροντίδα, η δέσμευση είναι σημαντική: οι μη αμειβόμενοι φροντιστές αφιερώνουν κατά μέσο όρο 29,7 ώρες την εβδομάδα σε δραστηριότητες φροντίδας.

Η πλειοψηφία των μη αμειβόμενων φροντιστών ασκεί επίσης αμειβόμενη εργασία. Το 61% των φροντιστών μακροχρόνιας φροντίδας και το 67% των ατόμων που παρέχουν φροντίδα σε παιδιά ασκούν επίσης αμειβόμενη εργασία, καθιστώντας την εναρμόνιση της φροντίδας και της απασχόλησης μια καθημερινή πρόκληση για δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους.

Επιπτώσεις στην απασχόληση

Για τα εκατομμύρια των Ευρωπαίων που συνδυάζουν την αμειβόμενη εργασία με τη μη αμειβόμενη φροντίδα, οι επιπτώσεις στην απασχόληση είναι σημαντικές. Η πιο συχνή «παρενέργεια» που αναφέρεται είναι η αναγκαστική αλλαγή στα ωράρια της δουλειάς (18,3%).

Ακολουθεί σε συχνότητα η ανάγκη για ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, με 15,6%.

Άλλοι αναφέρουν πιο βαθιές και συχνά πιο επώδυνες αλλαγές.

Το 14% απαντά ότι δεν μπορεί να αφιερώσει τον χρόνο που θα ήθελε στις σπουδές ή στην καριέρα του.

Το 10% αναγκάζεται να αναζητήσει εξωτερική βοήθεια ή να προσλάβει επαγγελματία φροντιστή.

Περίπου άλλοι τόσοι «άμισθοι φροντιστές», αναφέρουν ότι αναγκάστηκαν να μείνουν εκτός αγοράς εργασίας για μεγάλο διάστημα.

Άλλοι κάνουν το ακριβώς αντίθετο: αναγκάζονται να δουλέψουν περισσότερες ώρες (7,9%) ή να βρουν δεύτερη δουλειά (7,2%), προφανώς για να πληρώσουν τα κόστη της επί πληρωμή φροντίδας.

Ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσοστό (7,1%) εργάζεται μόνο περιστασιακά, ενώ σχεδόν το 5% αναγκάζεται να εγκαταλείψει εντελώς τη δουλειά του, για να αφοσιωθεί στη φροντίδα του οικείου προσώπου.

Πόσο αξίζει σε χρήμα η μη αμειβόμενη φροντίδα

Η μη αμειβόμενη εργασία φροντίδας, μολονότι δεν αναγνωρίζεται, συνεισφέρει σε τεράστιο βαθμό στην ευρωπαϊκή οικονομία. Το Eurofound εκτιμά την οικονομική αξία της μη αμειβόμενης φροντίδας παιδιών στην ΕΕ σε περίπου 470 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως – ποσό που αντιστοιχεί στο 4,1% του ΑΕΠ.

Οι εκτιμήσεις του κόστους αντικατάστασής της κυμαίνονται από 335 δισεκατομμύρια ευρώ έως 689 δισεκατομμύρια ευρώ (2,9–5,9% του ΑΕΠ) – ανάλογα με το πού τοποθετείται ο πήχης για τον μισθό αναφοράς.

Για τη μακροχρόνια φροντίδα, συγκρίσιμες εκτιμήσεις που χρησιμοποιούν μεθόδους κόστους αντικατάστασης κυμαίνονται από 0,9% του ΑΕΠ στη Γερμανία έως 4,2% του ΑΕΠ στη Γαλλία.

Οι αποκλίσεις στα παραπάνω ποσοστά αντανακλούν και διαφορετικά εθνικά μοντέλα φροντίδας, αλλά αποδεικνύουν με συνέπεια, ότι ο όγκος της μη αμειβόμενης φροντίδας επισκιάζει, από οικονομική άποψη, εκείνη που παρέχεται στον επίσημο τομέα φροντίδας.

Πώς θα γίνει «ορατή» η μη αμειβόμενη φροντίδα

Το Eurofound προσδιορίζει οκτώ κρίσιμους τομείς αναγκών για τους μη αμειβόμενους φροντιστές,

1.Συμφιλίωση μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής και αναδιανομή του βάρους της φροντίδας: Για παράδειγμα τα άτομα που παρέχουν φροντίδα να δικαιούνται άδειες και ευέλικτες ρυθμίσεις τους χρόνου εργασίας

2.Υποστήριξη από τους επίσημους φορείς πρόνοιας: Παιδικοί σταθμοί, κέντρα φροντίδας ηλικιωμένων, βοήθεια στο σπίτι.

3.Δεξιότητες και γνώση: Προγράμματα εκπαίδευσης και σεμινάρια πληροφόρηση για φροντιστές.

4.Κοινωνική Προστασία: Στοχευμένα μέτρα ανάλογα με το επάγγελμα και τις ανάγκες του άμισθου φροντιστή.

5.Εισοδηματική υποστήριξη: Επιδόματα, προγράμματα απασχόλησης.

6.Κοινωνικοί δεσμοί: Υποστήριξη από το οικείο περιβάλλον, συμμετοχή σε δραστηριότητες, δομημένες ομάδες αλληλοϋποστήριξης.

7. Σωματική και ψυχική υγεία: Ιατρικός έλεγχος, ψυχολογική υποστήριξη

8. Αναγνώριση: Νομικό πλαίσιο και επίσημη χάραξη στρατηγικής.

Φροντίδα στη σκιά: αδήλωτη εργασία

Όταν οι επίσημες υπηρεσίες φροντίδας δεν επαρκούν και η μη αμειβόμενη φροντίδα φτάνει στα όριά της, μια τρίτη μορφή παροχής καλύπτει το κενό: η αμειβόμενη εργασία φροντίδας που είναι νόμιμη ως προς τη φύση της, αλλά δεν δηλώνεται στις δημόσιες αρχές. Η Ευρωπαϊκή Αρχή Εργασίας εκτιμά ότι 6,8 εκατομμύρια αδήλωτοι εργαζόμενοι παρέχουν υπηρεσίες φροντίδας ή οικιακές υπηρεσίες σε ολόκληρη την ΕΕ.

Το συνολικό μερίδιο της αδήλωτης εργασίας στον τομέα της φροντίδας και της οικιακής εργασίας υπερβαίνει το 50%. Οι περισσότεροι μη δηλωμένοι εργαζόμενοι στη φροντίδα είναι γυναίκες και μετανάστες.

Στη Γερμανία, εκτιμάται ότι περίπου 400.000 γυναίκες από την Ανατολική Ευρώπη εργάζονται ως φροντιστές σε γερμανικά νοικοκυριά, συχνά σε 24ωρη βάση, σε μια γκρίζα αγορά εργασίας, που δεν εφαρμόζονται πάντα οι νόμιμοι κανόνες. Στην Ιταλία, περίπου 1,3 εκατομμύρια badanti (oικιακές βοηθοί-γηροκόμοι), κυρίως μετανάστριες που παρέχουν φροντίδα με διαμονή στο σπίτι σε ηλικιωμένους, εργάζονται στον οικιακό τομέα. Από αυτές οι μισές δεν έχουν σύμβαση εργασίας. Χωρίς επίσημο καθεστώς απασχόλησης, οι εργαζόμενες στη φροντίδα, δεν έχουν πρόσβαση σε κοινωνική ασφάλιση, συνταξιοδοτικές εισφορές ή προστασία από την εκμετάλλευση – ακόμη και όταν η ζήτηση για την εργασία τους αυξάνεται με τη δημογραφική γήρανση.

Στην Ελλάδα, σε έρευνα που είχε γίνει από τον φορέα Solidarity Now, για τις συνθήκες απασχόλησης των μεταναστριών στην Ελλάδα (2022), διαπιστώθηκε ότι τουλάχιστον οι μισές συμμετέχουσες, με μεταναστευτικό ή προσφυγικό υπόβαθρο, είχαν εργαστεί χωρίς σύμβαση εργασίας ή χωρίς ασφάλιση τον τελευταίο χρόνο. Πάνω από μία στις τρεις (34%) είχε εργαστεί στον ευρύτερο τομέα της φροντίδας – είτε στην προσωπική φροντίδα (19%), είτε σε επαγγέλματα οικιακής φροντίδας (15%).

Πηγή: www.zarpanews.gr

 

Θέσεις στάθμευσης ΑμεΑ σε όλο τον Άλιμο

Θέσεις στάθμευσης ΑμεΑ σε όλο τον Άλιμο

Ιούν 9, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, Ο Τύπος έγραψε

Θέσεις στάθμευσης για ΑμεΑ δημιουργήθηκαν στην πόλη μας.

Όπως αναφέρει ο Δήμαρχος Αλίμου, Ανδρέας Κονδύλης:

Ο πoλιτισμός μιας κοινωνίας κρίνεται και από την πρόνοια που λαμβάνει ώστε να εξυπηρετούνται ισότιμα όλοι οι πολίτες, και ιδίως όσοι ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες.

Ιδιαίτερα όσοι αντιμετωπίζουν μόνιμο ή πρόσκαιρο κινητικό πρόβλημα (π.χ. ΑμεΑ, ηλικιωμένοι, γυναίκες σε κύηση) πρέπει να διευκολύνται στην καθημερινότητά τους.

Για τον λόγο αυτό, χωροθετούμε σε όλη την πόλη μας θέσεις στάθμευσης ειδικά για άτομα με κινητικά προβλήματα, ιδίως μπροστά από Δημόσιες Υπηρεσίες, Φαρμακεία, Κοινωνικές Δομές, Ιατρεία κ.λπ.

Ήδη είναι σε εξέλιξη η δημιουργία των ειδικών αυτών θέσεων, τις οποίες σας παρακαλούμε θερμά να σέβεστε και να μην καταλαμβάνετε, εάν δεν ανήκετε σε ευάλωτη ομάδα με πρόβλημα κινητικότητας.

Ας σεβαστούμε τις θέσεις αυτές, όχι για να “γλιτώσουμε” το πρόστιμο, αλλά από φροντίδα για τους συνανθρώπους μας που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη από εμάς να τις χρησιμοποιούν και που καθημερινά η μετακίνησή τους αποτελεί για αυτούς μια πραγματική “περιπέτεια”.

Πηγή: www.alimosonline.g 

Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026

Ένωση Κωφών της Ελλάδος, ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΜΑΣ


Ένωση Κωφών της Ελλάδος, 

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΜΑΣ

Αγαπητά μέλη,

Η Ομοσπονδία Κωφών Ελλάδος (ΟΜ.Κ.Ε.) συνεχίζει τον αγώνα για τα δικαιώματά μας.

Ο Πρόεδρός μας, Κωνσταντίνος Σίμψης, μίλησε σήμερα στη Βουλή των Ελλήνων για το νέο νομοσχέδιο που αφορά την περιφερειακή τηλεόραση.

Τι ζητήσαμε για όλους τους Κωφούς και Βαρήκοους πολίτες:

Μεγαλύτερα δελτία ειδήσεων στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα από τα τοπικά κανάλια.

Σωστές τεχνικές προδιαγραφές (π.χ. μεγαλύτερο παράθυρο) για να βλέπουμε καθαρά τον διερμηνέα.

Πρόσβαση στα δελτία όποτε θέλουμε (on-demand / μέσω ίντερνετ).

Υποχρεωτική διερμηνεία σε όλες τις έκτακτες ανακοινώσεις (π.χ. για τον καιρό, την πολιτική προστασία και την υγεία).

Η ισότιμη ενημέρωση είναι δικαίωμα όλων μας. Δεν σταματάμε να διεκδικούμε την προσβασιμότητα σε κάθε τομέα της καθημερινότητας. 

 

Πρωτιά για την Εθνική Ομάδα Goalball Ανδρών στο FEDC International Men Goalball Tournament 2026

Πρωτιά για την Εθνική Ομάδα Goalball Ανδρών στο FEDC International Men Goalball Tournament 2026

Ιούν 8, 2026 | Αθλητική Επικαιρότητα, ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

Με ιδιαίτερα θετικά μηνύματα ολοκληρώθηκε η συμμετοχή της Εθνικής Ομάδας Goalball Ανδρών της Ελλάδας στο FEDC International Men Goalball Tournament 2026, όπου κατέκτησε την 1η θέση στη συνολική κατάταξη, πραγματοποιώντας εξαιρετικές εμφανίσεις απέναντι σε αξιόλογους διεθνείς αντιπάλους.

Η διοργάνωση αποτέλεσε ένα ιδιαίτερα σημαντικό αγωνιστικό τεστ για το αντιπροσωπευτικό μας συγκρότημα, ενόψει του Πανευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Goalball Ανδρών Β’ Κατηγορίας 2026, το οποίο θα φιλοξενηθεί στη Θεσσαλονίκη από 1 έως 5 Ιουλίου 2026, στο Αλεξάνδρειο Αθλητικό Μέλαθρο Θεσσαλονίκης (Palais des Sports).

Η συνολική παρουσία της Εθνικής Ομάδας κρίνεται ιδιαίτερα ελπιδοφόρα, επιβεβαιώνοντας ότι η ομάδα βρίσκεται σε θετική αγωνιστική πορεία ενόψει της κορυφαίας διοργάνωσης του καλοκαιριού.

Η προετοιμασία συνεχίζεται με εντατικούς ρυθμούς, καθώς η γαλανόλευκη εισέρχεται πλέον στην τελική ευθεία για το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα, με στόχο να παρουσιαστεί απόλυτα έτοιμη και να δώσει τον καλύτερό της εαυτό.

Αποτελέσματα Αγώνων

1. Ελλάδα – CAC Portugal: 8-5

2. CAC Portugal – Ελλάδα: 0-8

3. Ισπανία – Ελλάδα: 8-3

4. Ελλάδα – Ισπανία: 8-5

5. Σερβία – Ελλάδα: 0-10

6. Ελλάδα – Σερβία: 11-1

Τελική Κατάταξη

1. Ελλάδα

2. Ισπανία

3. CAC Portugal

Αποστολή Εθνικής Ομάδας Goalball Ανδρών

• Διγγόλης Σωκράτης

• Κορδάκης Χαράλαμπος

• Μπεζιάνη Αντριάνο

• Σκουρμπούτης Ιωάννης

• Τάτσης Γρηγόρης

• Χατζηπάντου Αθανάσιος

Προπονήτρια: Χριστίνα Ζαμπέτα

Βοηθός Προπονητή: Χριστόφορος Σιζόπουλος

Πηγή: www.eaom-amea.g