Συνήγορος των ΑμεΑ Άδεια Αναπηρίας στον Ιδιωτικό Τομέα & Άνιση Μεταχείριση από τις διατάξεις του Ν. 2643/98 Τα άτομα με ποσοστό αναπηρίας από 50% και άνω, εφόσον είναι γραμμένα στα μητρώα ανέργων αναπήρων του Οργανισμού Απασχολήσεως Εργατικού Δυναμικού (Ο.Α.Ε.Δ.), εκτός από την κανονική τους άδεια δικαιούνται και πρόσθετη άδεια έξι (6) εργάσιμες ημέρες με αποδοχές (Ν.2643/98, άρθρο 1 & άρθρο 8 ). Ωστόσο, επειδή αυτή η διατύπωση εκτιμούμε ότι παραβιάζει την αρχή της ίσης μεταχείρισης, βάσει CRPD και Ν. 4443/2016, κάθε θιγόμενος δύναται να υποβάλει αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη ζητώντας τη διαμεσολάβηση και τη γνωμοδότησή του επί του άρθρου 8 παρ. 4 του Ν. 2643/1998, το οποίο προβλέπει την επαύξηση της ετήσιας κανονικής άδειας κατά έξι (6) εργάσιμες ημέρες για μισθωτούς με αναπηρία. Ο αναφέρων θα πρέπει να επικαλεστεί τη θεσμική ιδιότητα του ΣτΠ ως «Πλαίσιο Προαγωγής» της εφαρμογής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (άρθρο 72 παρ. 1 του Ν. 4488/2017) και να καταγγείλει ότι η ερμηνεία του Ν. 2643/98 οδηγεί σε μια κατάφωρη αδικία, η οποία χρήζει της παρέμβασης του ΣτΠ για τους εξής λόγους: Η Αντίφαση των Άρθρων 1 και 8 του Ν. 2643/1998: Ενώ το άρθρο 1 παρ. 1β αναφέρεται στην εγγραφή στα μητρώα ανέργων (στοιχεία που αφορούν τη διαδικασία αναγκαστικής πρόσληψης), το ειδικότερο άρθρο 8 παρ. 4 ορίζει ρητά: «Την επαύξηση αυτή δικαιούνται όλα τα παραπάνω άτομα με ειδικές ανάγκες και όλοι οι ανάπηροι ανεξάρτητα από τον τρόπο και το χρόνο της πρόσληψής τους». Είναι νομικά άτοπο και πρακτικά αδύνατο να απαιτείται από έναν ήδη εργαζόμενο, του οποίου η αναπηρία προέκυψε κατά τη διάρκεια του εργασιακού του βίου, να είναι εγγεγραμμένος στα μητρώα ανέργων για να λάβει την άδεια. Η διάταξη του άρθρου 8 σαφώς εστιάζει στις "ουσιαστικές προϋποθέσεις" της αναπηρίας (50% και άνω) και αποσυνδέει το δικαίωμα της άδειας από τον τρόπο πρόσληψης. Παραβίαση του Ν. 4443/2016 (Ίση Μεταχείριση): Η άρνηση χορήγησης της άδειας συνιστά άμεση διάκριση κατά την έννοια του άρθρου 2 παρ. 2 περ. α’ του Ν. 4443/2016, σε συνδυασμό με το άρθρο 3 παρ. 1 περ. γ’ (συνθήκες εργασίας). Η πρακτική αυτή οδηγεί σε αυθαίρετη και λιγότερο ευνοϊκή μεταχείριση εργαζομένων με ταυτόσημες λειτουργικές ανάγκες, θέτοντας ως μοναδικό κριτήριο διαφοροποίησης το ιστορικό της πρόσληψής τους. Επίσημη Θέση Επιθεώρησης Εργασίας: Η ίδια η Επιθεώρηση Εργασίας, στην επίσημη ιστοσελίδα της, διευκρινίζει ότι την επαύξηση δικαιούνται όλοι οι ανάπηροι «ανεξάρτητα από τον τρόπο και το χρόνο της πρόσληψής τους». (Σύνδεσμος: https://www.hli.gov.gr/ergasiakes-scheseis/nomothesia-ergasiakes-scheseis/prostasia/amea-kai-alla-prostatefomena-prosopa/etisia-kanoniki-adeia-me-apodoches-gia-amea/) Εναρμόνιση με τη Σύμβαση CRPD: Ο Ν. 2643/1998 οφείλει πλέον να ερμηνεύεται υπό το πρίσμα της Σύμβασης του ΟΗΕ, η οποία επιβάλλει την άρση κάθε εμποδίου που οδηγεί σε άνιση μεταχείριση λόγω αναπηρίας. Τέλος, θα πρέπει να ζητηθεί στον ΣτΠ, ως Πλαίσιο Προαγωγής, να εκδώσει σχετικό πόρισμα ή να προκαλέσει διευκρινιστική παρέμβαση προς την Επιθεώρηση Εργασίας, ώστε να αποσαφηνιστεί ότι η άδεια αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα κάθε εργαζόμενου ΑμεΑ. Η παρέμβασή του θα προσφέρει το απαραίτητο νομικό έρεισμα στην εργοδοσία ώστε να εφαρμόσει την αρχή της ίσης μεταχείρισης χωρίς τον φόβο διοικητικών κυρώσεων.

Συνήγορος των ΑμεΑ

Άδεια Αναπηρίας στον Ιδιωτικό Τομέα & Άνιση Μεταχείριση από τις διατάξεις του Ν. 2643/98

 

Τα άτομα με ποσοστό αναπηρίας από 50% και άνω, εφόσον είναι γραμμένα στα μητρώα ανέργων αναπήρων του Οργανισμού Απασχολήσεως Εργατικού Δυναμικού (Ο.Α.Ε.Δ.), εκτός από την κανονική τους άδεια δικαιούνται και πρόσθετη άδεια έξι (6) εργάσιμες ημέρες με αποδοχές

(Ν.2643/98, άρθρο 1 & άρθρο 8 ).

Ωστόσο, επειδή αυτή η διατύπωση εκτιμούμε ότι παραβιάζει την αρχή της ίσης μεταχείρισης, βάσει CRPD και Ν. 4443/2016, κάθε θιγόμενος δύναται να υποβάλει αναφορά στον Συνήγορο του Πολίτη ζητώντας τη διαμεσολάβηση και τη γνωμοδότησή του επί του άρθρου 8 παρ. 4 του Ν. 2643/1998, το οποίο προβλέπει την επαύξηση της ετήσιας κανονικής άδειας κατά έξι (6) εργάσιμες ημέρες για μισθωτούς με αναπηρία.

Ο αναφέρων θα πρέπει να επικαλεστεί τη θεσμική ιδιότητα του ΣτΠ ως «Πλαίσιο Προαγωγής» της εφαρμογής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (άρθρο 72 παρ. 1 του Ν. 4488/2017) και να καταγγείλει ότι η ερμηνεία του Ν. 2643/98 οδηγεί σε μια κατάφωρη αδικία, η οποία χρήζει της παρέμβασης του ΣτΠ για τους εξής λόγους:

Η Αντίφαση των Άρθρων 1 και 8 του Ν. 2643/1998: Ενώ το άρθρο 1 παρ. 1β αναφέρεται στην εγγραφή στα μητρώα ανέργων (στοιχεία που αφορούν τη διαδικασία αναγκαστικής πρόσληψης), το ειδικότερο άρθρο 8 παρ. 4 ορίζει ρητά: «Την επαύξηση αυτή δικαιούνται όλα τα παραπάνω άτομα με ειδικές ανάγκες και όλοι οι ανάπηροι ανεξάρτητα από τον τρόπο και το χρόνο της πρόσληψής τους». Είναι νομικά άτοπο και πρακτικά αδύνατο να απαιτείται από έναν ήδη εργαζόμενο, του οποίου η αναπηρία προέκυψε κατά τη διάρκεια του εργασιακού του βίου, να είναι εγγεγραμμένος στα μητρώα ανέργων για να λάβει την άδεια. Η διάταξη του άρθρου 8 σαφώς εστιάζει στις "ουσιαστικές προϋποθέσεις" της αναπηρίας (50% και άνω) και αποσυνδέει το δικαίωμα της άδειας από τον τρόπο πρόσληψης.

Παραβίαση του Ν. 4443/2016 (Ίση Μεταχείριση): Η άρνηση χορήγησης της άδειας συνιστά άμεση διάκριση κατά την έννοια του άρθρου 2 παρ. 2 περ. α’ του Ν. 4443/2016, σε συνδυασμό με το άρθρο 3 παρ. 1 περ. γ’ (συνθήκες εργασίας). Η πρακτική αυτή οδηγεί σε αυθαίρετη και λιγότερο ευνοϊκή μεταχείριση εργαζομένων με ταυτόσημες λειτουργικές ανάγκες, θέτοντας ως μοναδικό κριτήριο διαφοροποίησης το ιστορικό της πρόσληψής τους.

Επίσημη Θέση Επιθεώρησης Εργασίας: Η ίδια η Επιθεώρηση Εργασίας, στην επίσημη ιστοσελίδα της, διευκρινίζει ότι την επαύξηση δικαιούνται όλοι οι ανάπηροι «ανεξάρτητα από τον τρόπο και το χρόνο της πρόσληψής τους».

(Σύνδεσμος: https://www.hli.gov.gr/ergasiakes-scheseis/nomothesia-ergasiakes-scheseis/prostasia/amea-kai-alla-prostatefomena-prosopa/etisia-kanoniki-adeia-me-apodoches-gia-amea/)

Εναρμόνιση με τη Σύμβαση CRPD: Ο Ν. 2643/1998 οφείλει πλέον να ερμηνεύεται υπό το πρίσμα της Σύμβασης του ΟΗΕ, η οποία επιβάλλει την άρση κάθε εμποδίου που οδηγεί σε άνιση μεταχείριση λόγω αναπηρίας.

Τέλος, θα πρέπει να ζητηθεί στον ΣτΠ, ως Πλαίσιο Προαγωγής, να εκδώσει σχετικό πόρισμα ή να προκαλέσει διευκρινιστική παρέμβαση προς την Επιθεώρηση Εργασίας, ώστε να αποσαφηνιστεί ότι η άδεια αποτελεί αναφαίρετο δικαίωμα κάθε εργαζόμενου ΑμεΑ. Η παρέμβασή του θα προσφέρει το απαραίτητο νομικό έρεισμα στην εργοδοσία ώστε να εφαρμόσει την αρχή της ίσης μεταχείρισης χωρίς τον φόβο διοικητικών κυρώσεων.