Επιστολή Ε.Σ.Α.μεΑ. προς την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κυρία Μιχαηλίδου με θέμα: «Προσωπικός Βοηθός – Ζητείται άμεσα η τροποποίηση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου»

Επιστολή Ε.Σ.Α.μεΑ. προς την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κυρία Μιχαηλίδου με θέμα: «Προσωπικός Βοηθός – Ζητείται άμεσα η τροποποίηση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου»

Σεπ 16, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, ΕΣΑΜΕΑ

Πληροφορίες: Ειρήνη Τσαλουχίδου, Δήμητρα Κουμπούνη

Αθήνα: 15.09.2026

Αρ. Πρωτ.:           1051

ΠΡΟΣ:   κα Δ.- Μ. Μιχαηλίδου, Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

ΚΟΙΝ:    «Πίνακας Αποδεκτών»

ΘΕΜΑ:  «Προσωπικός Βοηθός – Ζητείται άμεσα η τροποποίηση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου»

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.), όπως γνωρίζετε, αποτελεί την τριτοβάθμια κοινωνική και συνδικαλιστική οργάνωση των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους στη χώρα και αναγνωρισμένο Κοινωνικό Εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας και χρόνιας πάθησης.

Κύρια αποστολή της είναι η καταπολέμηση των διακρίσεων σε βάρος των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους και η προώθηση, προστασία και απόλαυση των ανθρωπίνων και συνταγματικά κατοχυρωμένων δικαιωμάτων τους. Ιδίως όσον αφορά στα ανθρώπινα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, αυτά κατοχυρώνονται με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, την οποία η χώρα μας μαζί με το Προαιρετικό της Πρωτόκολλο κύρωσε με τον ν. 4074/2012.

Στο πλαίσιο των δράσεών της, η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) λειτουργεί την Υπηρεσία «Διεκδικούμε Μαζί» παρέχοντας καθημερινά πληροφορίες, υποστήριξη και ενδυνάμωση, συμπεριλαμβανομένου του σχεδιασμού εξατομικευμένης παρέμβασης από κοινού με τον κάθε ενδιαφερόμενο.

Η Ε.Σ.Α.μεΑ. όπως γνωρίζετε, διεκδικούσε για πάνω από 20 χρόνια το θεσμό του Προσωπικού Βοηθού και   υποστήριξε με όλη της τη δύναμη  τόσο την εφαρμογή  του πιλοτικού Προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός» όσο και την καθιέρωσή του ως μόνιμης υπηρεσίας εθνικής εμβέλειας, εξέλιξη που αποτελεί σημαντικό βήμα για την προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης και της κοινωνικής συμπερίληψης των Ελλήνων και Ελληνίδων με αναπηρία.

Όπως έχουμε πολλάκις επισημάνει, ο Προσωπικός Βοηθός δεν αποτελεί απλώς μία πρόσθετη παροχή κοινωνικής προστασίας. Αποτελεί, σύμφωνα με το άρθρο 19 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και με την παρ.6 του άρθρου 21 του Συντάγματος της χώρας, βασικό εργαλείο για την άσκηση του δικαιώματος των ατόμων με αναπηρία να ζουν ανεξάρτητα και να συμμετέχουν ισότιμα στην οικονομική, κοινωνική, πολιτική και πολιτιστική ζωή της χώρας.

Υπό αυτή την οπτική, θεωρούμε απολύτως αναγκαίο να διασφαλιστεί η  πρόσβαση στην υπηρεσία για όλους όσοι, βάσει των εξατομικευμένων αναγκών τους,  χρειάζονται Προσωπικό Βοηθό. Η πρόσβαση στην υπηρεσία θα πρέπει να βασίζεται στις πραγματικές ανάγκες υποστήριξης κάθε ατόμου και όχι σε οριζόντια κριτήρια και προϋποθέσεις που οδηγούν σε άδικους αποκλεισμούς. Σε καμία περίπτωση δημοσιονομικοί, διοικητικοί ή άλλοι συγκυριακοί περιορισμοί δεν πρέπει να εμποδίζουν την πρόσβαση και αξιοποίηση μιας υπηρεσίας, η οποία αποτελεί βασικό εργαλείο ανεξάρτητης διαβίωσης και κοινωνικής συμπερίληψης.

Με την υπ’ αριθμ. πρωτ. 886/15.07.2026 επιστολή της προς τον  Πρόεδρο και τα μέλη της Μέλη Διαρκούς Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής των Ελλήνων , η οποία κοινοποιήθηκε και σε εσάς, η Ε.Σ.Α.μεΑ κατέθεσε τις τελικές προτάσεις – παρατηρήσεις της επί του σχεδίου νόμου: «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις», οι οποίες όμως δυστυχώς δεν υιοθετήθηκαν.

Υπενθυμίζουμε ότι στην προαναφερθείσα επιστολή μας εκφράζαμε την πλήρη αντίθεσή μας τόσο στην πρόβλεψη σχετικά με την εφ’ όρου ζωής ισχύ των πιστοποιητικών αναπηρίας των ΚΕ.Π.Α. όσο και στην πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία οι πιστοποιήσεις των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων θα γίνονταν δεκτές μόνο εάν είχαν ψηφιοποιηθεί. Είχαμε επισημάνει αφενός ότι η  χρονική διάρκεια της πιστοποίησης αφορά αποκλειστικά το ισχύον σύστημα επανεξέτασης της αναπηρίας και δεν μπορεί να λειτουργεί ως λόγος διακοπής ή αποκλεισμού από την παροχή μιας υπηρεσίας που βασίζεται στην εξατομικευμένη αξιολόγηση των αναγκών υποστήριξης του ατόμου, αφετέρου πως σε καμία περίπτωση δεν πρέπει η μη ψηφιοποίηση των πιστοποιήσεων των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων να αποτελεί λόγο αποκλεισμού από την πρόσβαση στην υπηρεσία του Προσωπικού Βοηθού. Είχαμε μάλιστα τονίσει ότι τυχόν διοικητικές ή τεχνικές εκκρεμότητες που αφορούν στην ψηφιοποίηση και τη διαλειτουργικότητα των σχετικών διαδικασιών είναι αδιανόητο να μετακυλίονται στα ίδια τα άτομα με αναπηρία και να λειτουργούν ως εμπόδιο στην άσκηση των δικαιωμάτων τους. Τέλος, είχαμε αιτηθεί την επέκταση του ορίου ηλικίας στα 75 έτη  για όλα τα άτομα με αναπηρία που είχαν καταστεί δικαιούχοι αναπηρικού επιδόματος πριν από τη συμπλήρωση του εξηκοστού πέμπτου (65ου) έτους της ηλικίας τους.

Με τη ψήφιση του ν. 5322/2026 και την έκδοση της υπ’ αρ. ΚΥΑ 18867/2026 (με Αρ. ΦΕΚ 5050/Β’/11.08.2026) «Υλοποίηση Προγράμματος ‘Προσωπικός Βοηθός για άτομα με αναπηρία’»’, ξεκίνησαν,  στις 26.8.2026,  οι αιτήσεις για το μόνιμο εθνικής εμβέλειας Πρόγραμμα. Έκτοτε, καθημερινά, έχουμε γίνει αποδέκτες διαμαρτυριών και παραπόνων από άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και μέλη  των οικογενειών  τους, τα οποία αφορούν, μεταξύ άλλων, ζητήματα που είχαμε αναδείξει στην προαναφερθείσα επιστολή μας.

Ειδικότερα, σημαντικός αριθμός παραπόνων αφορά την αποδοχή των πιστοποιήσεων αναπηρίας. Παρά το γεγονός ότι στην παρ. 2 του άρθρου 5 «Ωφελούμενοι» του ν. 5322/2026 προβλέπεται ότι: « Επιλέξιμοι ωφελούμενοι του Προγράμματος Προσωπικού Βοηθού είναι όσοι πληρούν σωρευτικά τις ακόλουθες προϋποθέσεις, κατά την υποβολή της αίτησής τους: α) Έχουν πιστοποίηση αναπηρίας του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας με ισχύ εφ’ όρου ζωής ή αντίστοιχες πιστοποιήσεις των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων, οι οποίες γίνονται δεκτές εφόσον: αα) έχουν ψηφιοποιηθεί (…)» , στην υπ. αριθ. ΚΥΑ 18867/2026,  προβλέπεται ότι επιλέξιμοι ωφελούμενοι είναι μόνο όσοι έχουν πιστοποίηση αναπηρίας από ΚΕ.Π.Α. με ισχύ εφ’ όρου ζωής. Ως αποτέλεσμα, αποκλείονται από τη διαδικασία τόσο άτομα με αναπηρία που διαθέτουν πιστοποιήσεις των Υγειονομικών Επιτροπών των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων όσο και άτομα των οποίων η πιστοποίηση από το ΚΕ.Π.Α. δεν έχει ισχύ εφ’ όρου ζωής. Κραυγαλέα παραδείγματα απαράδεκτου αποκλεισμού αποτελούν περιπτώσεις ατόμων με αναπηρία που διαθέτουν πιστοποίηση από ΚΕΠΑ με συγκεκριμένη χρονική διάρκεια ισχύος που χρήζουν βοηθείας και συμπαραστάσεως ετέρου προσώπου καθώς και τα άτομα με 100% αναπηρία εφόρου ζωής πιστοποιημένη από ΑΣΥΕ.

Παράλληλα, σημαντικός αριθμός παραπόνων αφορά και τα εισοδηματικά κριτήρια, τα οποία εμποδίζουν άτομα με αναπηρία και χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις να ενταχθούν στο μόνιμο Πρόγραμμα εθνικής εμβέλειας. Υπενθυμίζεται ότι με την υπ. αριθ. πρωτ. 886/15.07.2026 επιστολή μας είχαμε ζητήσει τη διατήρηση των εισοδηματικών ορίων της υπ. αριθ. ΚΥΑ 28458 (Αρ. ΦΕΚ 1427/Β΄/24.03.2026), προκειμένου να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση μεταξύ ατόμων με αναπηρία που θα συνεχίσουν να λαμβάνουν την υπηρεσία ως ωφελούμενοι της πιλοτικής εφαρμογής και εκείνων που θα υποβάλουν νέα αίτηση για ένταξη στο μόνιμο εθνικής εμβέλειας Πρόγραμμα.

Στις διαμαρτυρίες που δεχόμαστε γίνεται αναφορά και στο ηλικιακό όριο των 67 ετών, το οποίο αποτελεί σημαντικό περιορισμό για την πρόσβαση στην υπηρεσία. Για τον λόγο αυτό, θεωρούμε επιβεβλημένη την επέκταση του ορίου ηλικίας στα 75 έτη για όλα τα άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις που λαμβάνουν αναπηρικό επίδομα, και όχι μόνο για όσους λαμβάνουν το επίδομα κίνησης του Ο.Π.Ε.Κ.Α.

Τέλος, γινόμαστε αποδέκτες διαμαρτυριών σχετικά με προβλήματα λειτουργικότητας και συγκεκριμένα για τη λειτουργία του help desk στο οποίο η τηλεφωνική επικοινωνία είναι αδύνατη δεδομένου ότι η γραμμή είναι μόνιμα κατειλημμένη.

Κυρία Υπουργέ,

Τα ανωτέρω δεν συνιστούν νέα αιτήματα. Ωστόσο, η μη υιοθέτησή τους, σε συνδυασμό με τις διαμαρτυρίες που καθημερινά δεχόμαστε από άτομα με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και τις οικογένειές τους, καθιστά πλέον επιτακτική την άμεση επανεξέταση και αποδοχή τους. Ως εκ τούτου, παρακαλούμε όπως προβείτε στις απαραίτητες ενέργειες προκειμένου κανένα άτομο με αναπηρία/χρόνια ή/και σπάνια πάθηση που έχει πραγματική ανάγκη προσωπικής βοήθειας να μην τη στερηθεί.

Αναμένουμε την άμεση και θετική ανταπόκρισή σας.

Με εκτίμηση

Ο Πρόεδρος

Ι. Βαρδακαστάνης

Ο Γεν. Γραμματέας

Β. Κούτσιανος

Πίνακας Αποδεκτών:

-Γραφείο Πρωθυπουργού της χώρας, κ. Κ. Μητσοτάκη

-Γραφείο Υπουργού Επικρατείας,  κ. Α. Σκέρτσο

-Γραφείο Υφυπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, κ. Ε. Ράπτη

-Γραφείο Γ.Γ. Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, κ. Κ. Μεγαρίτη

-Μέλη Ελληνικού Κοινοβουλίου

-κ. Επαμεινώνδα Ατσαβέ, Διοικητή ΟΠΕΚΑ

-Οργανώσεις Μέλη της Ε.Σ.Α.μεΑ.

Πηγή: www.esamea.gr

 

Γ. Ψυχογιός: Άμεση ένταξη στο πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» ατόμων με πιστοποίηση αναπηρίας από τις Υγειονομικές Επιτροπές των Ενόπλων Δυνάμεων

Γ. Ψυχογιός: Άμεση ένταξη στο πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» ατόμων με πιστοποίηση αναπηρίας από τις Υγειονομικές Επιτροπές των Ενόπλων Δυνάμεων

Το ζήτημα είναι ιδιαιτέρως επείγον, καθώς η προθεσμία υποβολής αιτήσεων για το πρόγραμμα λήγει στις 27 Νοεμβρίου 2026

Ο βουλευτής Κορινθίας, Γιώργος Ψυχογιός, αναδεικνύει το ζήτημα αποκλεισμού από το πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» ατόμων με αναπηρία με γνωμάτευση από τις Ανώτατες Υγειονομικές Επιτροπές των Ενόπλων Δυνάμεων (όπως η ΑΣΥΕ), καταθέτοντας Κοινοβουλευτική Αναφορά προς τους Υπουργούς Οικογένειας & Κοινωνικής Συνοχής και Εθνικής Άμυνας.

Η παρέμβαση βασίζεται σε επιστολή του Σωματείου Γονέων, Κηδεμόνων, Φίλων, Παιδιών και Ατόμων με Αυτισμό Κορινθίας «ΦΑΣΜΑ», στην οποία επισημαίνονται τα εξής:

– Ο αποκλεισμός αυτός έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τους Ν. 4151/2013 και Ν. 4141/2013, οι οποίοι ορίζουν την ισοτιμία και ισοδυναμία των γνωματεύσεων της ΑΣΥΕ με εκείνες των ΚΕΠΑ για το σύνολο των προνοιακών και συνταξιοδοτικών παροχών.

– Παραβιάζεται το Άρθρο 105 του Ν. 4961/2022, το οποίο εντάσσει ισότιμα στο Ψηφιακό Μητρώο ΑμεΑ τις αποφάσεις των Ανώτατων Υγειονομικών Επιτροπών.

– Ο πρόσφατος Ν. 5322/2026 (Α’ 117) αναφέρει ρητά τις αντίστοιχες πιστοποιήσεις των Επιτροπών των Ενόπλων Δυνάμεων, εφόσον έχουν ψηφιοποιηθεί και απονέμουν διακριτά ποσοστά αναπηρίας και ασφαλιστικής ικανότητας.

– Εκκρεμεί η έκδοση της αναγκαίας Κοινής Υπουργικής Απόφασης (Κ.Υ.Α.) μεταξύ των εμπλεκόμενων Υπουργείων.

Ο κ. Ψυχογιός τονίζει ότι το ζήτημα είναι ιδιαιτέρως επείγον, καθώς η προθεσμία υποβολής αιτήσεων για το πρόγραμμα λήγει στις 27 Νοεμβρίου 2026 και ζητά από τους αρμόδιους Υπουργούς να προβούν άμεσα στις απαιτούμενες ενέργειες, ώστε να μην αποστερηθεί κανένας δικαιούχος την υποστήριξη που δικαιούται.

Πηγή: https://www.loutrakiblog.gr

 

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Αριθμ. 4886 Πιστοποίηση συμβολαιογράφων για την κήρυξη κυρίας δημοσιευθείσας ιδιογράφου διαθήκης (808Α ΚΠολΔ).

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 

Αριθμ. 4886 

Πιστοποίηση συμβολαιογράφων για την κήρυξη κυρίας δημοσιευθείσας ιδιογράφου διαθήκης (808Α ΚΠολΔ). 

ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 

11 Σεπτεμβρίου 2026 

ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ 

Αρ. Φύλλου 5559 

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ 

Αριθμ. 4886 

Πιστοποίηση συμβολαιογράφων για την κήρυξη κυρίας δημοσιευθείσας ιδιογράφου διαθήκης (808Α ΚΠολΔ). 

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ 

Έχοντας υπόψη: 

1.

Τις διατάξεις: α) Του άρθρου 808 Α του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (π.δ. 503/1985, Α’ 182), όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 18 του ν. 5303/2026 (Α’ 81), β) του άρθρου 1763 του Αστικού Κώδικα (π.δ. 456/1984, Α’ 164), όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 3 του ν. 5303/2026 (Α’ 81), 

γ) της παρ. 2 του άρθρου 32, της παρ. 2 του άρθρου 33 και της παρ. 1 του άρθρου 41 του ν. 5303/2026 «Αναμόρφωση του κληρονομικού δικαίου και άλλες διατάξεις» (Α’ 81). 

2. 

Την υπ’ αρ. 21661 οικ./06.04.2025 απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης «Καθορισμός χρηστών, θέασης, περιεχομένου και των ειδικότερων όρων λειτουργίας της ειδικής ηλεκτρονικής πλατφόρμας δημοσίευσης διαθηκών (Μητρώο Διαθηκών), της διαδικασίας πιστοποίησης και εγγραφής χρηστών σε αυτή, των τελών χρήσης καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα» (Β’ 2134). 

3. 

Το π.δ. 77/2023 «Σύσταση Υπουργείου και μετονομασία Υπουργείων -Σύσταση, κατάργηση και μετονομασία Γενικών και Ειδικών Γραμματειών -Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων, θέσεων προσωπικού και εποπτευόμενων φορέων» (Α’ 130). 

4.

Το π.δ. 79/2023 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 131). 

5.

Το π.δ. 30/2025 «Οργανισμός του Υπουργείου Δικαιοσύνης» (Α’ 52). 

6. 

Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98),όπως διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133). 

7. 

Τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (L 119/1). 

8.

Τον ν. 4624/2019 «Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και ενσωμάτωση στην εθνική νομοθεσία της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 και άλλες διατάξεις» (Α’ 137). 

9. 

Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, σύμφωνα με την υπ’ αριθμόν 69890/21-11-2025 εισήγηση της παρ. 5 περ. ε του άρθρου 24 του ν. 4270/2014 (Α’ 143), της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Δικαιοσύνης. 

10. 

Το γεγονός ότι οι διατάξεις της παρούσας δεν αφορούν σε διοικητική διαδικασία για την οποία υπάρχει υποχρέωση καταχώρισης στο ΕΜΔΔ-ΜΙΤΟΣ, αποφασίζουμε: 

E 

ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 

63560 Τεύχος B’ 5559/11.09.2026 

Άρθρο 1 Αντικείμενο 

Με την παρούσα απόφαση καθορίζονται οι προϋποθέσεις εγγραφής των συμβολαιογράφων στους ειδικούς καταλόγους του άρθρου 808Α του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (π.δ. 503/1985, Α’ 182), η διαδικασία για την αδιάβλητη επιλογή των συμβολαιογράφων, η επιμόρφωση των συμβολαιογράφων και κάθε άλλο σχετικό θέμα. 

Άρθρο 2 Ειδικός Κατάλογος του άρθρου 808Α του ΚΠολΔ 

1.

Κάθε Συμβολαιογραφικός Σύλλογος καταρτίζει και τηρεί κατάλογο συμβολαιογράφων, οι οποίοι είναι αρμόδιοι για την κήρυξη ως κυρίας δημοσιευθείσας ιδιόγραφης διαθήκης. 

2.

Δικαίωμα εγγραφής στους καταλόγους έχουν όλοι οι συμβολαιογράφοι μέλη του οικείου Συμβολαιογραφικού Συλλόγου, υποβάλλοντας σχετική αίτηση στην ψηφιακή Πλατφόρμα του Μητρώου Διαθηκών. 

3.

Κατά την πρώτη εφαρμογή, οι κατάλογοι πρέπει να αναρτηθούν στην ψηφιακή Πλατφόρμα του Μητρώου Διαθηκών στις 15 Σεπτεμβρίου 2026 και θα ισχύουν μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2027. Ειδικά για την περίπτωση του προηγούμενου εδαφίου, οι κατάλογοι θα μπορούν να συμπληρωθούν με την προσθήκη συμβολαιογράφων μέχρι και την 31η Δεκεμβρίου 2026. 

4.

Οι κατάλογοι που θα ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2028 και εφεξής, οριστικοποιούνται την τελευταία εργάσιμη μέρα εκάστου έτους και περιλαμβάνουν τους συμβολαιογράφους που είχαν ήδη εγγραφεί στους καταλόγους προηγούμενου έτους, καθώς και τους συμβολαιογράφους που προστέθηκαν στους καταλόγους κατά το εκάστοτε τρέχον έτος. 

5.

Συμβολαιογράφος κατόπιν αιτήσεώς του διαγράφεται από τον κατάλογο, της διαγραφής του ισχύουσας από την 1η Ιανουαρίου του επομένου έτους. 

Άρθρο 3 Τήρηση καταλόγων - Επιλογή συμβολαιογράφου 

1.

Οι κατάλογοι του άρθρου 2 παρ. 1 τηρούνται στην ψηφιακή πλατφόρμα του Μητρώου Διαθηκών, η δε σειρά των ονομάτων των συμβολαιογράφων του καταλόγου καθορίζεται αλφαβητικά με το αρχικό γράμμα του επωνύμου του συμβολαιογράφου. 

2.

Ο αιτών την κήρυξη κυρίας δημοσιευθείσας ιδιογράφου διαθήκης υποβάλλει αίτημα στην ψηφιακή πλατφόρμα του Μητρώου Διαθηκών και επιλέγει από τους καταλόγους του άρθρου 2 παρ. 1 τον συμβολαιογράφο, στον οποίο θα αναθέσει την κήρυξη ως κυρίας της δημοσιευμένης ιδιόγραφης διαθήκης και την σύνταξη του σχετικού πρακτικού. 

Άρθρο 4 Σεμινάρια επιμόρφωσης 

Για την επιμόρφωση και πιστοποίηση των συμβολαιογράφων ως αρμοδίων για την κήρυξη κυρίας δημοσιευθείσας ιδιογράφου διαθήκης, οι Συμβολαιογραφικοί Σύλλογοι διοργανώνουν σχετικά επιμορφωτικά σεμινάρια για τα μέλη τους, που μπορούν να διεξάγονται εξ αποστάσεως με ψηφιακό τρόπο. 

Άρθρο 5 Έναρξη ισχύος Οι διατάξεις της παρούσας ισχύουν από τις 16-09-2026, με την επιφύλαξη του πρώτου εδαφίου της παρ. 3 του άρθρου 2. Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. 

Αθήνα, 9 Σεπτεμβρίου 2026 Ο Υπουργός 

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΦΛΩΡΙΔΗΣ 

ΚΩΔΙΚΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Άρθρο :

808

Ημ/νία :

27/02/2026

Τίτλος Αρθρου :

Διαδικασία δημοσίευσης διαθήκης

Σχόλια :

Αντικατασταθέν προηγουμένως με το άρθρο 88 του ν. 5221/2025 (Α' 133/28.7.2025), το ΠΑΡΟΝ άρθρο τίθεται όπως ΔΙΑΜΟΡΦΩΘΗΚΕ με την παρ. 1 του άρθρου 34 του ν. 5282/2026 (Α' 30/27.2.2026).

Κείμενο Άρθρου

«1. Η δημοσίευση διαθήκης γίνεται με καταχώρισή της, ολόκληρης, στο πρακτικό που συντάσσεται και υπογράφεται από τον συμβολαιογράφο, με όλα τα εξωτερικά ελαττώματά της. Το πρακτικό καταχωρίζεται σε ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα δημοσίευσης διαθηκών (εφεξής «Μητρώο Διαθηκών»), η κυριότητα, διοίκηση και διαχείριση της οποίας ανήκει στους συμβολαιογραφικούς συλλόγους της χώρας.

2. Η δημοσίευση διαθήκης από προξενική αρχή γίνεται από τον πρόξενο ο οποίος συντάσσει πρακτικό που υπογράφεται από αυτόν και, αν πρόκειται για ιδιόγραφη διαθήκη, και από εκείνον που την παρέδωσε και αντίγραφο του πρακτικού δημοσίευσης αυτής καταχωρίζεται στην πλατφόρμα της παρ. 1.

3. Τα πρωτότυπα των διαθηκών που δημοσιεύονται, με τα περικαλύμματά τους, χρονολογούνται και υπογράφονται από τον συμβολαιογράφο ή τον πρόξενο και φυλάγονται στο αρχείο τους.

4. Αντίγραφα διαθηκών και ανακλήσεων διαθηκών, που δημοσιεύθηκαν στο εξωτερικό, μπορούν να κατατίθενται σε ελληνική προξενική αρχή, και αποστέλλονται στο Μητρώο Διαθηκών χωρίς καθυστέρηση, με επιμέλεια του προξένου που τα παρέλαβε. Η προξενική αρχή ή το Μητρώο Διαθηκών που παραλαμβάνει τα αντίγραφα συντάσσει επάνω σε αυτά πράξη κατάθεσης, όπου αναγράφει όσα κατατέθηκαν, εκείνον που τα κατέθεσε και την ημερομηνία της κατάθεσης αυτών. Τα αντίγραφα πρέπει να είναι επικυρωμένα από την αλλοδαπή αρχή που δημοσίευσε τη διαθήκη. Αν οι διαθήκες είναι διατυπωμένες ολόκληρες ή εν μέρει σε ξένη γλώσσα, πρέπει να επισυνάπτεται, κατά την κατάθεσή τους, μετάφραση στην ελληνική γλώσσα του ξενόγλωσσου μέρους τους, η οποία γίνεται από πιστοποιημένους μεταφραστές του «Μητρώου Πιστοποιημένων Μεταφραστών», μέσω της εφαρμογής «Πιστοποιημένοι Μεταφραστές» της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης «gov.gr», ελληνική προξενική αρχή ή δικηγόρο.

5. Με απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης, καθορίζονται οι χρήστες, η δυνατότητα πρόσβασης, το περιεχόμενο και οι ειδικότεροι όροι λειτουργίας του Μητρώου Διαθηκών, η διαδικασία πιστοποίησης και εγγραφής χρηστών σε αυτό, τα τέλη χρήσης, καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα.

6. Το πρακτικό δημοσίευσης ή αρνήσεως δημοσίευσης διαθήκης του συμβολαιογράφου ή της προξενικής αρχής, προσβάλλονται με ανακοπή από οποιονδήποτε έχει έννομο συμφέρον ενώπιον του δικαστηρίου της κληρονομίας.

7. Ο συμβολαιογράφος για τη δημοσίευση της διαθήκης και την κήρυξη ιδιόγραφης διαθήκης ως κυρίας οφείλει να ενεργεί σύμφωνα με τον Κώδικα Συμβολαιογράφων και ευθύνεται μόνον για δόλο ή βαριά αμέλεια.»

 

Άρθρο :

808Α

Ημ/νία :

22/05/2026

Τίτλος Αρθρου :

Διαδικασία κήρυξης ιδιόγραφης διαθήκης

Σχόλια :

Προστεθέν με το άρθρο 89 του ν. 5221/2025 (Α' 133/28.7.2025) και με ισχύ, σύμφωνα με το άρθρο 168 του ίδιου νόμου, από 1η.11.2025, το ΠΑΡΟΝ άρθρο τίθεται όπως ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΘΗΚΕ με το άρθρο 18 του ν. 5303/2026 (Α' 81/22.5.2026) και σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 41 του ιδίου νόμου εφαρμόζεται στις κληρονομικές σχέσεις προσώπων, των οποίων ο θάνατος επέρχεται τη 16η Σεπτεμβρίου 2026 ή μεταγενέστερα.

Κείμενο Άρθρου

« Εφόσον ζητηθεί η κήρυξη δημοσιευθείσας ιδιόγραφης διαθήκης ως κύριας, αυτή γίνεται με πράξη του συμβολαιογράφου, ο οποίος προέβη στη δημοσίευση αυτής και υποχρεούται να προβεί στην κήρυξη υπό την προϋπόθεση συνδρομής των όρων του δεύτερου και του τρίτου εδαφίου. Στην περίπτωση αυτή, ο αιτών παρίσταται μετά πληρεξουσίου δικηγόρου και με δύο (2) μάρτυρες, οι οποίοι βεβαιώνουν τη γνησιότητα της γραφής και της υπογραφής του διαθέτη.

Όταν με ιδιόγραφη διαθήκη ορίζεται αποκλειστικός κληρονόμος πρόσωπο που δεν είναι σύζυγος του διαθέτη ή πρόσωπο, με το οποίο ο διαθέτης έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης ή δεν έχει με τον διαθέτη συγγενική σχέση τουλάχιστον τέταρτου βαθμού, ο αιτών υποχρεούται να προσκομίζει γραφολογική πραγματογνωμοσύνη, προκειμένου να αποδεικνύεται η γνησιότητα της γραφής και της υπογραφής του διαθέτη. Στην περίπτωση αυτή, το πρακτικό δημοσίευσης κοινοποιείται από τον συμβολαιογράφο που προέβη στην κήρυξη της διαθήκης ως κύριας στο ελληνικό Δημόσιο το αργότερο δέκα (10) ημέρες από την επομένη της κήρυξης της διαθήκης ως κύριας.

Όταν η διαθήκη δημοσιεύθηκε από προξενική αρχή, αρμόδιος να την κηρύξει κύρια είναι συμβολαιογράφος που ορίζεται μέσω του Μητρώου Διαθηκών, από σχετικό κατάλογο συμβολαιογράφων, μελών του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Εφετείων Αθηνών, Πειραιώς, Αιγαίου και Δωδεκανήσου.»

  

«Κραυγή» αγωνίας από τους τυφλούς της Κρήτης για την προσβασιμότητα: «Τα εμπόδια είναι ανυπέρβλητα – Ζούμε σε κανονική φυλακή»

«Κραυγή» αγωνίας από τους τυφλούς της Κρήτης για την προσβασιμότητα: «Τα εμπόδια είναι ανυπέρβλητα – Ζούμε σε κανονική φυλακή»

Σεπ 15, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, Ο Τύπος έγραψε

«Τα άτομα με αναπηρία να νιώθουν ξεχασμένα από την πολιτεία – Μόνη ελπίδα αυτή τη στιγμή ο θεσμός του «Προσωπικού Βοηθού»

Η καθημερινότητα για ένα άτομο με πρόβλημα όρασης στην Κρήτη δεν είναι απλά δύσκολη, αλλά εξαιρετικά επικίνδυνη, εξομολογήθηκε στο ραδιόφωνο του Cretaone 102.3 και την εκπομπή «Μαζί» με τη Μαρία Ορφανάκη και τον Δημήτρη Κανάκη, ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Τυφλών Κρήτης, Μενέλαος Μαρκοδημητράκης.

Όπως τόνισε ο κ. Μαρκοδημητράκης, τα εμπόδια που συναντούν οι πολίτες -ακόμη και γονείς που προσπαθούν να μετακινήσουν ένα μωρό με το καρότσι- είναι ανυπέρβλητα και διαδοχικά. Παρά το γεγονός ότι η πολιτεία έχει θεσπίσει τη δημιουργία πεζοδρομίων για την ασφαλή κυκλοφορία των πεζών, στην πράξη αυτά καταργούνται, καθώς μετατρέπονται σε χώρους τοποθέτησης αστικού εξοπλισμού, έλλειψης πρασίνου ή παράνομης στάθμευσης.

Το νομοθετικό κενό και το «ψάρι που βρωμάει από το κεφάλι»

Ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Τυφλών Κρήτης υπογράμμισε ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στον Δήμο Ηρακλείου, αλλά αφορά όλους τους δήμους της χώρας. Παράλληλα, έστρεψε τα βέλη του κατά της υφιστάμενης νομοθεσίας, σημειώνοντας πως αντί να επιλύει το ζήτημα, το επιδεινώνει.

Συγκεκριμένα, αναφέρθηκε στην υπουργική απόφαση που ορίζει τις προδιαγραφές των πεζοδρομίων, η οποία όμως εφαρμόζεται μόνο για όσα μελετώνται και κατασκευάζονται από το 2022 και μετά. Αυτό σημαίνει ότι για όλα τα προϋπάρχοντα πεζοδρόμια δεν προβλέπεται καμία υποχρέωση ή ευθύνη των δήμων ώστε να τα μετατρέψουν σε προσβάσιμα. Αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης είναι τα άτομα με αναπηρία να νιώθουν ξεχασμένα από την πολιτεία, η οποία θέτει άλλες προτεραιότητες αντί για τους ίδιους τους πολίτες της.

Ενώ ένας βλέπων πολίτης θα προσπεράσει ένα εμπόδιο, ένα άτομο με οπτική αναπηρία είτε θα τραυματιστεί προσκρούοντας πάνω του είτε θα αποκλειστεί εντελώς από τη διαδρομή του.

Η απουσία ατομικής ευθύνης και τα αδιέξοδα της Δικαιοσύνης

Η προσβασιμότητα αποτελεί ένα ευρύ φάσμα ευθυνών που βαρύνει την κεντρική διοίκηση, την τοπική αυτοδιοίκηση αλλά και τους ίδιους τους πολίτες. Ο κ. Μαρκοδημητράκης επεσήμανε την παντελή έλλειψη στοιχειώδους υπευθυνότητας από μερίδα των κατοίκων, φέρνοντας ως παράδειγμα περιστατικό στη λεωφόρο Κνωσού, όπου οδηγός είχε παρκάρει το όχημά της πάνω στο πεζοδρόμιο κλείνοντας πλήρως τη διέλευση, απαντώντας αδιάφορα «το ξέρω» όταν της έγινε ευγενική σύσταση.

Σχετικά με το ενδεχόμενο δικαστικής προσφυγής εναντίον καταστημάτων ή δήμων που παρεμποδίζουν την προσβασιμότητα (π.χ. κολονάκια, λακκούβες ή εμπόδια πάνω στις οδηγούς τυφλών), εξήγησε ότι κάτι τέτοιο είναι ανέφικτο. Η προσφυγή στη δικαιοσύνη απαιτεί τεράστιο χρόνο και οικονομικό κόστος, τη στιγμή που τα άτομα με αναπηρία ζουν οριακά με μια σύνταξη ή ένα μισθό, ενώ και τα σωματεία διαθέτουν ελάχιστους οικονομικούς πόρους.

Σύγκριση με το εξωτερικό: Το παράδειγμα του Ισραήλ και της Κωνσταντινούπολης

Αναφερόμενος στις εμπειρίες του από το εξωτερικό, ο κ. Μαρκοδημητράκης σημείωσε ότι στο Ισραήλ η κατάσταση δεν έχει καμία σχέση με την Ελλάδα, καθώς υπάρχουν ειδικές διαγραμμίσεις στα κράσπεδα, ο αστικός εξοπλισμός είναι τοποθετημένος εκεί που πρέπει και οι κολώνες είναι διακριτές και όχι βαμμένες με χρώματα που συγχέονται με το περιβάλλον. Ακόμη και στην Κωνσταντινούπολη, η εικόνα ήταν αισθητά καλύτερη από την εγχώρια, με πεζοδρόμια απαλλαγμένα από εμπόδια, δέντρα ή πινακίδες σήμανσης.

Τα αριθμητικά δεδομένα της οπτικής αναπηρίας στην Κρήτη

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του ΟΠΕΚΑ (Ιανουάριος 2025), στην Κρήτη καταγράφονται 1.309 άτομα με οπτική αναπηρία και ποσοστό άνω του 80% που λαμβάνουν επίδομα. Τα εγγεγραμμένα μέλη στο σωματείο ανέρχονται σε περίπου 150. Σε πανελλαδικό επίπεδο, ο αριθμός των ατόμων με σοβαρά προβλήματα όρασης κυμαίνεται μεταξύ 17.000 και 18.000.

Πλήρης έλλειψη εκπαιδευτών κινητικότητας από το 2015

Ένα από τα πλέον δραματικά στοιχεία που αναδείχθηκαν είναι η απουσία εκπαίδευσης στη χρήση του λευκού μπαστουνού και στον προσανατολισμό. Από το 2015, όταν παραιτήθηκε η μοναδική εκπαιδεύτρια στην Κρήτη επειδή έμενε απλήρωτη, το νησί παραμένει χωρίς κανέναν εκπαιδευτή.

Χωρίς εκπαιδευτή, ένα τυφλό άτομο δεν μπορεί να μάθει τις τεχνικές αυτόνομης μετακίνησης, με αποτέλεσμα να οδηγείται στον πλήρη εγκλωβισμό. Όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της Ένωσης, οι άνθρωποι με ολική απώλεια όρασης είτε μένουν κλεισμένοι στο σπίτι είτε εξαρτώνται απόλυτα από συγγενείς και φίλους, βιώνοντας μια κατάσταση που παρομοιάζεται με «κανονική φυλακή».

Ενδεικτικό της απομόνωσης είναι το γεγονός ότι σε εκδήλωση («βεγγέρα») που διοργάνωσε το σωματείο στον αίθριο χώρο του, συμμετείχαν άνθρωποι που είχαν να βγουν από το σπίτι τους δύο ολόκληρους μήνες – από την αμέσως προηγούμενη εκδήλωση του Ιουλίου –, χάρη στην κινητοποίηση εθελοντών που ανέλαβαν τη μεταφορά τους.

Οι προσδοκίες από τον «Προσωπικό Βοηθό» και οι κινήσεις της αυτοδιοίκησης

Όσον αφορά την επικοινωνία με τους τοπικούς φορείς, ο κ. Μαρκοδημητράκης ανέφερε ότι δεν υπάρχει ουσιαστική ανταπόκριση, ούτε συγκεκριμένο σχέδιο ή πρόγραμμα. Η μόνη ελπίδα αυτή τη στιγμή ενατίθεται στον θεσμό του «Προσωπικού Βοηθού», ώστε τα άτομα με αναπηρία να μπορούν να καλύπτουν τη βασική ανάγκη της κοινωνικής επαφής.

Παράλληλα, σημείωσε ως θετική εξέλιξη την πληροφορία ότι ο Δήμος Ηρακλείου προμηθεύτηκε ένα μικρό βαν (minivan) για τις ανάγκες μετακίνησης των συλλόγων ΑμεΑ, αν και παραμένει η έλλειψη μόνιμων δομών υποστήριξης για ανθρώπους που δεν διαθέτουν οικογενειακό περιβάλλον.

Η εκπαίδευση στη γραφή Braille

Σχετικά με τη γραφή Braille (κώδικας τυφλών), η Περιφερειακή Ένωση Τυφλών Κρήτης αναλαμβάνει η ίδια την εκπαίδευση, εκπαιδεύοντας κάθε χρόνο αρκετούς ενδιαφερόμενους. Ωστόσο, παρατηρείται μειωμένο ενδιαφέρον επειδή η γνώση της Braille δεν μοριοδοτείται.

Ο κ. Μαρκοδημητράκης υπογράμμισε ότι η γραφή Braille θα έπρεπε να είναι υποχρεωτική γνώση για όλους όσοι εμπλέκονται στην ειδική αγωγή, την εκπαίδευση και τις σχολικές αίθουσες, ώστε να μπορούν να σταθούν δίπλα σε ένα τυφλό παιδί από την πρώτη στιγμή.

Κλείνοντας τη συνέντευξη, όταν ρωτήθηκε τι θα άλλαζε αν είχε ένα «μαγικό ραβδί», ο Μενέλαος Μαρκοδημητράκης συμπύκνωσε το αίτημά του σε μία μόνο φράση, την άμεση εξασφάλιση της προσπελασιμότητας των πεζοδρομίων, ώστε να σταματήσει η αυθαίρετη χρήση τους ως χώρων στάθμευσης, πάρκων ή σημείων εναπόθεσης αστικού εξοπλισμού.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΑΠΟ CretaOne AI

▼

Τα άτομα με αναπηρία στην Κρήτη αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα προσβασιμότητας, με τα πεζοδρόμια να είναι κατειλημμένα και ανεπαρκώς σχεδιασμένα.

Η υφιστάμενη νομοθεσία δεν καλύπτει τα παλαιά πεζοδρόμια, αφήνοντας τα άτομα με αναπηρία να νιώθουν παραμελημένα από την πολιτεία.

Η απουσία εκπαιδευτών κινητικότητας και κατάλληλης εκπαίδευσης στη γραφή Braille επιτείνει τον αποκλεισμό των τυφλών ατόμων.

Η μόνη ελπίδα για βελτίωση της κατάστασης είναι ο θεσμός του «Προσωπικού Βοηθού» και οι ελάχιστες κινήσεις υποστήριξης από την αυτοδιοίκηση.

Πηγή: https://cretaone.gr/

 

Επιδόματα: Πότε πληρώνονται τα 400 ευρώ και η επιστροφή ενοικίου – Τι γίνεται με το Market Pass

Επιδόματα: Πότε πληρώνονται τα 400 ευρώ και η επιστροφή ενοικίου – Τι γίνεται με το Market Pass

Newsroom

Τι ισχύει για το επίδομα 400 ευρώ σε συνταξιούχους, την επιστροφή ενοικίου αλλά και το Market Pass, για το οποίο έχει πέσει... ξαφνική σιωπή εδώ και λίγους μήνες.

Δύο μεγάλες πληρωμές περιλαμβάνει ο Νοέμβριος καθώς, σύμφωνα με τον προγραμματισμό, εκτός των τακτικών πληρωμών όπως τα επιδόματα ΟΠΕΚΑ και οι συντάξεις, αναμένεται να πληρωθούν και η επιστροφή ενοικίου, το επίδομα 400 ευρώ χωρίς εισοδηματικά κριτήρια στους συνταξιουχους. Παράλληλα, αναμένεται να αποσαφηνιστεί τι ακριβώς θα γίνει με το Market Pass, στο οποίο η ίδια υπουργός Δόμνα Μιχαηλίδου έχει μιλήσει για ποσά και δικαιούχους.

Στις 30 Νοεμβρίου έχει προγραμματιστεί η καταβολή της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης των 400 ευρώ σε συνολικά 2.197.000 δικαιούχους.

Η ενίσχυση θα καταβληθεί εφάπαξ, χωρίς εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια, και δεν αποτελεί αύξηση της σύνταξης. Τα χρήματα θα πιστωθούν αυτόματα στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων, χωρίς να απαιτείται αίτηση.

Τα 400 ευρώ θα λάβουν οι συνταξιούχοι άνω των 65 ετών, ενώ η ενίσχυση αφορά επίσης συνταξιούχους άνω των 60 ετών που λαμβάνουν μόνο σύνταξη θανάτου, άτομα με αναπηρία ανεξαρτήτως ηλικίας και ανασφάλιστους υπερήλικες του ΟΠΕΚΑ.

Η συνολική δαπάνη για την ενίσχυση εκτιμάται σε περίπου 878,8 εκατ. ευρώ.

Επιστροφή ενοικίου: Δύο πληρωμές για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς

Δύο πληρωμές μέσα στο φθινόπωρο προβλέπονται για την ειδική επιστροφή ενοικίου σε εκπαιδευτικούς και εργαζόμενους στον χώρο της Υγείας που υπηρετούν μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους.

Η πρώτη αφορά αναδρομικά τα ενοίκια του 2024 και η καταβολή της έχει προγραμματιστεί έως τις 25 Σεπτεμβρίου 2026. Η δεύτερη αφορά τα μισθώματα του 2025 και αναμένεται έως το τέλος Νοεμβρίου.

Η ειδική ενίσχυση αντιστοιχεί σε δύο δωδέκατα του ετήσιου ενοικίου, δηλαδή πρακτικά σε δύο μηνιαία ενοίκια όταν υπάρχει μίσθωση 12 μηνών. Για παράδειγμα, με ενοίκιο 500 ευρώ τον μήνα, η επιστροφή μπορεί να φτάσει τα 1.000 ευρώ.

Δικαιούχοι είναι, μεταξύ άλλων, εκπαιδευτικοί, γιατροί, νοσηλευτές και άλλο προσωπικό Υγείας που υπηρετούν στην περιφέρεια. Εξαιρούνται η Περιφέρεια Αττικής και η Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης, ενώ περιλαμβάνεται η Περιφερειακή Ενότητα Νήσων.

Για όσους δικαιούνται παράλληλα και τη γενική επιστροφή ενοικίου, η ειδική ενίσχυση περιορίζεται στο ένα δωδέκατο, ώστε συνολικά να μπορούν να λάβουν έως δύο ενοίκια. Το συνολικό ποσό των δύο ενισχύσεων δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 1.600 ευρώ, με το όριο να αυξάνεται κατά 100 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.

 

Η διαδικασία πραγματοποιείται αυτόματα από την ΑΑΔΕ, χωρίς ξεχωριστή αίτηση, ενώ τα ποσά πιστώνονται στον δηλωμένο IBAN.

Market Pass: Από τις αναφορές και τον Σεπτέμβριο, στη σιωπή

Εντελώς διαφορετική είναι η εικόνα για το Market Pass, καθώς το μέτρο που είχε βρεθεί στο επίκεντρο των συζητήσεων τους προηγούμενους μήνες δεν αποτέλεσε τελικά μέρος των εξαγγελιών του Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ.

Μέχρι και λίγο πριν από τη ΔΕΘ υπήρχαν αναφορές για νέο κύκλο του Market Pass, με τις πληροφορίες να κάνουν λόγο για ψηφιακό voucher περίπου 40 ευρώ τον μήνα για την αγορά τροφίμων και βασικών αγαθών, με σύνδεση με το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα.

Ο αρχικός σχεδιασμός έδειχνε προς ενεργοποίηση του μέτρου μέσα στον Σεπτέμβριο, ενώ είχε συζητηθεί ακόμη και αναδρομική ισχύς για ορισμένους δικαιούχους.

Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει συγκεκριμένη επίσημη ημερομηνία έναρξης και το Market Pass δεν ανακοινώθηκε από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ.

Έτσι, το τοπίο παραμένει θολό για τα νοικοκυριά που περίμεναν την ενίσχυση. Οι αναφορές για το μέτρο έχουν ουσιαστικά σταματήσει, χωρίς να έχει ξεκαθαριστεί εάν πρόκειται για οριστική εγκατάλειψη του σχεδιασμού ή για μετάθεση της εφαρμογής του σε μεταγενέστερο χρόνο.

Σε αντίθεση, λοιπόν, με τα 400 ευρώ στους συνταξιούχους και την επιστροφή ενοικίου, για τα οποία υπάρχουν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα πληρωμών, το Market Pass παραμένει προς το παρόν χωρίς σαφή ημερομηνία και χωρίς νέα επίσημη ανακοίνωση.

ΕΠΙΔΟΜΑΤΑMARKET PASSΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΕΝΟΙΚΙΟΥΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ

 

Market Pass 2026: Μετατίθεται συνεχώς - Προς πλατφόρμα τον Οκτώβριο και πληρωμή το 2027

Market Pass 2026: Μετατίθεται συνεχώς - Προς πλατφόρμα τον Οκτώβριο και πληρωμή το 2027

Αλεξάνδρα Κλειδαρά

Αναδρομικές καταβολές που, σύμφωνα με τις πληροφορίες, μπορεί να κυμαίνονται από 240 έως και 1.200 ευρώ προβλέπονται για τους δικαιούχους του νέου Market Pass.

Σε διαρκείς μεταθέσεις οδηγείται το νέο Market Pass 2026, καθώς το αρχικό χρονοδιάγραμμα για την έναρξη του μέτρου έχει ήδη αλλάξει. Το πρόγραμμα δεν συμπεριλήφθηκε τελικά στις εξαγγελίες της ΔΕΘ, γεγονός που ενισχύει τα ερωτήματα για το πότε θα προχωρήσει και πότε θα φτάσει τελικά στους δικαιούχους.

Η απουσία του από τις εξαγγελίες της ΔΕΘ, σε συνδυασμό με τις συνεχείς καθυστερήσεις, αφήνει πλέον ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο νέας μετάθεσης, με το 2027 να βρίσκεται πλέον στο τραπέζι - και βλέπουμε.

Την ίδια ώρα, πάντως, πληροφορίες αναφέρουν ότι ο σχεδιασμός προβλέπει να ανοίξει η πλατφόρμα υποβολής εντός Οκτωβρίου, ενώ οι πρώτες πληρωμές τοποθετούνται προς το 2027. Σίγουρα πάντως το αρχικό χρονοδιάγραμμα για καταβολή εντός Σεπτεμβρίου έχει πλέον μετατεθεί.

Στόχος του υπουργείου Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής είναι να ενεργοποιηθεί ο νέος κύκλος ενίσχυσης μετά την ολοκλήρωση των απαιτούμενων τεχνικών διαδικασιών και την ενεργοποίηση του νέου συστήματος, με τα πρώτα vouchers να δίνονται στους δικαιούχους εφόσον επιβεβαιωθεί το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Ποιοι είναι οι δικαιούχοι

Δικαιούχοι του νέου κύκλου ενίσχυσης εκτιμάται ότι θα είναι κυρίως νοικοκυριά που λαμβάνουν ή έλαβαν το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα από τον Μάρτιο του 2024 και μετά, είτε συνεχόμενα είτε διακεκομμένα.

Στην ίδια κατηγορία αναμένεται να ενταχθούν άνεργοι, μονογονεϊκές οικογένειες, πολύτεκνα νοικοκυριά, άτομα με αναπηρία και γενικότερα πολίτες με πολύ χαμηλά εισοδήματα που πληρούν τα κοινωνικά και περιουσιακά κριτήρια του προγράμματος.

Παράλληλα,στο πρόγραμμα αναμένεται να ενταχθούν και πολίτες που είχαν λάβει το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα έστω και για έναν μήνα από τον Μάρτιο του 2024 και μετά, ακόμη και αν σήμερα δεν είναι πλέον δικαιούχοι της συγκεκριμένης παροχής. Για τους συγκεκριμένους προβλέπεται η καταβολή αναδρομικών ποσών, ανάλογα με το διάστημα επιλεξιμότητάς τους.

Η διαδικασία προβλέπεται να είναι πλήρως αυτοματοποιημένη, χωρίς να απαιτείται νέα αίτηση από τους δικαιούχους, καθώς τα στοιχεία θα αντλούνται από τις υφιστάμενες βάσεις δεδομένων των κοινωνικών παροχών.

Πώς θα χρησιμοποιείται το voucher

Η ενίσχυση θα χορηγείται μέσω ψηφιακού voucher, το οποίο θα διαθέτει μοναδικό κωδικό ή barcode και θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε σε ψηφιακή είτε σε εκτυπωμένη μορφή.

Το voucher θα χρησιμοποιείται αποκλειστικά για αγορές τροφίμων και βασικών ειδών πρώτης ανάγκης σε σούπερ μάρκετ, φούρνους, οπωροπωλεία και λοιπά καταστήματα τροφίμων. Δεν θα μπορεί να εξαργυρωθεί σε μετρητά ούτε να χρησιμοποιηθεί για αγορές καπνικών προϊόντων, αλκοόλ ή τυχερών παιχνιδιών.

Πόσα χρήματα θα πάρουν οι δικαιούχοι

Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής πληροφορίες, η ενίσχυση αναμένεται να ξεκινά από 40 ευρώ τον μήνα για μονοπρόσωπο νοικοκυριό και να αυξάνεται ανάλογα με τον αριθμό των μελών της οικογένειας και των προστατευόμενων τέκνων.

Η πρώτη πληρωμή, εφόσον πραγματοποιηθεί προς το τέλος του φθινοπώρου, εκτιμάται ότι θα περιλαμβάνει και αναδρομικά ποσά, ενώ στη συνέχεια οι καταβολές θα πραγματοποιούνται σε μηνιαία βάση. Το τελικό ύψος της ενίσχυσης θα καθοριστεί με βάση τα εισοδηματικά κριτήρια, τη σύνθεση του νοικοκυριού και τη διάρκεια ισχύος του προγράμματος.

Αναδρομικά έως και 30 μηνών

Αναδρομικές καταβολές που, σύμφωνα με τις πληροφορίες, μπορεί να κυμαίνονται από 240 έως και 1.200 ευρώ προβλέπονται για τους δικαιούχους τουνέου Market Pass.

Σε ορισμένες περιπτώσεις η αναδρομική ισχύς της επιδότησης ενδέχεται να καλύπτει διάστημα έως και 30 μηνών, με αφετηρία την 1η Μαρτίου 2024.

Ενδεικτικά, για μηνιαία ενίσχυση ύψους 40 ευρώ, τα αναδρομικά διαμορφώνονται ως εξής:

- 6 μήνες: 240 ευρώ

- 12 μήνες: 480 ευρώ

- 18 μήνες: 720 ευρώ

- 24 μήνες: 960 ευρώ

- 30 μήνες: 1.200 ευρώ

Το συνολικό κόστος του προγράμματος εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει τα 400 εκατ. ευρώ, με στόχο τη στήριξη περισσότερων από 200.000 ευάλωτων νοικοκυριών απέναντι στο αυξημένο κόστος διαβίωσης.

 

Προσωπικός βοηθός για Άτομα με Αναπηρία Sony Polipoli ΥΠΟΜΝΗΜΑ Επί του αποκλεισμού ατόμου με βαριά αναπηρία από την υπηρεσία «Προσωπικός Βοηθός» αποκλειστικά λόγω ηλικίας

Προσωπικός βοηθός για Άτομα με Αναπηρία

Sony Polipoli

ΥΠΟΜΝΗΜΑ

Επί του αποκλεισμού ατόμου με βαριά αναπηρία από την υπηρεσία «Προσωπικός Βοηθός» αποκλειστικά λόγω ηλικίας

I. Πραγματική βάση

Ο αιτών πάσχει από σκλήρυνση κατά πλάκας, η οποία έχει επιφέρει τετραπληγία και βαριά κινητική αναπηρία σε ποσοστό 85%, πιστοποιημένη από τα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας και ισχύουσα εφ’ όρου ζωής.

Κατά την προσκομιζόμενη απόφαση ΚΕΠΑ, απαιτείται η συνεχής παρουσία και υποστήριξη άλλου προσώπου. Η ανάγκη καλύπτεται σήμερα αποκλειστικά από τη σύζυγο του αιτούντος, χωρίς οργανωμένη και ισοδύναμη δημόσια εναλλακτική υπηρεσία.

Παρά την επίσημη αναγνώριση της ανάγκης αυτής, ο αιτών αποκλείεται από την υπηρεσία «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία» λόγω του ηλικιακού κριτηρίου.

II. Συνταγματικό πλαίσιο

Το άρθρο 2 παρ. 1 του Συντάγματος καθιστά τον σεβασμό και την προστασία της αξίας του ανθρώπου πρωταρχική υποχρέωση της Πολιτείας.

Το άρθρο 4 παρ. 1 κατοχυρώνει την ισότητα ενώπιον του νόμου. Η αρχή αυτή δεν απαγορεύει κάθε διαφοροποίηση, απαιτεί όμως όμοιες περιπτώσεις να αντιμετωπίζονται όμοια, εκτός αν η διαφορετική μεταχείριση στηρίζεται σε αντικειμενικό λόγο και τελεί σε εύλογη σχέση με τον επιδιωκόμενο σκοπό.

Το άρθρο 21 παρ. 2, 3 και ιδίως παρ. 6 επιβάλλει ειδική κρατική μέριμνα για την αναπηρία, τη σοβαρή ασθένεια και το γήρας και αναγνωρίζει το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία σε μέτρα που εξασφαλίζουν την αυτονομία και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή.

Κατά το άρθρο 25 παρ. 1, τα κρατικά όργανα οφείλουν να διασφαλίζουν την ανεμπόδιστη και αποτελεσματική άσκηση των δικαιωμάτων, ενώ κάθε περιορισμός υπόκειται στην αρχή της αναλογικότητας.

Συνεπώς, ένα απόλυτο ηλικιακό όριο πρέπει να είναι πρόσφορο, αναγκαίο και αναλογικό. Δεν αρκεί η απλή ύπαρξή του στον νόμο· απαιτείται να αιτιολογείται γιατί η ημερομηνία γέννησης υπερισχύει της πιστοποιημένης ατομικής ανάγκης.

III. Ελληνική νομοθεσία

Ο ν. 4074/2012 κύρωσε τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και την ενσωμάτωσε στην ελληνική έννομη τάξη.

ν. 4074/2012 Άρθρο 4. Γενικές υποχρεώσεις (β)

β. Να λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένων και των νομοθετικών, προκειμένου να τροποποιήσουν ή να καταργήσουν τους ισχύοντες νόμους, κανονισμούς, έθιμα και πρακτικές που συνιστούν διακρίσεις κατά των ατόμων με αναπηρίες,

Ο ν. 4488/2017, ιδίως στα άρθρα 61 έως 63, επιβάλλει στα διοικητικά όργανα:

να αποφεύγουν κριτήρια και πρακτικές που δημιουργούν διακρίσεις,

να εντάσσουν τη διάσταση της αναπηρίας σε κάθε δημόσια πολιτική και πρόγραμμα,

να λαμβάνουν θετικά και εξατομικευμένα μέτρα,

και να παρέχουν, όπου απαιτείται, εύλογες προσαρμογές χωρίς δυσανάλογο βάρος.

 

Ο ν. 4443/2016 αναγνωρίζει ρητά την αναπηρία, τη χρόνια πάθηση και την ηλικία ως προστατευόμενους λόγους έναντι διακριτικής μεταχείρισης. Το άμεσο πεδίο εφαρμογής της απαγόρευσης λόγω ηλικίας αφορά κυρίως την εργασία και την απασχόληση· συνεπώς ο νόμος αποτελεί ενισχυτικό, αλλά όχι αυτοτελώς επαρκές, έρεισμα για την αμφισβήτηση του ηλικιακού ορίου κοινωνικής υπηρεσίας.

Με τον ν. 5322/2026 η υπηρεσία του Προσωπικού Βοηθού καθιερώθηκε ως μόνιμη υπηρεσία εθνικής εμβέλειας. Το άρθρο 5 θέτει γενικό όριο από το 16ο έως και το 67ο έτος, με περιορισμένη εξαίρεση έως τα 75 έτη για πρόσωπα που είχαν καταστεί δικαιούχοι συγκεκριμένου επιδόματος κίνησης πριν από το 67ο έτος.

IV. Σύμβαση του ΟΗΕ

Το άρθρο 5 της Σύμβασης κατοχυρώνει την ισότητα, τη μη διάκριση και την παροχή εύλογων προσαρμογών.

Το άρθρο 19 αναγνωρίζει το ισότιμο δικαίωμα όλων των ατόμων με αναπηρία να ζουν στην κοινότητα και αναφέρει ρητά την προσωπική βοήθεια ως μέσο αποτροπής της απομόνωσης και του αποκλεισμού.

Το άρθρο 25 κατοχυρώνει την ισότιμη πρόσβαση στην υγεία, ενώ το άρθρο 28 επιβάλλει την πρόσβαση στην κοινωνική προστασία, με ειδική αναφορά και στα ηλικιωμένα άτομα με αναπηρία.

Κατά τη Γενική Παρατήρηση αρ. 5 της Επιτροπής του ΟΗΕ, η προσωπική βοήθεια πρέπει να βασίζεται σε εξατομικευμένα κριτήρια και αξιολόγηση των πραγματικών αναγκών του προσώπου. Τα κριτήρια πρόσβασης στις υπηρεσίες υποστήριξης πρέπει να είναι αντικειμενικά, μη διακριτικά και επικεντρωμένα στις ανάγκες του ανθρώπου.

V. Ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο

Ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατοχυρώνει:

στο άρθρο 20, την ισότητα ενώπιον του νόμου,

στο άρθρο 21, την απαγόρευση διακρίσεων λόγω ηλικίας και αναπηρίας,

στο άρθρο 25, το δικαίωμα των ηλικιωμένων σε αξιοπρεπή και ανεξάρτητη ζωή,

στο άρθρο 26, το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία σε μέτρα αυτονομίας και κοινωνικής συμμετοχής,

και στο άρθρο 34, την κοινωνική προστασία και τις κοινωνικές υπηρεσίες.

Η εφαρμογή του Χάρτη στις εθνικές αρχές προϋποθέτει σύνδεση με την εφαρμογή του δικαίου της Ένωσης. Η δε Οδηγία 2000/78/ΕΚ αφορά κυρίως την ίση μεταχείριση στην εργασία και δεν θεμελιώνει αυτοτελώς γενικό δικαίωμα πρόσβασης σε κάθε κοινωνική υπηρεσία.

VI. Νομική αξιολόγηση

Η πιστοποίηση των ΚΕΠΑ δεν δημιουργεί αυτομάτως δικαίωμα υπαγωγής σε μία συγκεκριμένη παροχή. Αποδεικνύει, όμως, επίσημα την ύπαρξη σοβαρής και διαρκούς ανάγκης, την οποία η Διοίκηση δεν επιτρέπεται να αγνοήσει.

Ο αποκλεισμός δύο ανθρώπων με πανομοιότυπη λειτουργική κατάσταση και ανάγκη υποστήριξης, αποκλειστικά επειδή ο ένας έχει υπερβεί ένα ηλικιακό όριο, συνιστά διαφορετική μεταχείριση που απαιτεί ειδική, αντικειμενική και αναλογική αιτιολόγηση.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι η Επιστημονική Υπηρεσία της Βουλής, εξετάζοντας τον ν. 5322/2026, επισήμανε ρητά ότι το ηλικιακό όριο μπορεί να οδηγεί σε διαφορετική μεταχείριση ατόμων με πανομοιότυπη ανάγκη προσωπικής βοήθειας. Έκρινε ότι τα όρια χρήζουν ειδικής αιτιολόγησης και πρότεινε η υπαγωγή να συνδέεται με εξατομικευμένη αξιολόγηση της ανάγκης.

Η έλλειψη οποιασδήποτε ισοδύναμης εναλλακτικής ενισχύει το ζήτημα αναλογικότητας. Η Πολιτεία δεν αρκεί να πιστοποιεί ότι απαιτείται συνεχής παρουσία άλλου προσώπου και, ταυτόχρονα, να αποκλείει τον πολίτη από τον κύριο μηχανισμό υποστήριξης χωρίς να υποδεικνύει ποιος φορέας θα καλύψει την αναγνωρισμένη ανάγκη.

VII. Συμπέρασμα

Ο ηλικιακός αποκλεισμός δεν έχει μέχρι σήμερα κριθεί δικαστικά ως αυτομάτως αντισυνταγματικός. Εγείρει, όμως, σοβαρά ζητήματα συμβατότητας με:

την ανθρώπινη αξία,

τη συνταγματική ισότητα,

την ειδική προστασία της αναπηρίας,

την αρχή της αναλογικότητας,

τον ν. 4488/2017,

ν. 4074/2012 

και τα άρθρα 5, 19 και 28 της Σύμβασης του ΟΗΕ.

Ζητείται, συνεπώς:

η εξατομικευμένη επανεξέταση της ανάγκης ανεξαρτήτως ηλικίας,

η ειδική αιτιολόγηση της αναγκαιότητας και αναλογικότητας του αποκλεισμού,

και, σε περίπτωση διατήρησής του, η έγγραφη υπόδειξη της αρμόδιας δημόσιας υπηρεσίας που παρέχει ισοδύναμη και επαρκή υποστήριξη, μαζί με τα πλήρη στοιχεία επικοινωνίας και τη διαδικασία πρόσβασης.

Με ποια επιστημονική, ιατρική ή λειτουργική αξιολόγηση θεωρείται ότι ένας άνθρωπος που έχει υπερβεί το ηλικιακό όριο έχει μικρότερη ανάγκη υποστήριξης από έναν νεότερο άνθρωπο με την ίδια ακριβώς αναπηρία;

 

Με εκτίμηση