Δευτέρα 6 Ιουλίου 2026

Πέτη Πέρκα: Φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι: να μεγιστοποιηθεί το όφελος για τα νοικοκυριά

Πέτη Πέρκα: Φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι: να μεγιστοποιηθεί το όφελος για τα νοικοκυριά

Newsroom Newsroom

Δευτέρα, 06/07/2026 - 10:17

Ερώτηση της βουλεύτριας της Νέας Αριστεράς προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Ότι η κυβέρνηση δημιουργεί τη δυνατότητα για τον κάθε πολίτη να μειώσει το κόστος της ενέργειας, πραγματώνοντας την ενεργειακή δημοκρατία, δήλωσε ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, κατά τη συζήτησή του στη Βουλή, για τη σχετική δυνατότητα εγκατάστασης φωτοβολταϊκών στο μπαλκόνι έως 800 W που εισήχθη με το άρθρο 27 του νόμου 5299/2026.

Δύο μήνες μετά την ψήφιση του νόμου 5299/2026, η έκδοση της Υπουργικής Απόφασης που θα περιγράφει τις λεπτομέρειες για τα φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι αναμένεται ακόμη.

Και επειδή η αυτή δυνατότητα, στις συνθήκες της μόνιμης ακρίβειας στις τιμές ρεύματος που επικρατούν στην Ελλάδα, θα μπορούσε να είναι ιδιαιτέρως σημαντική ειδικά για τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά, η κυβέρνηση οφείλει να λάβει υπόψη τους προβληματισμούς αλλά και τις προτάσεις που έχουν κατατεθεί στον δημόσιο διάλογο εν αναμονή της έκδοσης της Υπουργικής Απόφασης.

Και ενώ πράγματι, με φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι, τα νοικοκυριά θα μπορούσαν μειώσουν το κόστος ηλεκτρισμού, έχουν διατυπωθεί δημόσια, από φορείς της αγοράς και τεχνικούς φορείς, ενστάσεις σχετικά με την αποτελεσματικότητα αλλά και την πρακτική δυνατότητα εφαρμογής των φωτοβολταϊκών στο μπαλκόνι στην Ελλάδα.

Ένα από τα σημεία κριτικής που αφορά το τεχνικό σκέλος είναι εάν θα τηρείται το όριο ισχύος ή αν γίνεται ανεξέλεγκτη έγχυση στο δίκτυο. Τίθενται ακόμη ερωτήματα για υπερτάσεις σε τοπικά δίκτυα, αποσυνδέσεις inverter, πιθανή φθορά συσκευών, υπερθέρμανση παλιών γραμμών, πυρκαγιά, απουσία υποχρεωτικού ελέγχου από ηλεκτρολόγο και ζητήματα αντινησιδοποίησης.

Σχετικά με το οικονομικό σκέλος, έχει αμφισβητηθεί ο κυβερνητικός ισχυρισμός περί μείωσης λογαριασμών έως 25%. Επισημαίνεται ότι η σκίαση, η ακατάλληλη κλίση και ο ακατάλληλος προσανατολισμός μειώνουν την απόδοση του φωτοβολταϊκού.

Ακόμη πιο σημαντική κριτική ασκείται σχετικά με την εφαρμογή net billing, ταυτοχρονισμού παραγωγής και κατανάλωσης. Ειδικότερα, δεδομένου ότι οι ώρες μέγιστης ηλιοφάνειας συμπίπτουν συνήθως με τις ώρες που τα μέλη ενός νοικοκυριού εργάζονται και άρα η παραγωγή αυτή «χάνεται», το όφελος από την εγκατάσταση φωτοβολταϊκού στο μπαλκόνι σχεδόν εξανεμίζεται.

Δεδομένου ότι η Υπουργική Απόφαση εκκρεμεί, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει ακόμη τη δυνατότητα να λάβει υπόψη τους προβληματισμούς και τις ενστάσεις σχετικά με τα φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι και να προβεί σε βελτιώσεις.

Θα μπορούσε επιπλέον να λάβει υπόψη προτάσεις που έχουν κατατεθεί στο δημόσιο λόγο και οι οποίες αντιμετωπίζουν τα παραπάνω προβλήματα και ειδικότερα το ζήτημα του πραγματικού οφέλους για τα νοικοκυριά.

Έχει προταθεί ειδικότερα, τα φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι να θεσμοθετηθούν ως ολοκληρωμένα συστήματα αυτοκατανάλωσης που θα περιλαμβάνουν φωτοβολταϊκό και μπαταρία ώστε τα νοικοκυριά να έχουν το μέγιστο όφελος.

Θα μπορούσε παράλληλα το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να προκηρύξει, σε αυτήν την κατεύθυνση, πρόγραμμα επιδότησης των εν λόγω συστημάτων με εισοδηματικά κριτήρια ώστε, πράγματι να μειωθούν οι λογαριασμοί ρεύματος για τα νοικοκυριά που το έχουν ανάγκη.

Για όλα τα παραπάνω ερωτάται ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας:

■ Πότε αναμένεται να εκδοθεί η Υπουργική Απόφαση με τους όρους λειτουργίας, δήλωσης, τεχνικών προδιαγραφών και πιθανώς σύνδεσης ή και γνωστοποίησης στον ΔΕΔΔΗΕ;

■ Πώς απαντά το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στους προβληματισμούς που αναφέρονται παραπάνω; Θα λάβει υπόψη τους προβληματισμούς και τις ενστάσεις δεδομένου ότι η Υπουργική Απόφαση δεν έχει ακόμη εκδοθεί;

■ Προτίθεται η κυβέρνηση να προκηρύξει πρόγραμμα επιδότησης ολοκληρωμένων συστημάτων αυτοκατανάλωσης ειδικά για ευάλωτα νοικοκυριά; Αν όχι με ποια αιτιολογία;

Οι ερωτώντες Βουλευτές,

Πέρκα Θεοπίστη (Πέτη)

Αναγνωστοπούλου Αθανασία (Σία)

Δρίτσας Θοδωρής

 

Σάββατο 4 Ιουλίου 2026

Σωματείο ΑμεΑ Χανίων - Disabled Persons Association Chania **Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση βρίσκεται το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας** με τίτλο: «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις».

Σωματείο ΑμεΑ Χανίων - Disabled Persons Association Chania

 **Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση βρίσκεται το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας** με τίτλο:

«Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής και άλλες διατάξεις».

Πρόκειται για ένα νομοσχέδιο που αφορά άμεσα τη ζωή πολλών ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους.

Καλούμε τα άτομα με αναπηρία, τις οικογένειές τους, τους συλλόγους, τα σωματεία και κάθε ενδιαφερόμενο φορέα να ενημερωθούν για το περιεχόμενο του σχεδίου νόμου και να συμμετάσχουν ενεργά στη δημόσια διαβούλευση καταθέτοντας τις προτάσεις και τις παρατηρήσεις τους.

🗓️

 Η διαβούλευση ολοκληρώνεται στις **10 Ιουλίου**.

Η συμμετοχή της κοινότητας των ατόμων με αναπηρία είναι ουσιαστική, ώστε η εμπειρία, οι ανάγκες και οι προτάσεις της να ληφθούν υπόψη πριν την κατάθεση του νομοσχεδίου στη Βουλή.

🔗

 Το σχέδιο νόμου και η πλατφόρμα υποβολής σχολίων είναι διαθέσιμα εδώ: Λιγότερα

OPENGOV.GR

Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με τίτλο «Προσωπικός Βοηθός, Πρώ

OPENGOV.GR Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας με τίτλο «Προσωπικός Βοηθός, 

 

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘΜ. 5314 Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης Το άρθρο 525 και η αιτιολογική του έκθεση: Επιχορηγήσεις και βοηθήματα δήμων

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘΜ. 5314

Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης


Το άρθρο 525 και η αιτιολογική του έκθεση:

Επιχορηγήσεις και βοηθήματα δήμων


ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

29 Ιουνίου 2026 ^ Αρ. Φύλλου 103


Άρθρο 525

Επιχορηγήσεις και βοηθήματα δήμων

1. Με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, κατά παρέκκλιση του ν. 4873/2021 (Α' 248), είναι δυνατή η παροχή χρηματικών επιχορηγήσεων σε:

α) νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, περιλαμβανομένων των εκκλησιαστικών, αστικές εταιρείες μη κερ¬δοσκοπικού χαρακτήρα, πολιτιστικούς συλλόγους, αθλητικούς συλλόγους εγγεγραμμένους στο πληροφοριακό σύστημα «e-Kouros» του άρθρου 18 του ν. 5085/2024 (Α' 17), που αναπτύσσουν πολιτιστικού και αθλητικού χαρακτήρα δραστηριότητες και που έχουν την έδρα τους εντός των διοικητικών ορίων του δήμου,

β) τοπικά παραρτήματα οργανώσεων πανελλήνιας δράσης, που αναπτύσσουν κοινωνική και πολιτιστική δραστηριότητα,

γ) συλλόγους μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με πανελλήνια δράση, οι οποίοι έχουν ως σκοπό την παροχή βοήθειας και υποστήριξης κάθε μορφής σε παιδιά που είναι, ιδίως, θύματα εξάρτησης, κακοποίησης, παρα¬μέλησης, οικονομικής εκμετάλλευσης και παράνομης διακίνησης, ανεξαρτήτως υπηκοότητας. Πρόσθετες προϋποθέσεις για την επιχορήγηση αυτή αποτελούν η κατάρτιση σχετικού προγράμματος δράσης του συλ¬λόγου, για τον αντίστοιχο δήμο και ο έλεγχος νομιμότητας από την Υπηρεσία Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, 

δ) πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις εργαζομένων στον οικείο δήμο για την πραγματοποίηση κοινωνικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων,

ε) νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου του δήμου, επιπροσθέτως της τακτικής επιχορήγησης που λαμβάνουν, στ) φιλοζωικά σωματεία ή φιλοζωικές οργανώσεις μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, που εδρεύουν στον οικείο δήμο και είναι εγγεγραμμένα στο ΥποΜητρώο Φιλοζωικών Σωματείων και Οργανώσεων του Εθνικού Μητρώου Ζώων Συντροφιάς (ΕΜΖΣ), που τηρείται στο Υπουργείο Εσωτερικών. Πρόσθετες προϋποθέσεις για την επιχορήγηση αυτή αποτελούν η κατάρτιση σχετικού προγράμματος δράσης του σωματείου ή της οργάνωσης, για τον αντίστοιχο δήμο και η έγκρισή του από την πενταμελή Επιτροπή Παρακολούθησης του επιχειρησιακού προγράμματος διαχείρισης αδέσποτων ζώων συντροφιάς και πρόληψης δημιουργίας νέων αδέσποτων ζώων του οικείου δήμου. Με τις ίδιες προϋποθέσεις, τα ανωτέρω σωματεία και οργανώσεις μπορούν να λαμβάνουν επιχορήγηση και από την οικεία περιφέρεια, εφόσον δραστηριοποιούνται εντός των ορίων της, και

ζ) σχολικές μονάδες, οι οποίες βρίσκονται εντός των διοικητικών ορίων τους, για την κάλυψη των δαπανών των αθλητικών τους ομάδων, που συμμετέχουν σε πανελλήνιους σχολικούς αγώνες.

Η παροχή χρηματικών επιχορηγήσεων επιτρέπεται μόνον εφόσον έχει εγγραφεί σχετική πίστωση στον προ¬ϋπολογισμό για τον σκοπό αυτόν. Το συνολικό ποσό των επιχορηγήσεων δεν μπορεί να υπερβαίνει ποσοστό των κεντρικών αυτοτελών πόρων για κάλυψη των λειτουργικών αναγκών με τους οποίους επιχορηγήθηκε την προηγού¬μενη χρήση, όπως αυτό καθορίζεται με την απόφαση της παρ. 9 του άρθρου 530, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων. Το δεύτερο εδάφιο δεν εφαρμόζεται, αν τα ποσά των χορηγούμενων ενισχύσεων από τους δήμους προς τους παραπάνω φορείς προέρχονται από έκτακτες οικονομικές ενισχύσεις που προορίζονται για τους ανωτέρω φορείς.

Για την αντιμετώπιση έκτακτης και σοβαρής ανάγκης επιτρέπεται να χορηγούνται στους οικονομικά αδύναμους κατοίκους, τους τρίτεκνους, και τους πολύτεκνους είδη διαβίωσης ή περίθαλψης, κυρίως ιατρο¬φαρμακευτικής και νοσοκομειακής, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου. Με τους ίδιους όρους επιτρέπεται να χορηγούνται χρηματικά βοηθήματα.

Επιτρέπεται η χορήγηση εφάπαξ χρηματικού βοηθήματος στις περιπτώσεις γέννησης τέκνου μόνιμων κατοίκων και δημοτών, κατόπιν προϋποθέσεων που καθορίζονται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, το ύψος του οποίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τις τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ ανά τέκνο.

Τα βοηθήματα των παρ. 3 και 4 είναι αφορολόγητα, δεν υπόκεινται σε οποιαδήποτε κράτηση, δεν κατάσχονται ούτε συμψηφίζονται με βεβαιωμένες οφειλές στη φορολογική διοίκηση και το Δημόσιο εν γένει, ασφαλιστικούς φορείς και ταμεία, δήμους, περιφέρειες και νομικά πρόσωπα αυτών ή πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζονται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε άλλης παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα.

Με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του αριθμού των μελών του, είναι δυνατή η μείωση δημοτικών τελών ή η απαλλαγή από αυτά για οικονομικά αδύναμους, άτομα με αναπηρία, πολύτεκνους, τρίτεκνους, μονογονεϊκές οικογένειες και μακροχρόνια ανέργους, όπως η ιδιότητα των ανωτέρω οριοθετείται αντίστοιχα από την κείμενη νομοθεσία, καθώς και τους δικαιούχους του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος των άρθρων 235 του ν. 4389/2016 (Α'94) και 29 του ν. 4659/2020 (Α'21).

Με την ίδια απόφαση δύναται να τίθενται και εισοδηματικά κριτήρια για τη χορήγηση της ως άνω μείωσης ή απαλλαγής. Η επίπτωση στα έσοδα του δήμου που προκύπτει από τη λήψη της απόφασης του πρώτου εδα¬φίου αποτυπώνεται υποχρεωτικά και λαμβάνεται υπόψη κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού του έτους εφαρμογής της, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις. Ειδικά για την κοινωνική ομάδα των ατόμων με αναπηρία, συμπεριλαμβανομένων και των οικογενειών που έχουν στη φροντίδα τους άτομα με αναπηρία, σε περίπτωση καθορισμού εισοδηματικών κριτηρίων λαμβάνεται υπόψη τυχόν πρόσθετο κόστος που απαιτείται για την κάλυψη των αναγκών αναπηρίας. Στο εισοδηματικό κριτήριο που αφορά στην ανωτέρω κοινωνική ομάδα υπολογίζεται μόνο το φορολογητέο εισόδημα, ατομικό στην περίπτωση μονοπρόσωπου νοικοκυριού και οικογενειακό στην περίπτωση πολυπρόσωπου νοικοκυριού.


Αιτιολογική έκθεση του άρθρου:

Άρθρο 525 Επιχορηγήσεις και βοηθήματα δήμων

Η προτεινόμενη ρύθμιση κωδικοποιεί το άρθρο 202 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων που αποτελεί τη θεσμική κατοχύρωση της δυνατότητας των δήμων να ενισχύουν, με χρηματικές επιχορηγήσεις και βοηθήματα, νομικά πρόσωπα και συλλόγους κοινωφελούς χαρακτήρα καθώς και ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, στο πλαίσιο της άσκησης της κοινωνικής και πολιτιστικής τους αποστολής. 

Επιπροσθέτως, προβλέπεται η δυνατότητα μείωσης ή απαλλαγής δημοτικών φόρων και τελών για συγκεκριμένες κατηγορίες ατόμων. 

Νέες προβλέψεις εισάγονται στην παρ. 4 με την οποία παρέχεται η δυνατότητα χορήγησης χρηματικού βοηθήματος στις περιπτώσεις γέννησης τέκνου το ύψος του οποίου δεν μπορεί να υπερβαίνει τις τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ ανά τέκνο. 

Με την παρ. 6 προβλέπεται η δυνατότητα μείωσης ή/και απαλλαγής δημοτικών τελών, για κατηγορίες πολιτών στη βάση εισοδηματικών κριτηρίων, που τίθενται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου. 

Υπογραμμίζεται ότι, σύμφωνα με το άρθρο 81 του ν. 4611/2016 (Α'73) «Τα χρηματικά ποσά που καταβάλλονται από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ) ως προνοιακές παροχές σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία δεν εμπίπτουν σε καμία κατηγορία εισοδήματος και δεν φορολογούνται. Το ποσό των προνοιακών παροχών σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία, δεν υπόκειται σε οποιαδήποτε κράτηση ή εισφορά, δεν κατάσχεται εις χείρας του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη προς τη φορολογική διοίκηση και το Δημόσιο εν γένει, τους δήμους, τις περιφέρειες, τα νομικά πρόσωπα των Ο.Τ.Α. α' και β' βαθμού, τα ασφαλιστικά ταμεία ή τα πιστωτικά ιδρύματα και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα.». 

Επιπρόσθετα, με την περ. ιη) της παρ. 1 του άρθρου 14 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013 Α' 167) ορίζεται ότι δεν θεωρείται εισόδημα: «Από τον υπολογισμό του εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις εξαιρούνται: ιη) ανεξαρτήτως του φορέα που το χορηγεί, το εξωϊδρυματικό επίδομα και κάθε συναφές ποσό που καταβάλλεται σε ειδικές κατηγορίες ατόμων με αναπηρίες,».

 

Παρασκευή 3 Ιουλίου 2026

Ανακοίνωση της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών και του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών για την παράσταση διαμαρτυρίας που πραγματοποιήθηκε στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών την

Ανακοίνωση της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών και του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών για την παράσταση διαμαρτυρίας που πραγματοποιήθηκε στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών την Πέμπτη 2 Ιουλίου 2026

Ιούλ 3, 2026 | Ανακοινώσεις, ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΤΥΦΛΩΝ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΜΕΝΟ

ΜΕ ΤΗΝ ΥΠ.ΑΡΙΘΜ. 1890/2005 ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

ΕΔΡΑ ΑΘΗΝΑ

ΒΕΡΑΝΖΕΡΟΥ 31 – 104 32 ΑΘΗΝΑ

ΤΗΛ.: 210-5229968  FAX: 210-5229541

e-mail: eoty@otenet.gr

www.eoty.gr

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΤΥΦΛΩΝ

ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΜΕΝΟ

ΜΕ ΤΗΝ ΥΠ’ΑΡΙΘΜ. 9977/12-12-1932 ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΛΕΓΧΕΤΑΙ ΚΑΙ ΕΠΟΠΤΕΥΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ & ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΕΠΙΤΙΜΟ ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ &

ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΤΥΦΛΩΝ

ΜΕΛΟΣ  ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΥΦΛΩΝ & ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΥΦΛΩΝ

ΕΔΡΑ ΑΘΗΝΑ

ΒΕΡΑNΖΕΡΟΥ 31 – 104 32 ΑΘΗΝΑ

ΤΗΛ: 210-5245001,210-5228333,210-5228365,210-5245578

e-mail: pab@otenet.gr                        web site:  www.pst.gr

Αρ. Πρωτ.:  1158 / 554

Αθήνα, 03-07-2026

Τομέας: Γραμματείας

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Την Πέμπτη 2 Ιουλίου 2026 πραγματοποιήθηκε παράσταση διαμαρτυρίας της Εθνικής Ομοσπονδίας Τυφλών και του Πανελληνίου Συνδέσμου Τυφλών στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, με βασικό αίτημα την άμεση αντιμετώπιση των σοβαρών και διαχρονικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν τα άτομα με οπτική αναπηρία στις μετακινήσεις τους.

Αντιπροσωπεία των φορέων μας συναντήθηκε με τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου, κ. Στέλιο Σακαρέτσιο, και τους συνεργάτες του. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης εκθέσαμε για ακόμη μία φορά τα συσσωρευμένα προβλήματα προσβασιμότητας στις δημόσιες μεταφορές, τα οποία εξακολουθούν να δυσχεραίνουν την αυτόνομη και ασφαλή μετακίνηση των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Ειδικότερα, τέθηκαν τα ζητήματα:

• της ελλιπούς λειτουργίας της τηλεματικής στα λεωφορεία και τα τρόλεϊ, καθώς και της εφαρμογής OASA Telematics, στην Αθήνα και την παντελή έλλειψη στην Θεσσαλονίκη,

• των προβλημάτων προσβασιμότητας στις σταθερές συγκοινωνίες,

• της λειτουργίας και αξιοποίησης της Κάρτας Αναπηρίας, η οποία ζητήσαμε να αναγνωρίζεται και να ισχύει ενιαία σε όλα τα μέσα μαζικής μεταφοράς της χώρας, αστικά και υπεραστικά, ώστε να αποτελέσει ένα πραγματικό εργαλείο διευκόλυνσης των μετακινήσεων των ατόμων με αναπηρία και των συνοδών αυτών,

• καθώς και της ανάγκης καθιέρωσης ενιαίας κάρτας διέλευσης από τους σταθμούς διοδίων για τα άτομα με αναπηρία και την δυνατότητα διέλευσης του οχήματος και των δηλωμένων οδηγών χωρίς να επιβαίνει και ο ίδιος ο τυφλός στο όχημα.

Ο Γενικός Γραμματέας δεσμεύτηκε ότι θα προγραμματιστεί άμεσα συνάντηση με τον αρμόδιο Αναπληρωτή Υπουργό Μεταφορών, κ. Κώτσηρα, δεδομένου ότι ανέλαβε πρόσφατα τα καθήκοντά του και δεν είχε μέχρι σήμερα πλήρη ενημέρωση για τα ζητήματα που απασχολούν τα άτομα με οπτική αναπηρία.

Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι θα υπάρχει ανοικτή, άμεση και τακτική επικοινωνία μεταξύ του Υπουργείου και των φορέων μας, ώστε να αντιμετωπίζονται χωρίς καθυστερήσεις τα προβλήματα που ανακύπτουν.

Επιπλέον, μας ενημέρωσε για τη λειτουργία της ιστοσελίδας Report OASA, μέσω της οποίας οι πολίτες μπορούν να υποβάλλουν καταγγελίες και αναφορές για δυσλειτουργίες και προβλήματα στις δημόσιες συγκοινωνίες. Καλούμε τα άτομα με οπτική αναπηρία να αξιοποιούν το συγκεκριμένο εργαλείο, προκειμένου να καταγράφονται συστηματικά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν στις μετακινήσεις τους. Καθώς επίσης και να ενημερώνουν άμεσα τους φορείς μας προκείμενου να παρακολουθούμε την εξέλιξη των αναφορών.

Ιδιαίτερης σημασίας ήταν επίσης η δέσμευση του Γενικού Γραμματέα για την έκδοση νέας εσωτερικής οδηγίας προς τους οδηγούς των λεωφορείων, στην οποία θα επισημαίνεται ρητά:

• η υποχρεωτική χρήση και άνοιγμα της μπροστινής πόρτας για την ασφαλή επιβίβαση και αποβίβαση των ατόμων με οπτική αναπηρία,

• η απρόσκοπτη λειτουργία του συστήματος ηχητικής αναγγελίας των στάσεων στο εσωτερικό των λεωφορείων,

• η ακριβής στάση των οχημάτων στις προβλεπόμενες στάσεις, ώστε να διευκολύνεται η ασφαλής προσέγγιση, η επιβίβαση και η αποβίβαση των επιβατών με αναπηρία.

Στο πλαίσιο της συνάντησης ενημερωθήκαμε επίσης ότι έχει προγραμματιστεί η ανακατασκευή όλων των σταθμών της Γραμμής 1 (ΗΣΑΠ). Οι φορείς μας ζήτησαν να δοθεί προτεραιότητα στην ανακατασκευή του σταθμού ΗΣΑΠ Καλλιθέας, καθώς παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις προσβασιμότητας και εξυπηρετεί καθημερινά μεγάλο αριθμό επιβατών, μεταξύ των οποίων και άτομα με οπτική αναπηρία.

Παράλληλα, συμφωνήθηκε να πραγματοποιηθεί αυτοψία στους σταθμούς της Γραμμής 1 όπου λειτουργούν καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος και καφετέριες, προκειμένου να διαπιστωθούν οι περιπτώσεις κατάληψης κοινόχρηστων χώρων και παρεμπόδισης της ασφαλούς και ανεμπόδιστης διέλευσης των ατόμων με αναπηρία. Οι φορείς μας τόνισαν ότι η προσβασιμότητα στους χώρους των σταθμών αποτελεί αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση για την αυτόνομη μετακίνηση των πολιτών με οπτική αναπηρία.

Η Εθνική Ομοσπονδία Τυφλών και ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τυφλών θα συνεχίσουν να παρακολουθούν στενά την υλοποίηση των δεσμεύσεων που αναλήφθηκαν και να διεκδικούν ουσιαστικές λύσεις που θα διασφαλίζουν την ισότιμη, ασφαλή και αυτόνομη μετακίνηση των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Η προσβασιμότητα στις μεταφορές δεν αποτελεί προνόμιο, αλλά θεμελιώδες δικαίωμα, το οποίο η Πολιτεία οφείλει να εγγυάται στην πράξη.

Με εκτίμηση

Για το Γ.Σ. της Ε.Ο.Τ.

Ο Πρόεδρος

Νικόλαος Γιαλλούρης

Η Γενική Γραμματέας

Παρασκευή Τσαβαλιά

Για το Δ.Σ. του Π.Σ.Τ.

Ο Πρόεδρος

Δημήτριος Σηφάκης

Η Γενική Γραμματέας

Θεοδώρα Φαρδέλα

 

ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΑ

ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΑ

Ιούλ 3, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, Ο Τύπος έγραψε

Μετακίνηση ανηλίκων με αναπηρία σε άλλες πόλεις η «απάντηση» στην έλλειψη προσωπικού

«Μπαλάκι» γίνονται ανήλικα παιδιά με αναπηρίες που φιλοξενούνται στο ίδρυμα «Κιβωτός της Αγάπης» στην Πάτρα, αφού λόγω των ελλείψεων προσωπικού η κυβέρνηση αποφάσισε να τα μετακινήσει εκτός δομής, και μάλιστα σε άλλες πόλεις (!), σε Καρδίτσα και Κομοτηνή.

Αυτή είναι η «λύση» που βρήκε να εφαρμόσει η κυβέρνηση ως απάντηση στα δίκαια αιτήματα των περίπου 50 εργαζομένων του ιδρύματος, που πρόσφατα βρέθηκαν ξανά σε κινητοποιήσεις για τα δεδουλευμένα τους (για έναν και πλέον χρόνο αυτά καταβάλλονται με έναντι) από κοινού με το κλαδικό τους Σωματείο και το Εργατικό Κέντρο, για άμεση χρηματοδότηση και κάλυψη όλων των αναγκών λειτουργίας με κρατικούς πόρους της Πρόνοιας. Αντί δηλαδή να εξασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία με όλο το απαραίτητο μόνιμο προσωπικό, το υπουργείο απαιτεί να μετεγκατασταθούν σε άλλες δομές, μακριά από την πόλη και τις οικογένειές τους, όλοι οι ανήλικοι τρόφιμοι!

Αυτό όταν το ζήτημα αφορά παιδιά που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα (εγκεφαλικά, διανοητικά κ.ά.), που κινδυνεύουν να χάσουν την επαφή με τους γονείς τους, αλλά και με το προσωπικό στον χώρο. Πρόκειται για περίπου 20 περιπτώσεις από τις γύρω στις 70 συνολικά στο ίδρυμα, γεγονός που έχει προκαλέσει την αντίδραση των εργαζομένων, για τους οποίους επίσης δεν δίνεται καμία απάντηση για την εργασία τους στην «Κιβωτό», σε περίπτωση που ισχύσουν οι «οδηγίες» του υπουργείου.

Το «μέτρο» μάλιστα παίρνεται με τη δικαιολογία της αναγκαιότητας διαχωρισμού των ανηλίκων από τους ενήλικες τρόφιμους, ενώ αυτό έχει συμβεί από πέρυσι, προκειμένου να λάβει σχετική άδεια λειτουργίας το ίδρυμα (στέγαση σε διαφορετικούς ορόφους) και με τις δικαιολογίες της «αυτονομίας» και «αποϊδρυματοποίησης» των τροφίμων! Αυτά όταν το ίδιο το κράτος διαχρονικά, τόσο με τη σημερινή κυβέρνηση όσο και με τις προηγούμενες και όλους όσοι στηρίζουν την επιχειρηματική δράση και στην Πρόνοια, υποχρηματοδοτούν τις υπάρχουσες, κουτσουρεμένες προνοιακές δομές, δεν στηρίζουν τη λειτουργία τους, καλούν σε …χορηγίες και άλλες αγαθοεργίες.

«Αν ήθελαν να στηρίξουν όλους τους τροφίμους της “Κιβωτού”, θα χρηματοδοτούσαν το ίδρυμα για όλα όσα έχει ανάγκη, θα εκσυγχρόνιζαν τους χώρους και τη στέγασή του, θα προσλάμβαναν όλο το αναγκαίο προσωπικό προκειμένου να καλύπτονται και άλλες ανάγκες που υπάρχουν», αναφέρει με τη σειρά της η Αννα Πελεκούδα, πρόεδρος του κλαδικού Συνδικάτου Εργαζομένων στην Ιδιωτική Υγεία και στα ΝΠΔΔ Αχαΐας, εργαζόμενη στον χώρο. Καταγγέλλει ταυτόχρονα τη στάση «Πόντιου Πιλάτου» της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας απέναντι στις κινήσεις της κυβέρνησης, την ώρα που είναι γνωστές οι ανάγκες για την εύρυθμη λειτουργία του χώρου.

Για το θέμα η διοίκηση του ιδρύματος έχει ενημερώσει την Εισαγγελία Ανηλίκων, αναμένοντας σχετικές απαντήσεις.

Πηγή: www.rizospastis.gr

 

Πρόσκληση για συμμετοχή στην Υβριδική Εκδήλωση Ενημέρωσης-Ευαισθητοποίησης με θέμα «Πρωτοβουλίες των Δήμων για τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στις υποδομές και τις υπηρεσίες» –

Πρόσκληση για συμμετοχή στην Υβριδική Εκδήλωση Ενημέρωσης-Ευαισθητοποίησης με θέμα «Πρωτοβουλίες των Δήμων για τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στις υποδομές και τις υπηρεσίες»

Ιούλ 3, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, ΕΣΑΜΕΑ

Αθήνα, 10 Ιουλίου 2026

Στο πλαίσιο υλοποίησης του Έργου «Ευρωπαϊκό Κέντρο Πόρων Προσβασιμότητας-AccessibleEU», το οποίο αποτελεί μια από τις εμβληματικές πρωτοβουλίες της Στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία 2021-2030, σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε στην Υβριδική Εκδήλωση Ενημέρωσης-Ευαισθητοποίησης με θέμα «Πρωτοβουλίες των Δήμων για τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στις υποδομές και τις υπηρεσίες».

Η εκδήλωση, η οποία θα πραγματοποιηθεί στις 10 Ιουλίου 2026 στο Ξενοδοχείο «ΤΙΤΑΝΙΑ», Πανεπιστημίου 52-Αθήνα (ημιώροφος), από τις 10.00 έως τις 14.00, διοργανώνεται σε συνεργασία με την Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.).

Οι Δήμοι, ως ο εγγύτερος προς τον πολίτη θεσμός, διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση προσβάσιμων υποδομών και υπηρεσιών και, κατ’ επέκταση, στην προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης και της ισότιμης συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία στην κοινοτική ζωή. Στο πλαίσιο αυτό, η εκδήλωση αποσκοπεί:

-στην ανταλλαγή καλών πρακτικών μεταξύ των Δήμων, μέσω της παρουσίασης πρωτοβουλιών/παρεμβάσεων που έχουν ήδη υλοποιηθεί, βρίσκονται σε εξέλιξη ή προγραμματίζεται να υλοποιηθούν,

-στην ενίσχυση της συνεργασίας των τοπικών αρχών με τις οργανώσεις του εθνικού αναπηρικού κινήματος, με στόχο την ενσωμάτωση της εξειδικευμένης γνώσης και βιωμένης εμπειρίας των ατόμων με αναπηρία στον σχεδιασμό, την υλοποίηση και την αξιολόγηση των τοπικών πρωτοβουλιών/παρεμβάσεων.

Οι εγγραφές στον χώρο της εκδήλωσης θα ξεκινήσουν στις 09:30

Γλώσσα εκδήλωσης: Ελληνική.

Η συμμετοχή στην εκδήλωση είναι ελεύθερη.

Στην εκδήλωση μπορούν να συμμετάσχουν:

-δημοτικοί υπάλληλοι/στελέχη των Διευθύνσεων Τεχνικών Υπηρεσιών, Περιβάλλοντος και Κοινωνικής Προστασίας.

-στελέχη των Επιμέρους Σημείων Αναφοράς για την παρακολούθηση της εφαρμογής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (UNCRPD) σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο,

-στελέχη των Ειδικών Υπηρεσιών Διαχείρισης των Περιφερειακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ 2021-2027,

-εμπειρογνώμονες, ερευνητές και σύμβουλοι σε θέματα αναπηρίας, προσβασιμότητας και αστικού περιβάλλοντος,

-επαγγελματίες στους τομείς του δομημένου περιβάλλοντος, της ψηφιακής προσβασιμότητας, των μεταφορών και του καθολικού σχεδιασμού,

-εκπρόσωποι οργανώσεων ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και των οικογενειών τους,

-άτομα με αναπηρία ή/και χρόνιες παθήσεις,

-κάθε ενδιαφερόμενος/η.

Το πρόγραμμα της εκδήλωσης θα αποσταλεί λίγες ημέρες πριν από την εκδήλωση σε όσους δηλώσουν συμμετοχή. Επιπρόσθετα, θα αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ε.Σ.Α.μεΑ.

Εάν επιθυμείτε είτε να συμμετάσχετε στην εκδήλωση διά ζώσης είτε να την παρακολουθήσετε διαδικτυακά, παρακαλούμε όπως συμπληρώσετε και υποβάλετε το αργότερο μέχρι την 9η  Ιουλίου  2026 και ώρα 11.00 την ηλεκτρονική φόρμα δήλωσης συμμετοχής, η οποία είναι διαθέσιμη στον παρακάτω σύνδεσμο (κωδικός εκδήλωσης: 26-AW-GR-01): https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/d2ec223c-b8e7-a29f-0412-7a4c75c1b420

Παρά το γεγονός ότι η φόρμα δήλωσης συμμετοχής είναι στη ελληνική γλώσσα, χρησιμοποιήστε μόνο λατινικούς χαρακτήρες για τη συμπλήρωση του ονόματος και του επιθέτου σας προκειμένου μετά την ολοκλήρωση της εκδήλωσης να λάβετε αυτόματα στην ηλεκτρονική διεύθυνσή σας το σχετικό πιστοποιητικό παρακολούθησης.

Προσοχή: Κατά την εγγραφή σας δεν αποστέλλεται αυτόματα ο σύνδεσμος για την εξ’ αποστάσεως παρακολούθηση της εκδήλωσης. Ο σύνδεσμος θα σας αποσταλεί μια ημέρα πριν από την εκδήλωση στην ηλεκτρονική διεύθυνση που έχετε δηλώσει.

Πληροφορίες για την προσβασιμότητα της αίθουσας.

• Η αίθουσα που θα πραγματοποιηθεί η εκδήλωση είναι πλήρως προσβάσιμη σε χρήστες αναπηρικού αμαξιδίου (ράμπα στην κεντρική είσοδο του ξενοδοχείου, ανεμπόδιστη πρόσβαση στην αίθουσα με ανελκυστήρα, προσβάσιμο wc δίπλα από την αίθουσα).

• Παροχή διερμηνείας στην ελληνική νοηματική γλώσσα.

• Παροχή ζωντανών υπότιτλων.

Το Έργο «AccessibleEU» αποτελεί μια πηγή πληροφόρησης για την προσβασιμότητα στο δομημένο περιβάλλον, τις μεταφορές και τις Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών με σκοπό τη διασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία σε όλους τους τομείς της ζωής. Επιμέρους στόχοι του «AccessibleEU» είναι: α) η ανάπτυξη ικανοτήτων στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης γύρω από την προσβασιμότητα, β) η υποστήριξη της εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την προσβασιμότητα, γ) η διασύνδεση των φορέων που είναι υπεύθυνοι για την εφαρμογή των κανόνων προσβασιμότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δ) η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής υπηρεσίας μιας στάσης (one-stop-shop) για την προσβασιμότητα, ε) η εκπαίδευση επαγγελματιών στην προσβασιμότητα. Συντονιστής Εταίρος του Έργου είναι το Foundation ONCE (Ισπανία). Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το Έργο είναι διαθέσιμες στο: https://accessible-eu-centre.ec.europa.eu/about-accessibleeu_en & στο https://www.esamea.gr/el/article/eyrwpaiko-kentro-porwn-prosbasimothtas-accessibleeu-centre-gine-ki-esy-melos-ths-koinothtas-gia-thn-prosbasimothta-2

Παρακαλούμε όπως δηλώσετε συμμετοχή το συντομότερο δυνατό!

Για περισσότερος πληροφορίες απευθυνθείτε στον κ. Δημήτρη Λογαρά

Email: communication@esaea.gr

Τηλέφωνο επικοινωνίας: 6936061383

Σας ευχαριστούμε θερμά εκ των προτέρων.

Πηγή:  Ε.Σ.Α.μεΑ. 

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘΜ. 5306 Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» ΤΜΗΜΑ ΙV ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΌΤΗΤΑ Άρθρο 467 Περιφερειακές Επιτροπές Προσβασιμότητας Άρθρο 468 Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας Άρθρο 216 Κατασκευές σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘΜ. 5306

Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» 

ΤΜΗΜΑ ΙV ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΌΤΗΤΑ

Άρθρο 467 Περιφερειακές Επιτροπές Προσβασιμότητας

Άρθρο 468 Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας 

Άρθρο 216

Κατασκευές σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους



ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

8 Ιουνίου 2026 ^ Αρ. Φύλλου 88



ΤΜΗΜΑ ΙV ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΌΤΗΤΑ

Άρθρο 467 Περιφερειακές Επιτροπές Προσβασιμότητας

Άρθρο 468 Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας 

ΤΜΗΜΑ !V

ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑ

Άρθρο 467

Περιφερειακές Επιτροπές Προσβασιμότητας

Συστήνεται στην έδρα κάθε περιφέρειας Περιφερειακή Επιτροπή Προσβασιμότητας, η οποία είναι αρμόδια για:

α) τη γνωμοδότηση επί ζητημάτων προσβασιμότητας των ατόμων με αναπηρία και των εμποδιζόμενων ατόμων και επί ζητημάτων σχετικών με την εφαρμογή των διατάξεων για την προσβασιμότητα του άρθρου 223 και της υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/66006/2360/16.6.2023 απόφασης του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας «Έγκριση Κτιριοδομικού Κανονισμού» (Β'3985), καθώς και των διατάξεων που αφορούν σε θέματα προσβασιμότητας των υπαίθριων δημόσιων ή κοινοχρήστων χώρων,

β) την ενημέρωση του Περιφερειακού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής (ΠΕ.ΣΑ.) και του περιφερειάρχη για θέματα προσβασιμότητας που αφορούν σε ζητήματα χωρικού σχεδιασμού και αστικού περιβάλλοντος και ιδίως της εφαρμογής του άρθρου 223,

γ) τη διοργάνωση ενημερωτικών δράσεων αναφορικά με θέματα προσβασιμότητας, δ) την άσκηση αρμοδιοτήτων που αποδίδονται σε αυτήν από τα άρθρα 216 και 223, καθώς και από άλλες διατάξεις.

Η Περιφερειακή Επιτροπή Προσβασιμότητας είναι τετραμελής και αποτελείται από:

α) έναν (1) υπάλληλο της οικείας περιφέρειας κλάδου Π.Ε. Μηχανικών, ως πρόεδρο, με υπάλληλο αντίστοι¬χης ειδικότητας ως αναπληρωτή του,

β) έναν (1) πολιτικό μηχανικό ή αρχιτέκτονα μηχανικό ή τοπογράφο μηχανικό ή χωροτάκτη - πολεοδόμο μηχανικό, που ορίζεται από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (Τ.Ε.Ε.) με τον αναπληρωτή του, γ) έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Πολιτισμού, με τον αναπληρωτή του, δ) έναν (1) εκπρόσωπο της ομοσπονδίας ΑμεΑ με τον αναπληρωτή του.

Η Επιτροπή Προσβασιμότητας συγκροτείται με απόφαση του οικείου περιφερειάρχη. Με την ίδια απόφαση ανατίθεται η γραμματειακή υποστήριξη της επιτροπής σε υπάλληλο της περιφέρειας με τον αναπληρωτή του.

Κατά των πράξεων των Περιφερειακών Επιτροπών Προσβασιμότητας είναι δυνατή η άσκηση ιεραρχικής προσφυγής στην Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας του άρθρου 468 από όποιον έχει έννομο συμφέρον. Η προσφυγή κατατίθεται στην Επιτροπή Προσβασιμότητας της περιφέρειας.

Άρθρο 468

Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας

Στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας συστήνεται Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας.

Η Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας αποτελείται από δεκαπέντε (15) μέλη εκ των οποίων:

α) τον Διευθυντή της Διεύθυνσης Ελέγχου Δομημένου Περιβάλλοντος και Εφαρμογής Σχεδιασμού-Παρα- τηρητήριο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ως πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του, προϊστάμενο τμήματος της ίδιας διεύθυνσης,

β) έναν (1) υπάλληλο της Διεύθυνσης Ελέγχου Δομημένου Περιβάλλοντος και Εφαρμογής Σχεδιασμού- Παρατηρητήριο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τον αναπληρωτή του,

γ) έναν (1) υπάλληλο της Διεύθυνσης Αρχιτεκτονικής, Οικοδομικών Κανονισμών και Αδειοδοτήσεων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τον αναπληρωτή του,

δ) ένα (1) μέλος του πρώην Γραφείου ΑμεΑ του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων (Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε.) με εμπειρία σε θέματα προσβασιμότητας, 

ε) έναν (1) εκπρόσωπο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος (Κ.Ε.Δ.Ε.), με ιδιότητα Π.Ε. μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντίστοιχης ιδιότητας,

στ) έναν (1) εκπρόσωπο του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (T.E.E.) με τον αναπληρωτή του, ζ) έναν (1) εκπρόσωπο του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών - Πανελλήνιας Ένωσης Αρχιτεκτόνων (Σ.Α.Δ.Α.Σ.-Π.Ε.Α.) με τον αναπληρωτή του,

η) έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών με ιδιότητα Π.Ε. μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντίστοιχης ιδιότητας,

θ) έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Υγείας με ιδιότητα Π.Ε. μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντί¬στοιχης ιδιότητας,

ι) έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Τουρισμού με ιδιότητα Π.Ε. μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντίστοιχης ιδιότητας,

ια) έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου Πολιτισμού με ιδιότητα Π.Ε. μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντίστοιχης ιδιότητας,

ιβ) έναν (1) εκπρόσωπο της Εθνικής Συνομοσπονδίας ατόμων με αναπηρία (Ε.Σ.ΑμεΑ) με τον αναπληρωτή του, ιγ) ένα (1) μέλος του κλάδου Μηχανικών με εξειδίκευση σε θέματα Οικοδομικού και Κτιριοδομικού Κανο¬νισμού και Προσβασιμότητας, οριζόμενο από τον αρμόδιο Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας,

ιδ) έναν (1) εκπρόσωπο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ή νομικό με εξειδίκευση σε θέματα προ¬σβασιμότητας ατόμων με αναπηρία και εμποδιζόμενων ατόμων,

ιε) έναν (1) υπάλληλο του Β' Τμήματος της Διεύθυνσης Μελετών και Έργων Αστικών Αναπλάσεων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Η γραμματειακή υποστήριξη παρέχεται από υπάλληλο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τον αναπληρωτή του.

Η ως άνω επιτροπή συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Η Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας:

α) εισηγείται στον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας νομοθετικές προτάσεις για τη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου που αφορά στην προσβασιμότητα των κτιρίων, των κοινόχρηστων χώρων και του φυσικού περιβάλλοντος από άτομα με αναπηρία και εμποδιζόμενα άτομα,

β) παρέχει συνδρομή προς τις αρμόδιες διευθύνσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναφορικά με τις βέλτιστες πρακτικές σχεδιασμού, που αφορούν σε κτίρια, κοινόχρηστους χώρους και σε φυσικό περιβάλλον, γ) εξετάζει προσφυγές κατά πράξεων των Επιτροπών Προσβασιμότητας,

δ) γνωμοδοτεί επί ειδικών θεμάτων προσβασιμότητας, που προκύπτουν κατά την εφαρμογή διατάξεων από τα αρμόδια όργανα και ιδίως από τα Συμβούλια Αρχιτεκτονικής και τις υπηρεσίες δόμησης, ε) γνωμοδοτεί ως προς τις εύλογες διαμορφώσεις, στ) ασκεί τις αρμοδιότητες που προβλέπονται στα άρθρα 216 και 223.


Άρθρο 216

Κατασκευές σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους

1. Στους δημόσιους κοινόχρηστους χώρους του οικισμού επιτρέπονται κατασκευές για:

α) τη διαμόρφωση του εδάφους, όπως κλίμακες, τοίχοι, διάδρομοι, κεκλιμένα επίπεδα, μηχανικά μέσα κάλυψης υψομετρικών διαφορών, καθώς και κατασκευές για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία και εμποδιζόμενων ατόμων,

β) τον εξωραϊσμό και την αισθητική τους αναβάθμιση, τον εξοπλισμό και την ασφάλεια τους και γενικά κατασκευές για την εξυπηρέτηση του προορισμού των χώρων αυτών, γ) λυόμενες και προσωρινές κατασκευές,

δ) τη λειτουργία και την εξυπηρέτηση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς.

Οι παραπάνω κατασκευές υλοποιούνται από τον οικείο δήμο, από άλλους δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς ή νομικά πρόσωπα ή ιδιώτες, ύστερα από απόφαση του δημοτικού συμβουλίου και άδεια της υπηρεσίας δόμη¬σης. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθορίζονται οι κατηγορίες των κατασκευών ή εγκαταστάσεων, για τις οποίες δεν απαιτείται οικοδομική άδεια και η διαδικασία ελέγχου τους από άποψη ασφάλειας και αισθητικής.

2. Επιτρέπονται οι εγκαταστάσεις:

α) Οι κατασκευές δικτύων υποδομής και εγκαταστάσεων κοινής ωφέλειας, μετά των παραρτημάτων αυτών (υπέργειων και υπόγειων) βάσει μελέτης της αρμόδιας αρχής, για τις οποίες δεν απαιτείται έκδοση άδειας. Οι επιχειρήσεις και οργανισμοί κοινής ωφέλειας υποχρεούνται να κοινοποιούν τα σχέδια, στα οποία απεικονίζεται η κατασκευή των έργων στις οικείες υπηρεσίες δόμησης.

β) Η εγκατάσταση σταθμών μέτρησης ατμοσφαιρικής ρύπανσης, θορύβου και μετεωρολογικών παραμέ¬τρων με τον αναγκαίο εξοπλισμό από υπηρεσίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, των περιφερειών και των δήμων μετά από κοινοποίηση της μελέτης στις οικείες υπηρεσίες δόμησης. Από τους ίδιους φορείς επιτρέπεται η εγκατάσταση των σταθμών αυτών χωρίς έκδοση άδειας στους ακάλυπτους χώρους οικοπέδων και δωμάτων δημοσίων κτιρίων. Οι κατασκευές αυτές δεν προσμετρώνται στον συντελεστή δόμησης και στην κάλυψη. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθορίζονται τα απαιτούμενα δικαιολο¬γητικά, η χρονική διάρκεια και η διαδικασία εγκατάστασης των σταθμών αυτών. 

 


Τεύχος A' 88/08.06.2026

3694

ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 


  

γ) Υπέργειοι και υπόγειοι σταθμοί διανομής ή μέτρησης και ρύθμισης φυσικού αερίου.

δ) Η εγκατάσταση κεντρικών λεβήτων ή μονάδων Συμπαραγωγής Ηλεκτρισμού - Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης (Σ.Η.Θ.Υ.Α.) για τηλεθέρμανση.

ε) Η εγκατάσταση σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.

3. Οι περ. β) και γ) της παρ. 1 και οι περ. α) και β) της παρ. 2 εφαρμόζονται και για τις εκτάσεις κοινόχρηστων χώρων, όπως ορίζονται στον ν. 998/1979 (Α'289), μετά από έγκριση της δασικής υπηρεσίας.

4. Η κατασκευή σκαλοπατιών για την εξυπηρέτηση των κτιρίων έξω από τη ρυμοτομική γραμμή απαγο¬ρεύεται. Κατ'εξαίρεση, είναι δυνατή η κατασκευή τους ύστερα από άδεια του δημοτικού συμβουλίου, αν μετά από την ανέγερση του κτιρίου έχει μεταβληθεί η υψομετρική στάθμη του δρόμου. Η κατασκευή αυτή πρέπει να εξασφαλίζει την ασφάλεια της κυκλοφορίας. Εκτός της ρυμοτομικής γραμμής, απαγορεύεται οποιασδήποτε μορφής κατασκευή, μόνιμη ή κινητή για την εξυπηρέτηση του κτιρίου, όπως ράμπες, σκαλοπάτια, ζαρντι¬νιέρες, επιτοίχιοι χειρολισθήρες για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία και εμποδιζόμενων ατόμων, που προεξέχουν των όψεων των κτιρίων πλέον των δεκαπέντε (15) εκατοστών, με την επιφύλαξη της τήρησης των διατάξεων ασφαλείας για την εγκατάσταση δικτύων κοινής ωφέλειας. Για να εξασφαλισθεί η προσβασιμότητα ατόμων με αναπηρία και εμποδιζόμενων ατόμων, μετά από αιτιολογημένη έγκριση της οικείας Περιφερειακής Επιτροπής Προσβασιμότητας, που εκδίδεται μετά από τη σύμφωνη γνώμη του οικείου δήμου, είναι δυνατή η τοποθέτηση κινητών ή προσωρινών κατασκευών, κατά παρέκκλιση της απαγόρευσης του τέταρτου εδαφίου.

5. Η υπέργεια ζεύξη κτιρίων εγκρίνεται από το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής (Σ.Α.) και τον αρμόδιο για τον έλεγχο και τη διαχείριση του κοινοχρήστου χώρου φορέα. Η ζεύξη κτιρίων πραγματοποιείται σε ύψος άνω των πέντε (5) μ., μπορεί να γίνεται και υπόγεια, τηρουμένων των απαραίτητων περιορισμών, με τις ίδιες διαδικασίες και τις κατά περίπτωση απαιτούμενες εγκρίσεις.

6. Οι διατάξεις του παρόντος εφαρμόζονται και σε νομίμως υφιστάμενους οικισμούς χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο.

7. Επιτρέπεται, κατά παρέκκλιση, η επέκταση ηλεκτρικής εγκατάστασης, υπέργεια ή υπόγεια, καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος (Κ.Υ.Ε.) για την ηλεκτροδότηση κοινοχρήστων χώρων, που τους έχουν παραχω¬ρηθεί για χρήση. Η εγκατάσταση πραγματοποιείται βάσει μελέτης συνταχθείσας από διπλωματούχο μηχανικό αντίστοιχης ειδικότητας, εγκρίνεται από την αρμόδια υπηρεσία του οικείου δήμου και πραγματοποιείται από αδειούχο ηλεκτρολόγο εγκαταστάτη, σύμφωνα με την υπ' αρ. 101195/17.9.2021 απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης και Επενδύσεων «Γενικές και ειδικές απαιτήσεις για τις ηλεκτρικές εγκαταστάσεις» (Β'4654) και το εκάστοτε ισχύον πρότυπο του Ελληνικού Οργανισμού Τυποποίησης (ΕΛ.Ο.Τ.) για τις ηλεκτρικές εγκαταστάσεις.

8. Στις περιπτώσεις υπέργειων και υπόγειων κατασκευών δικτύων υποδομής και εγκαταστάσεων κοινής ωφέλειας μετά των παραρτημάτων αυτών, συμπεριλαμβανομένων των σταθμών μέτρησης ατμοσφαιρικής ρύπανσης, θορύβου και μετεωρολογικών παραμέτρων, σταθμών διανομής και μέτρησης φυσικού αερίου, κεντρικών λεβήτων ή μονάδων συμπαραγωγής για συστήματα τηλεθέρμανσης και σημείων επαναφόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων, στις οποίες δεν απαιτείται οικοδομική άδεια, αλλά αυτές εκτελούνται βάσει μελετών και σχεδιαγραμμάτων της αρμόδιας κατά περίπτωση αρχής, μετά από κοινοποίηση της μελέτης στην οικεία υπηρεσία δόμησης, δεν απαιτείται έγκριση του οικείου Σ.Α.. Το πρώτο εδάφιο εφαρμόζεται και σε κατασκευές δικτύων υποδομής και εγκαταστάσεων κοινής ωφέλειας μετά των παραρτημάτων αυτών (υπέργειων και υπό¬γειων) που είναι προϋφιστάμενοι της 30ής.7.2022, ημερομηνίας έναρξης της ισχύος του ν. 4964/2022 (Α' 150).

9. Κάτωθι των δημόσιων κοινόχρηστων χώρων του οικισμού επιτρέπεται η εγκατάσταση υπογείων ή ημιυπογείων χώρων στάθμευσης και των συνοδευτικών σε αυτές διαμορφώσεων, εφόσον η στάθμη των υπερκείμενων δημόσιων κοινόχρηστων χώρων δεν ξεπερνά το ένα κόμμα πενήντα (1,50) μ. από τη στάθμη του διαμορφωμένου εδάφους του περιβάλλοντος χώρου της εν λόγω περιοχής, υπό τις εξής προϋποθέσεις:

α) η κλίση του εδάφους δεν ξεπερνά το έξι τοις εκατό (6%),

β) διαθέτουν τουλάχιστον πενήντα (50) θέσεις στάθμευσης,

γ) το εσωτερικό ύψος των χώρων στάθμευσης δεν ξεπερνά τα δύο κόμμα τριάντα (2,30) μ., από τα φέροντα στοιχεία.


Αιτιολογική έκθεση των άρθρων

Αιτιολογική έκθεση των άρθρων 467, 468 και 216


Άρθρο 467

Περιφερειακές επιτροπές προσβασιμότητας Με το άρθρο 467 κωδικοποιείται το άρθρο 18 του ν. 4495/2017, περί περιφερειακών επιτροπών προσβασιμότητας, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 117 του ν. 4759/2020.

Άρθρο 468 Με το άρθρο 468 επέρχονται οι ακόλουθες κωδικοποιήσεις:

Κεντρική Επιτροπή Προσβασιμότητας α) με την παρ. 1, κωδικοποιείται η παρ. 1 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017, περί κεντρικής επιτροπής προσβασιμότητας, β) με την παρ. 2, κωδικοποιείται η παρ. 2 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 118 του ν. 4759/2020, αντικαταστάθηκε με την παρ. 10 του άρθρου 34 του ν. 4546/2018 και τροποποιήθηκε με το άρθρο 50 του ν. 5106/2024 βάσει του οποίου τροποποιήθηκαν οι περ. ε), η), θ), ι) και ια) ως προς την ιδιότητα του μέλους, προστέθηκε περ. ιε) και διορθώθηκε σφάλμα στην παρ. 10 του άρθρου 34 του ν. 4546/2018,

γ) με την παρ. 3, κωδικοποιείται το πρώτο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 118 του ν. 4759/2020 και

δ) με την παρ. 4, κωδικοποιείται το δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017.

Σημειώνεται ότι, με την κωδικοποιητική ρύθμιση, διορθώνεται ο αριθμός των μελών της Κεντρικής Επιτροπής Προσβασιμότητας από δέκα τέσσερα (14) σε δεκαπέντε (15) μέλη, ενώ επέρχονται θεσμικές προσαρμογές διοικητικών οργάνων και φορέων στη σύγχρονη πραγματικότητα, σε εναρμόνιση και με τον οργανισμό του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ήτοι με το π.δ. 132/2017 (Α' 160).

Άρθρο 467 Παρ. 1 Παρ. 1 του άρθρου 18 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 117 του ν. 4759/2020.

Παρ. 2 Παρ. 2 του άρθρου 18 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 117 του ν. 4759/2020.

Παρ. 3 Παρ. 3 του άρθρου 18 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 117 του ν. 4759/2020.

Παρ. 4 Παρ. 4 του άρθρου 18 του ν. 4495/2017, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 117 του ν. 4759/2020.

Άρθρο 468 Παρ. 1 Παρ. 1 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017.

Παρ. 2 Παρ. 2 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017, όπως αυτή τροποποιήθηκε με το άρθρο 118 του ν. 4759/2020, αντικαταστάθηκε με την παρ. 10 του άρθρου 34 του ν. 4546/2018 και τροποποιήθηκε με το άρθρο 50 του ν. 5106/2024.

Παρ. 3 Πρώτο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017, όπως η παρ. 3 τροποποιήθηκε με το άρθρο 118 του ν. 4759/2020.

Παρ. 4 Δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 19 του ν. 4495/2017.

Άρθρο 216

Κατασκευές σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους Με το άρθρο 216 κωδικοποιείται το άρθρο 20 του Ν.Ο.Κ., περί κατασκευών σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους. Ειδικότερα:

α) με την παρ. 1, κωδικοποιείται η παρ. 1 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

β) με την παρ. 2, κωδικοποιείται η παρ. 2 του άρθρου 20, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 17 του ν. 4513/2018 (Α' 9) και προστέθηκε περ. ε),

γ) με την παρ. 3, κωδικοποιείται η παρ. 3 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

δ) με την παρ. 4, κωδικοποιείται η παρ. 4 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 111 του ν. 4759/2020,

ε) με την παρ. 5, κωδικοποιείται η παρ. 5 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

στ) με την παρ. 6, κωδικοποιείται η παρ. 6 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 89 του ν. 4602/2019, ζ) με την παρ. 7, κωδικοποιείται η παρ. 7 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με την παρ. 1 του άρθρου 159 του ν. 4876/2021,

η) με την παρ. 8, κωδικοποιείται η παρ. 8 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 85 του ν. 4964/2022, και θ) με την παρ. 9, κωδικοποιείται η παρ. 9 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 225 του ν. 5037/2023.

Άρθρο 216

Κατασκευές σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους Με το άρθρο 216 κωδικοποιείται το άρθρο 20 του Ν.Ο.Κ., περί κατασκευών σε δημόσιους κοινόχρηστους χώρους. Ειδικότερα:

α) με την παρ. 1, κωδικοποιείται η παρ. 1 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

β) με την παρ. 2, κωδικοποιείται η παρ. 2 του άρθρου 20, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 17 του ν. 4513/2018 (Α' 9) και προστέθηκε περ. ε),

γ) με την παρ. 3, κωδικοποιείται η παρ. 3 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

δ) με την παρ. 4, κωδικοποιείται η παρ. 4 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 111 του ν. 4759/2020,

ε) με την παρ. 5, κωδικοποιείται η παρ. 5 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ.,

στ) με την παρ. 6, κωδικοποιείται η παρ. 6 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 89 του ν. 4602/2019, ζ) με την παρ. 7, κωδικοποιείται η παρ. 7 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με την παρ. 1 του άρθρου 159 του ν. 4876/2021,

η) με την παρ. 8, κωδικοποιείται η παρ. 8 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 85 του ν. 4964/2022, και θ) με την παρ. 9, κωδικοποιείται η παρ. 9 του άρθρου 20 του Ν.Ο.Κ., όπως προστέθηκε με το άρθρο 225 του ν. 5037/2023.