Έρχονται τα ψηφιακά ΚΕΠΑ: Καταργείται το παράβολο των 46 ευρώ, όλες οι μεγάλες αλλαγές για τα ΑμεΑ

Έρχονται τα ψηφιακά ΚΕΠΑ: Καταργείται το παράβολο των 46 ευρώ, όλες οι μεγάλες αλλαγές για τα ΑμεΑ

Αλεξάνδρα Κλειδαρά

26/09

2022

 

Τα ψηφιακά ΚΕΠΑ και την κατάργηση του παραβόλου των 46 ευρώ παρουσίασε ο υπουργός Εργασίας Κωστής Χατζηδάκης στην εκδήλωση για την νέα διαδικασία των «Ψηφιακών ΚΕΠΑ» και της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας με τη συμμετοχή του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.                                

Με τις νέες ρυθμίσεις που προωθεί το υπουργείο Εργασίας, καταργούνται οι αλλεπάλληλες επισκέψεις στα ΚΕΠΑ.                                    

Μέχρι χθες απαιτούνταν 3 με 4 επισκέψεις στα ΚΕΠΑ για να μπορέσει ο πολίτης να πιστοποιήσει την αναπηρία του. Σήμερα απαιτείται μια μόνο επίσκεψη, την ημέρα της εξέτασης του από την επιτροπή γιατρών. Όλα τα υπόλοιπα θα γίνονται ηλεκτρονικά                                     

Παράλληλα, δημιουργείται η ενιαία ιατρική γνωμάτευση για την αναπηρία, η οποία θα ισχύει για όλες τις επιμέρους παροχές της πολιτείας σε αναπήρους πολίτες.                                    

Ως παροχές θεωρούνται τα επιδόματα αναπηρίας, η σύνταξη αναπηρίας, το εξωιδρυματικό επίδομα κα. Τι σημαίνει αυτό με απλά λόγια: Μέχρι χθες, για κάθε παροχή της Πολιτείας προβλέπονταν ξεχωριστές αιτήσεις που οδηγούσαν σε ξεχωριστές εξετάσεις και γνωματεύσεις. Μ                                    

ε τη νέα διαδικασία, ΜΙΑ μόνο εξέταση και ΜΙΑ μόνο γνωμάτευση γιατρών αρκεί προκειμένου να εκδοθεί η ενιαία ιατρική γνωμάτευση.                                    

Ο ασφαλισμένος θα λαμβάνει πρώτα ηλεκτρονικά την ενιαία ιατρική γνωμάτευση και στη συνέχεια θα κάνει αίτηση στον ΕΦΚΑ, στον ΟΠΕΚΑ κλπ για τη λήψη της παροχής.                                    

Πιο συγκεκριμένα:                                    

• Καταργείται το παράβολο των 46 ευρώ. Είναι ενδεικτικό πως την τελευταία 5ετία το εν λόγω παράβολο κατέβαλαν πάνω από 250.000 πολίτες που ήθελαν να πιστοποιηθούν από ΚΕΠΑ.                                        

• Τίθεται σε λειτουργία η Εθνική Πύλη Αναπηρίας και συγκεντρώνονται σε αυτή σταδιακά όλες οι λειτουργίες που ενδιαφέρουν τα άτομα με αναπηρία.                                         

Η Δημόσια Διοίκηση διαχρονικά εξαντλούσε την γραφειοκρατική της εμμονή πάνω στους πλέον ευάλωτους συμπολίτες μας. Έβρισκε χίλιους δυο τρόπους να ταλαιπωρεί εκείνους τους πολίτες που κανονικά θα έπρεπε να υποστηρίζει με κάθε τρόπο και κάθε φορά που είχαν ανάγκη την πιστοποίηση της αναπηρίας τους. Μπροστά σε αυτόν τον παραλογισμό δεν μπορούσαμε να μείνουμε αδρανείς.

Για αυτό και από την πρώτη στιγμή που ήρθα στο Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων θέλησα να εστιάσω στο πώς οι συμπολίτες μας με αναπηρία θα μπορέσουν να δουν εμπράκτως την καθημερινότητα και την σχέση τους με τον ΕΦΚΑ, τον ΟΠΕΚΑ και τα ΚΕΠΑ να βελτιώνεται. Ξεκινήσαμε επομένως μια συνολική προσπάθεια αντιμετώπισης των προβλημάτων γύρω από τα ΚΕΠΑ, υπογράμμισε ο υπουργός Εργασίας.                                    

Μετεγκατάσταση των ΚΕΠΑ της Αθήνας και... ηλεκτρονικά ραντεβού                                     

Σύμφωνα με τον υπουργό βρίσκονται σε προχωρημένη φάση για τη μεταστέγαση των ΚΕΠΑ της Αθήνας σε σύγχρονες εγκαταστάσεις που θα δημιουργηθούν στους χώρους του Σταδίου Ειρήνης και Φιλίας: «Εγκαταστάσεις με πάρκινγκ και όλες τις αναγκαίες υποδομές».                                    

Θεσπίσαμε επίσης τόσο για τον ΕΦΚΑ όσο και για τα ΚΕΠΑ τα ηλεκτρονικά ραντεβού. Τα ηλεκτρονικά ραντεβού κατήργησαν τις ουρές και μείωσαν σε σημαντικό βαθμό την ταλαιπωρία των ατόμων με αναπηρία- πάνω από 500.000 ηλεκτρονικά ραντεβού υλοποιήθηκαν για υποθέσεις ΚΕΠΑ τα τελευταία 2,5 χρόνια.

Σήμερα ερχόμαστε και παρουσιάζουμε με τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κυριάκο Πιερρακάκη μια ακόμη σημαντική μεταρρύθμιση. Τα Ψηφιακά ΚΕΠΑ και την Εθνική Πύλη Αναπηρίας. Πρόκειται για μια σύνθετη και πολυεπίπεδη μεταρρύθμιση που ψηφιοποιεί και απλοποιεί το σύνολο της διαδικασίας πιστοποίησης αναπηρίας.                                    

Προσεχώς Κάρτα Αναπηρίας και Ψηφιακό Μητρώο Αναπηρίας                                     

Στο επόμενο διάστημα όπως είπε «ερχόμαστε να υλοποιήσουμε 4 ακόμη μεταρρυθμίσεις που θα βελτιώσουν ακόμη περισσότερο την καθημερινότητα των ατόμων με αναπηρία». Συγκεκριμένα:                                    

• Καθιερώνεται το Ψηφιακό Μητρώο Αναπηρίας, στο οποίο καταγράφονται όλα τα πιστοποιημένα άτομα με αναπηρία στη χώρα. Το Μητρώο υπήρξε διαχρονικό αίτημα του αναπηρικού κινήματος.                                        

• Θεσπίζεται η Κάρτας Αναπηρίας, η οποία αντλεί τα στοιχεία της από το Μητρώο, μέσω της οποίας τα άτομα με αναπηρία μπορούν να πιστοποιούν με ψηφιακό τρόπο την ιδιότητά τους, προκειμένου να ασκούν τα αντίστοιχα δικαιώματά τους. Μία κάρτα που θα ισχύει για όλες τις υπηρεσίες και όλες τις επαφές των αναπήρων με το δημόσιο. Πρόκειται για μια ακόμα σημαντική ψηφιακή μεταρρύθμιση που θα χρηματοδοτηθεί με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και η σταδιακή έναρξη λειτουργίας θα αρχίσει την 1η Νοεμβρίου 2022.                                        

• Aναμορφώνεται το Ειδικό Σώμα Ιατρών (ΕΣΙ) των ΚΕΠΑ. Στο ΕΣΙ θα μπορούν να ενταχθούν ιατροί όχι μόνο από το δημόσιο (όπως συνέβαινε μέχρι σήμερα) αλλά και από τον ιδιωτικό τομέα, περνώντας ειδικό πρόγραμμα εκπαίδευσης. Με αυτό τον τρόπο αυξάνεται το δυναμικό του σώματος για να γίνονται πιο γρήγορα οι εξετάσεις και παράλληλα εμπλουτίζεται με νέες και σύγχρονες ειδικότητες. Αρκεί να σας αναφέρω πως μέχρι σήμερα δεν υπήρχε ειδικότητα παιδιάτρου στο Σώμα των Ιατρών και οι εξετάσεις των παιδιών γίνονταν από γιατρούς άλλων ειδικοτήτων.                                         

• Τέλος, προωθείται ο νέος για την Ελλάδα θεσμός του Προσωπικού Βοηθού, που θα συμβάλλει στην ομαλή ένταξη αρκετών αναπήρων συνανθρώπων μας στην οικονομική και κοινωνική ζωή                                        

Τέτοιες μεταρρυθμίσεις είναι που αλλάζουν τις ζωές των ανθρώπων. Είναι αυτές που μένουν στον χρόνο και αξίζει για αυτές να παλέψεις ή ακόμα και να συγκρουστείς με παλιές αντιλήψεις και πρακτικές. Σήμερα κάνουμε ένα ισχυρό και αποφασιστικό βήμα για τους συμπολίτες μας που για πολλά χρόνια αντιμετωπίζονταν ως πολίτες δεύτερης κατηγορίας.

Μένουν ακόμη πολλά να γίνουν. Χρειάζεται επιπλέον λίγος χρόνος προσαρμογής των υπαλλήλων των ΚΕΠΑ με τη νέα πραγματικότητα προκειμένου να αντιμετωπιστούν και τα όποια προβλήματα προκύψουν. Νομίζω ωστόσο πως όλοι μας θα συμφωνήσουμε πως τα τελευταία 3 περίπου χρόνια έχουν γίνει πολλά και σημαντικά βήματα για να τελειώσουμε οριστικά με παθογένειες δεκαετιών. Και αυτό θα συνεχίζουμε να κάνουμε, σημείωσε ο κ. Χατζηδάκης.                                     

Από την πλευρά του, ο Κυριάκος Πιερρακάκης σημείωσε πως «ηλεκτρονικά με μια και μόνο αίτηση, ο γιατρός συντάσσει τον φάκελο και στη συνέχεια ηλεκτρονικά ενημερώνονται οι ασφαλισμένοι για το επικείμενο ραντεβού τους».                                    

Η ενιαία γνωμάτευση θα είναι μια και μόνο και θα χρησιμοποιείται για όλες τις παροχές προς τους αναπήρους. Πλέον θα υπάρχει ηλεκτρονική καταγραφή όλων των δεδομένων για το σύνολο των αναπήρων της χώρας. 

Στη Βουλή από τον Αλ.Μεϊκόπουλο η ανάγκη αύξησης των αναπηρικών επιδομάτων

 

Στη Βουλή από τον Αλ.Μεϊκόπουλο η ανάγκη αύξησης των αναπηρικών επιδομάτων

Στο πλευρό της αναπηρικής κοινότητας στάθηκε ο Βουλευτής Μαγνησίας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος, ο οποίος με Ερώτηση του κάλεσε τον Υπουργό Εργασίας & Κοινωνικών Υποθέσεων να ικανοποιήσει το δίκαιο αίτημα των ΑμεΑ για αύξηση των αναπηρικών επιδομάτων, αλλά και για στοχευμένα μέτρα, ώστε να αντιμετωπίσουν τη ραγδαία αύξηση τους ενεργειακού κόστους.

«Η αναπηρία είναι μία συνθήκη που επιφέρει πρόσθετες και εξειδικευμένες ανάγκες και για το λόγο αυτό θα πρέπει να αντιμετωπίζεται αναλογικά, με στοχευμένα μέτρα ικανά να ανακουφίσουν την καθημερινότητα των ΑμεΑ», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Βουλευτής και επεσήμανε ότι η παρατεταμένη οικονομική κρίση των προηγούμενων ετών, η πανδημία και η νέα ενεργειακή κρίση, σε συνδυασμό με την έλλειψη πολιτικής βούλησης από την πλευρά της κυβέρνησης, έχουν φέρει τους αναπήρους σε εξαιρετικά δυσχερή θέση.

Σύμφωνα με τον Αλέξανδρο Μεϊκόπουλο, τα αναπηρικά επιδόματα έχουν μείνει «καθηλωμένα» στα ίδια ποσά από το 2011, παρά το γεγονός ότι οι οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες έχουν αλλάξει δραματικά. Οι εκπρόσωποι των αναπήρων στη Μαγνησία τονίζουν ότι, πολλά ΑμεΑ έχουν καθημερινή ανάγκη από πρόσθετη παροχή οξυγόνου. Οι συσκευές παροχής οξυγόνου αυξάνουν κατά πολύ την κατανάλωση του ρεύματος. Λαμβάνοντας υπόψη και το εξαιρετικά αυξημένο ενεργειακό κόστος, οι άνθρωποι που έχουν ανάγκη από παροχή οξυγόνου σήμερα ωθούνται δικαιολογημένα σε απόγνωση.

«Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, διά στόματος του Προέδρου του, έβαλε στην πρόσφατη ΔΕΘ στο επίκεντρο την ενίσχυση του κοινωνικού κράτους και των πολιτών ΑμεΑ. Συγκεκριμένα, στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ περιλαμβάνεται η αύξηση στο αναπηρικό επίδομα κατά 20%, αλλά και άλλες πρωτοβουλίες διευκόλυνσης της καθημερινότητας των ΑμεΑ, όπως προσωπικός φροντιστής ή βοηθός για 70.000 άτομα, εργαλεία αξιοπρέπειας (τεχνητά μέλη, αμαξίδια κλπ) σε όλους τους δικαιούχους χωρίς επιβαρύνσεις, αλλά και διευκόλυνση της επικοινωνίας του ανάπηρου με το Δημόσιο, απλοποιώντας και μειώνοντας τη περιττή γραφειοκρατία», τόνισε χαρακτηριστικά ο Βουλευτής.

Ο Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος επεσήμανε ότι η έλλειψη πολιτικής βούλησης εκ μέρους της κυβέρνησης να ενισχύσει τους πολίτες της χώρας μπροστά στις ραγδαίες αυξήσεις στην ενέργεια και να τους προστατέψει από την κερδοσκοπία των παρόχων, δημιουργεί πραγματικά προβλήματα σε όλες τις κοινωνικές ομάδες. «Τα ΑμεΑ κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για το δύσκολο χειμώνα που έρχεται και ζητούν μέτρα αναλογικά της ευαίσθητης κοινωνικής τους θέσης», σημείωσε ο Βουλευτής, καλώντας τον αρμόδιο Υπουργό να λάβει άμεσα τις απαραίτητες πρωτοβουλίες.

Πηγή: www.e-thessalia.gr 

Υποθέσεις C-518/20 και C-727/20 Δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών – Ολική ανικανότητα προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητα προς εργασία λόγω ασθένειας επελθούσας κατά τη διάρκεια περιόδου αναφοράς – Εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει την απώλεια του δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών κατά το πέρας ορισμένης περιόδου – Υποχρέωση του εργοδότη να παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών

 

Υποθέσεις C-518/20 και C-727/20 Δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών – Ολική ανικανότητα προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητα προς εργασία λόγω ασθένειας επελθούσας κατά τη διάρκεια περιόδου αναφοράς – Εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει την απώλεια του δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών κατά το πέρας ορισμένης περιόδου – Υποχρέωση του εργοδότη να παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών

Δημοσιεύθηκε στις: [ 26-09-2022 ]                            

Κατηγορία:Εργατικά - Απασχόληση                            

 

Υποθέσεις C-518/20 και C-727/20                                                              

Δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών – Ολική ανικανότητα προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητα προς εργασία λόγω ασθένειας επελθούσας κατά τη διάρκεια περιόδου αναφοράς – Εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει την απώλεια του δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών κατά το πέρας ορισμένης περιόδου – Υποχρέωση του εργοδότη να παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’ αποδοχών

 

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (πρώτο τμήμα) της 22ας Σεπτεμβρίου 2022  «Προδικαστική  παραπομπή – Κοινωνική πολιτική – Προστασία της ασφάλειας και της υγείας  των εργαζομένων – Οργάνωση του χρόνου εργασίας – Άρθρο31,  παράγραφος2, του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης  – Οδηγία 2003/88/ΕΚ – Άρθρο7, παράγραφος1 – Δικαίωμα ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών – Ολική ανικανότητα προς εργασία λόγω αναπηρίας ή  ανικανότητα προς εργασία λόγω ασθένειας επελθούσας κατά τη διάρκεια  περιόδου αναφοράς – Εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει την απώλεια του  δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών κατά το πέρας ορισμένης  περιόδου – Υποχρέωση του εργοδότη να παράσχει στον εργαζόμενο τη  δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών»

Στις συνεκδικαζόμενες υποθέσεις C‑518/20 και C‑727/20,

με  αντικείμενο αιτήσεις προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου   267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Bundesarbeitsgericht (Ομοσπονδιακό Δικαστήριο  Εργατικών Διαφορών, Γερμανία) με αποφάσεις  της 7ης Ιουλίου 2020, οι  οποίες περιήλθαν στο Δικαστήριο στις 16 Οκτωβρίου 2020, στο πλαίσιο των  δικών

XP

κατά

Fraport AG Frankfurt Airport Services Worldwide (C‑518/20),

και

AR

κατά

St. Vincenz-Krankenhaus  GmbH (C‑727/20),

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (πρώτο τμήμα),

συγκείμενο από τους A. Arabadjiev, πρόεδρο τμήματος, I. Ziemele (εισηγήτρια), και P. G. Xuereb, δικαστές,

γενικός  εισαγγελέας: J. Richard de la Tour

γραμματέας: A. Calot Escobar

έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,

λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:

–ο XP, εκπροσωπούμενος από τον J. Rehberg, Rechtsanwalt,

–η AR, εκπροσωπούμενη από την U. Happe, Rechtsanwältin,

–η Fraport AG Frankfurt Airport Services Worldwide, εκπροσωπούμενη από τη M. A. J. Strömer, Rechtsanwältin,

–η St. Vincenz-Krankenhaus GmbH, εκπροσωπούμενη από τον N. Gehling,

–η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τον B.‑R. Killmann και την D. Recchia,

αφού άκουσε τον γενικό εισαγγελέα, που ανέπτυξε τις προτάσεις του κατά τη συνεδρίαση της 17ης Μαρτίου 2022,

εκδίδει την ακόλουθη

Απόφαση

1Οι  αιτήσεις προδικαστικής αποφάσεως αφορούν την ερμηνεία του άρθρου7,  παράγραφος1, της οδηγίας 2003/88/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του  Συμβουλίου, της 4ης Νοεμβρίου 2003, σχετικά με ορισμένα στοιχεία της  οργάνωσης του χρόνου εργασίας (ΕΕ2003, L 299, σ. 9), και του άρθρου31,  παράγραφος2, του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής  Ένωσης (στο εξής: Χάρτης).

2Οι  αιτήσεις αυτές υποβλήθηκαν στο πλαίσιο δύο ένδικων διαφορών με  διαδίκους, στην πρώτη, τον XP και τη Fraport AG Frankfurt Airport  Services Worldwide (στο εξής: Fraport) (υπόθεση C‑518/20) και, στη  δεύτερη, την AR και τη St. Vincenz-Krankenhaus GmbH (υπόθεση C‑727/20),  σχετικά με το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών του XP και της AR  για το έτος αναφοράς κατά το οποίο οι εργαζόμενοι αυτοί περιήλθαν,  αντιστοίχως, σε κατάσταση ολικής ανικανότητας προς εργασία λόγω  αναπηρίας και σε κατάσταση  ανικανότητας προς εργασία λόγω ασθένειας.

Το νομικό πλαίσιο

Το δίκαιο της Ένωσης

3Το άρθρο7 της οδηγίας 2003/88, το οποίο επιγράφεται «Ετήσια άδεια», ορίζει τα εξής:

«1.      Τα  κράτη μέλη θεσπίζουν τα αναγκαία μέτρα ώστε να παρέχεται σε όλους τους  εργαζομένους ετήσια άδεια μετ’αποδοχών διάρκειας τουλάχιστον τεσσάρων  εβδομάδων, σύμφωνα με τους όρους που προβλέπουν οι εθνικές νομοθεσίες  και/ή πρακτικές για την απόκτηση του σχετικού δικαιώματος και τη  χορήγηση της άδειας.

2.      Η ελάχιστη  περίοδος ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών μπορεί να αντικαθίσταται από  χρηματική αποζημίωση μόνον σε περίπτωση τερματισμού της εργασιακής  σχέσης.»

Το γερμανικό δίκαιο

4Το  άρθρο7 του Bundesurlaubsgesetz (ομοσπονδιακού νόμου περί αδειών), της  8ης Ιανουαρίου 1963 (BGBl. 1963, σ. 2), όπως ίσχυε κατά τον χρόνο των  πραγματικών περιστατικών της διαφοράς της κύριας δίκης (στο εξής:  BUrlG), ορίζει τα εξής:

«(1)      Κατά τον  καθορισμό του χρόνου λήψης της άδειας πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι  προτιμήσεις του εργαζομένου, εκτός αν αυτό αντίκειται σε επιτακτικά  συμφέροντα της επιχείρησης ή σε σχετικές προτιμήσεις άλλων εργαζομένων,  που, για κοινωνικούς λόγους, απολαύουν προτεραιότητας. Η χορήγηση της  άδειας είναι υποχρεωτική εάν ο εργαζόμενος τη ζητεί σε συνέχεια μέτρου  ιατρικής πρόληψης ή αποκατάστασης.

(2)      Η  άδεια χορηγείται συνεχόμενα, εκτός εάν η τμηματική της χορήγηση  καθίσταται αναγκαία από επιτακτικούς λόγους που αφορούν την επιχείρηση ή  από λόγους που αφορούν το πρόσωπο του εργαζομένου. Εάν για τους ως άνω  λόγους η άδεια δεν είναι δυνατόν να χορηγηθεί συνεχόμενα και ο  εργαζόμενος δικαιούται άδεια άνω των δώδεκα εργάσιμων ημερών, πρέπει  κάποιο από τα τμήματα άδειας να ανέρχεται σε τουλάχιστον δώδεκα συναπτές  εργάσιμες ημέρες.

(3)      Η άδεια πρέπει  να χορηγείται και να λαμβάνεται κατά το τρέχον ημερολογιακό έτος.  Μεταφορά της άδειας στο επόμενο ημερολογιακό έτος επιτρέπεται μόνον αν  αυτό δικαιολογείται από επιτακτικούς λόγους που αφορούν την επιχείρηση ή  από λόγους που αφορούν το πρόσωπο του εργαζομένου. Σε περίπτωση  μεταφοράς, η άδεια πρέπει να χορηγείται και να λαμβάνεται κατά τους  τρεις πρώτους μήνες του επομένου ημερολογιακού έτους. Εντούτοις, κατόπιν  αιτήματος του εργαζομένου, το κεκτημένο βάσει του άρθρου5,  παράγραφος1, στοιχείοa, δικαίωμα μερικής άδειας μεταφέρεται στο  επόμενο ημερολογιακό έτος.

(4)      Εάν η  άδεια δεν μπορεί πλέον να χορηγηθεί εν όλω ή εν μέρει, λόγω λύσης της  σχέσης εργασίας, γεννάται δικαίωμα αντισταθμιστικής αποζημίωσης.»

Οι διαφορές των κυρίων δικών και τα προδικαστικά ερωτήματα

Η υπόθεση C‑518/20

5Ο  XP απασχολείται από το 2000 στη Fraport ως οδηγός για τη μεταφορά  εμπορευμάτων. Λόγω βαριάς αναπηρίας και επειδή τελεί σε ολική αλλά μη  μόνιμη ανικανότητα προς εργασία, λαμβάνει από 1ης Δεκεμβρίου 2014  επίδομα,  το δικαίωμα λήψης του οποίου λήγει στις 31 Αυγούστου 2022.

6Ο  XP άσκησε αγωγή κατά της Fraport ζητώντας να αναγνωριστεί ότι  δικαιούνταν 34 ημέρες ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών για το έτος 2014.  Κατά τους ισχυρισμούς του, δεν μπόρεσε να λάβει τις εν λόγω ημέρες  άδειας λόγω της κατάστασης της υγείας του, η δε Fraport δεν εκπλήρωσε  την υποχρέωσή της να συνεργαστεί όσον αφορά τη χορήγηση και τη λήψη της  άδειας.

7Η  Fraport υποστήριξε ότι το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών του XP  για το έτος 2014 είχε αποσβεσθεί στις 31 Μαρτίου 2016, κατά το πέρας της  περιόδου μεταφοράς που προβλέπεται στο άρθρο7, παράγραφος3, του  BUrlG. Ειδικότερα, ισχυρίστηκε ότι εργαζόμενος ο οποίος για λόγους  υγείας αδυνατεί να λάβει την άδειά του για μεγάλο χρονικό διάστημα χάνει  το δικαίωμά του για λήψη άδειας δεκαπέντε μήνες μετά το πέρας του έτους  αναφοράς, τούτο δε ανεξαρτήτως της εκπλήρωσης από τον εργοδότη των  υποχρεώσεων που υπέχει προκειμένου να παράσχει στον εν λόγω εργαζόμενο  τη δυνατότητα να λάβει την άδεια.

8Δεδομένου  ότι τα δικαστήρια της ουσίας απέρριψαν τα αιτήματά του, ο XP άσκησε  αναίρεση ενώπιον του Bundesarbeitsgericht (Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου  Εργατικών Διαφορών, Γερμανία).

9Το  δικαστήριο αυτό διερωτάται ως προς τη συμβατότητα, υπό το πρίσμα του  άρθρου7 της οδηγίας 2003/88, του κανόνα του άρθρου7 του BUrlG, κατά  τον οποίο το δικαίωμα σε μη ληφθείσα άδεια μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει  απολεσθεί, σε περίπτωση μακροχρόνιας ανικανότητας προς εργασία για  λόγους υγείας, ακόμη και αν ο εργοδότης δεν παρέσχε πράγματι στον  εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμά του σε άδεια κατά την  περίοδο εργασίας που προηγήθηκε της ολικής ανικανότητας προς εργασία.

10Το  αιτούν δικαστήριο υπενθυμίζει ότι, κατόπιν της απόφασης της 6ης  Νοεμβρίου 2018, Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften  (C‑684/16, EU:C:2018:874), ερμήνευσε το άρθρο7 του BUrlG κατά τρόπο  σύμφωνο προς το άρθρο7 της οδηγίας 2003/88, καθόσον έκρινε ότι απόσβεση  του δικαιώματος στην  ελάχιστη περίοδο άδειας μετ’αποδοχών κατά το  πέρας της περιόδου αναφοράς ή της περιόδου μεταφοράς επέρχεται μόνον αν ο  εργοδότης είχε προηγουμένως παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να  ασκήσει το δικαίωμα άδειας και, παρά ταύτα, ο εργαζόμενος δεν έλαβε  οικειοθελώς την εν λόγω άδεια.

11Εξάλλου,  κατ’εφαρμογήν των αποφάσεων της 20ής Ιανουαρίου 2009, Schultz-Hoff  κ.λπ. (C‑350/06 και C‑520/06, EU:C:2009:18), και της 22ας Νοεμβρίου  2011, KHS (C‑214/10, EU:C:2011:761), το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει  ότι έχει κρίνει ότι το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών δεν  αποσβέννυται βάσει του άρθρου7, παράγραφος3, του BUrlG αν ο  εργαζόμενος είναι ανίκανος προς εργασία λόγω ασθένειας έως το πέρας της  περιόδου αναφοράς και/ή της περιόδου μεταφοράς. Εντούτοις, αν αυτή η  ανικανότητα προς εργασία εξακολουθεί να υφίσταται, το δικαίωμα άδειας  αποσβέννυται δεκαπέντε μήνες μετά το πέρας του έτους αναφοράς.

12Το  αιτούν δικαστήριο δεν έχει ακόμη αποφανθεί επί του ζητήματος αν το  δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών εργαζομένου που τελεί σε ολική  ανικανότητα προς εργασία λόγω αναπηρίας αποσβέννυται δεκαπέντε μήνες  μετά το έτος αναφοράς, εφόσον η ανικανότητα αυτή εξακολουθεί να  υφίσταται.

13Σύμφωνα  με μια πρώτη προτεινόμενη ερμηνεία, μια τέτοια απόσβεση, λόγω του  εξαιρετικού χαρακτήρα της, αποκλείεται όταν ο εργοδότης δεν εκπλήρωσε  την υποχρέωσή του να παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει  το δικαίωμά του σε άδεια. Συγκεκριμένα, η υποχρέωση αυτή διατηρεί τη  σκοπιμότητά  της ακόμη και όταν ο εργαζόμενος είναι ανίκανος προς  εργασία, εφόσον η διάρκεια της ασθένειας δεν μπορεί να είναι γνωστή εκ  των προτέρων. Κάθε πρακτική ή παράλειψη του εργοδότη η οποία ενδέχεται  να αποτρέψει τον εργαζόμενο από τη λήψη της ετήσιας άδειάς του είναι  ασυμβίβαστη με τον σκοπό του εν λόγω δικαιώματος (απόφαση της 6ης  Νοεμβρίου 2018, Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der  Wissenschaften, C‑684/16, EU:C:2018:874, σκέψη42). Αν ο εργοδότης είχε  εκπληρώσει εγκαίρως την υποχρέωσή του, ο εργαζόμενος θα μπορούσε να  λάβει την ετήσια άδειά του πριν επέλθει η ολική ανικανότητα προς εργασία  λόγω αναπηρίας.

14Σύμφωνα  με μια δεύτερη ερμηνεία, αν, στην περίπτωση  ολικής ανικανότητας προς  εργασία λόγω αναπηρίας,  είναι καθόλη τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς  και της περιόδου μεταφοράς αντικειμενικώς αδύνατο για τον εργοδότη να  παράσχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμά του σε  ετήσια άδεια μετ’αποδοχών, θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι ο εργοδότης  δύναται να επικαλεστεί την απόσβεση του δικαιώματος άδειας, ακόμη και αν  δεν έχει εκπληρώσει την υποχρέωσή του να παράσχει στον εργαζόμενο τη  δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμά του. Σε μια τέτοια περίπτωση, η ετήσια  άδεια μετ’αποδοχών δεν θα είχε ευεργετικό για τον εργαζόμενο  αποτέλεσμα ως χρόνος ανάπαυσης, ως εκ τούτου δε θα δικαιολογούνταν σε  περίπτωση μακροχρόνιας ασθένειας περίοδος μεταφοράς μέγιστης διάρκειας  δεκαπέντε μηνών μετά το πέρας της οποίας αποσβέννυται το δικαίωμα  ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών (απόφαση της 22ας Νοεμβρίου 2011, KHS,  C‑214/10, EU:C:2011:761, σκέψεις43 και 44).

15Υπό  τις περιστάσεις αυτές, το Bundesarbeitsgericht (Ομοσπονδιακό Δικαστήριο  Εργατικών Διαφορών) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία  και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:

«1)      Αντιβαίνει  στο άρθρο7 της [οδηγίας 2003/88] και στο άρθρο31, παράγραφος2, του  [Χάρτη] ερμηνεία εθνικής διάταξης, όπως το άρθρο7, παράγραφος3, [του  BUrlG], κατά την οποία το μη ασκηθέν ακόμη δικαίωμα ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών εργαζομένου, ο οποίος, κατά τη διάρκεια του έτους  αναφοράς, περιήλθε, για λόγους υγείας, σε ολική ανικανότητα προς  εργασία, πλην όμως θα μπορούσε ακόμη –τουλάχιστον εν μέρει– να είχε  λάβει την άδεια αυτή πριν από την έναρξη της ανικανότητάς του προς  εργασία κατά τη διάρκεια του έτους αναφοράς, αποσβέννυται 15 μήνες μετά  το πέρας του έτους αναφοράς σε περίπτωση που η ανικανότητα προς εργασία  συνεχίζεται χωρίς διακοπή, ακόμη και αν ο εργοδότης δεν έχει παράσχει  πράγματι στον εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα άδειας  κατόπιν σχετικής προτροπής και ενημέρωσης;

2)      Σε περίπτωση καταφατικής απάντησης στο πρώτο ερώτημα:

αποκλείεται,  υπό τις συνθήκες αυτές, και η απόσβεση του δικαιώματος σε μεταγενέστερο  χρονικό σημείο, σε περίπτωση συνεχιζόμενης ολικής ανικανότητας προς  εργασία;»

Η υπόθεση C‑727/20

16Η AR, η οποία εργάζεται στη St. Vincenz-Krankenhaus, κατέστη ανίκανη προς εργασία από τότε που ασθένησε το 2017.

17Η  AR δεν έλαβε το σύνολο των ημερών ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών τις  οποίες δικαιούνταν για το έτος 2017. Ο εργοδότης της δεν την προέτρεψε  να λάβει την άδειά της και δεν την ενημέρωσε για το γεγονός ότι το  δικαίωμα στις  μη ζητηθείσες ημέρες άδειας μπορούσε  να αποσβεστεί κατά  το πέρας του ημερολογιακού έτους ή της περιόδου μεταφοράς που  προβλέπεται στο άρθρο7, παράγραφος3, του BUrlG. Η AR άσκησε ενώπιον  του δικαστηρίου εργατικών διαφορών αγωγή με αίτημα να αναγνωριστεί ότι  διαθέτει δεκατέσσερις ημέρες άδειας μετ’αποδοχών για το έτος 2017.  Υποστηρίζει ότι, λόγω της συνεχιζόμενης ανικανότητάς της προς εργασία,  το δικαίωμά της σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών δεν αποσβέσθηκε στις  31 Μαρτίου 2019, καθότι ο εργοδότης της παρέλειψε να την ενημερώσει  εγκαίρως για τον κίνδυνο απώλειας των ημερών άδειας.

18Η  St. Vincenz-Krankenhaus υποστηρίζει ότι, σύμφωνα με το άρθρο7,  παράγραφος3, του BUrlG, το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών της AR  για το έτος 2017 αποσβέσθηκε στις 31 Μαρτίου 2019.

19Κατόπιν  της απόρριψης της αγωγής της από τα δικαστήρια της ουσίας, η AR άσκησε  αναίρεση  ενώπιον του Bundesarbeitsgericht (Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου  Εργατικών Διαφορών).

20Το  αιτούν δικαστήριο υιοθέτησε παρόμοιο σκεπτικό σε σχέση με το εκτεθέν  στο πλαίσιο της υπόθεσης C‑518/20, το οποίο παρατίθεται στις σκέψεις9  έως 14 της παρούσας απόφασης, όσον αφορά τους λόγους που το οδήγησαν  στην υποβολή των ερωτημάτων σχετικά με την ερμηνεία του άρθρου7 της  οδηγίας 2003/88 και του άρθρου31, παράγραφος2, του Χάρτη.

21Υπό  τις περιστάσεις αυτές, το Bundesarbeitsgericht (Ομοσπονδιακό Δικαστήριο  Εργατικών Διαφορών) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία  και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:

«1)      Αντιβαίνει  στο άρθρο7 της [οδηγίας 2003/88] και στο άρθρο31, παράγραφος2, του  [Χάρτη] ερμηνεία εθνικής διάταξης, όπως το άρθρο7, παράγραφος3, [του  BUrlG], κατά την οποία το μη ασκηθέν ακόμη δικαίωμα ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών εργαζομένου, ο οποίος, κατά τη διάρκεια του έτους  αναφοράς, προσεβλήθη από ασθένεια που προκάλεσε ανικανότητα προς εργασία  και ο οποίος θα μπορούσε ακόμη –τουλάχιστον εν μέρει– να είχε λάβει την  άδεια αυτή πριν από την εκδήλωση της ασθένειάς του κατά τη διάρκεια του  έτους αναφοράς, αποσβέννυται 15 μήνες μετά το πέρας του έτους αναφοράς  σε περίπτωση που η ανικανότητα προς εργασία συνεχίζεται χωρίς διακοπή,  ακόμη και αν ο εργοδότης δεν έχει παράσχει πράγματι στον εργαζόμενο τη  δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα άδειας κατόπιν σχετικής προτροπής και  ενημέρωσης;

2)      Σε περίπτωση καταφατικής απάντησης στο πρώτο ερώτημα:

αποκλείεται,  υπό τις συνθήκες αυτές, και η απόσβεση του δικαιώματος σε μεταγενέστερο  χρονικό σημείο, σε περίπτωση συνεχιζόμενης ανικανότητας προς εργασία;»

Η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου

22Στις  30 Νοεμβρίου 2021, το Δικαστήριο αποφάσισε την συνεκδίκαση των  υποθέσεων C‑518/20 και C‑727/20 προς διευκόλυνση της προφορικής  διαδικασίας και προς έκδοση κοινής απόφασης, λόγω της συνάφειάς τους.

Επί των προδικαστικών ερωτημάτων

23Με  τα προδικαστικά ερωτήματα που υπέβαλε σε καθεμιά από τις υποθέσεις  C‑518/20 και C‑727/20, τα οποία πρέπει να εξεταστούν από κοινού, το  αιτούν δικαστήριο ζητεί κατ’ουσίαν να διευκρινιστεί αν το άρθρο7 της  οδηγίας 2003/88 και το άρθρο31  παράγραφος2, του Χάρτη έχουν την  έννοια ότι αντιτίθενται σε εθνική νομοθεσία κατ’εφαρμογήν της οποίας το  δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που απέκτησε εργαζόμενος για  περίοδο αναφοράς, κατά τη διάρκεια της οποίας επήλθε ολική ανικανότητα  προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητα προς εργασία λόγω ασθένειας  συνεχιζόμενης έκτοτε, μπορεί να αποσβεστεί είτε στο πέρας περιόδου  μεταφοράς επιτρεπόμενης από το εθνικό δίκαιο είτε μεταγενέστερα,  μολονότι ο εργοδότης δεν παρέσχε εγκαίρως στον εργαζόμενο τη δυνατότητα  να ασκήσει το εν λόγω δικαίωμα.

24Πρώτον,  υπενθυμίζεται ότι, όπως προκύπτει από το γράμμα του άρθρου7,  παράγραφος1, της οδηγίας 2003/88, κάθε εργαζόμενος δικαιούται ετήσια  άδεια μετ’αποδοχών διάρκειας τουλάχιστον τεσσάρων εβδομάδων. Το εν λόγω  δικαίωμα σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών πρέπει να θεωρείται ως  ιδιαίτερης σημασίας αρχή του κοινωνικού δικαίου της Ένωσης, της οποίας η  εφαρμογή από τις αρμόδιες εθνικές αρχές μπορεί να γίνεται μόνον εντός  των ορίων που ρητώς καθορίζει η οδηγία 2003/88 (απόφαση της 6ης  Νοεμβρίου 2018, Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der  Wissenschaften, C‑684/16, EU:C:2018:874, σκέψη19 και εκεί μνημονευόμενη  νομολογία).

25Εξάλλου,  επισημαίνεται ότι το δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών δεν αποτελεί  απλώς αρχή ιδιαίτερης σημασίας στο κοινωνικό δίκαιο της Ένωσης, αλλά  είναι και ρητώς κατοχυρωμένο στο άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη στον  οποίο το άρθρο6, παράγραφος1, ΣΕΕ αναγνωρίζει το ίδιο νομικό κύρος με  αυτό των Συνθηκών (απόφαση της 22ας Νοεμβρίου 2011, KHS, C‑214/10,  EU:C:2011:761, σκέψη37).

26Επομένως,  το άρθρο7, παράγραφος1, της οδηγίας 2003/88 αντανακλά και  συγκεκριμενοποιεί το θεμελιώδες δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών,  που κατοχυρώνεται στο άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη. Πράγματι, ενώ η  τελευταία αυτή διάταξη διασφαλίζει το δικαίωμα κάθε εργαζομένου σε  ετήσια άδεια μετ’αποδοχών, η πρώτη διάταξη θέτει σε εφαρμογή την αρχή  αυτή καθορίζοντας τη διάρκεια της εν λόγω άδειας (απόφαση της 13ης  Ιανουαρίου 2022, Koch Personaldienstleistungen, C‑514/20, EU:C:2022:19,  σκέψη25).

27Δεύτερον,  υπενθυμίζεται ότι, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, το δικαίωμα σε  ετήσια άδεια μετ’αποδοχών έχει διττό σκοπό, ο οποίος συνίσταται στην  παροχή στον εργαζόμενο της δυνατότητας, αφενός, να αναπαυθεί από την  εκτέλεση των καθηκόντων τα οποία έχει αναλάβει στο πλαίσιο της σύμβασης  εργασίας του και, αφετέρου, να έχει στη διάθεσή του ένα χρονικό διάστημα  αναψυχής και ψυχαγωγίας (αποφάσεις της 20ής Ιανουαρίου 2009,  Schultz-Hoff κ.λπ., C‑350/06 και C‑520/06, EU:C:2009:18, σκέψη25, και  της 25ης Ιουνίου 2020, Varhoven kasatsionen sad na Republika Bulgaria  και Iccrea Banca SpA, C‑762/18 και C‑37/19, EU:C:2020:504, σκέψη57 και  εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

28Ο  σκοπός αυτός, που διακρίνει το δικαίωμα σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών  από άλλους τύπους άδειας που υπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς, στηρίζεται  στην παραδοχή ότι ο εργαζόμενος εργάστηκε πράγματι κατά την περίοδο  αναφοράς. Συγκεκριμένα, ο σκοπός που έγκειται στο να δοθεί στον  εργαζόμενο η δυνατότητα να αναπαυθεί προϋποθέτει ότι ο εργαζόμενος αυτός  άσκησε δραστηριότητα που δικαιολογεί, προκειμένου να διασφαλιστεί η  προστασία της ασφάλειας και της υγείας του κατά την οδηγία 2003/88, να  του χορηγηθεί περίοδος ανάπαυσης, αναψυχής και ψυχαγωγίας. Κατά  συνέπεια, η ετήσια άδεια μετ’αποδοχών πρέπει κατ’αρχήν να καθορίζεται  σε συνάρτηση προς την πράγματι παρασχεθείσα από αυτόν εργασία δυνάμει  της σύμβασης εργασίας (απόφαση της 4ης Οκτωβρίου 2018, Dicu, C‑12/17,  EU:C:2018:799, σκέψη28 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

29Τούτου  λεχθέντος, σε ορισμένες περιπτώσεις όπου ο εργαζόμενος αδυνατεί να  ασκήσει τα καθήκοντά του, τα κράτη μέλη δεν μπορούν να εξαρτούν το  δικαίωμα σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών από την υποχρέωση παροχής  πραγματικής εργασίας. Αυτό ισχύει, μεταξύ άλλων, όσον αφορά τους  εργαζομένους που βρίσκονται σε αναρρωτική άδεια κατά την περίοδο  αναφοράς. Συγκεκριμένα, κατά τη νομολογία του Δικαστηρίου, όσον αφορά το  δικαίωμα σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών, οι εργαζόμενοι αυτοί  εξομοιώνονται με τους εργαζόμενους που πράγματι εργάστηκαν κατά την  περίοδο αναφοράς  [απόφαση της 9ης Δεκεμβρίου 2021, Staatssecretaris van  Financiën (Αποδοχές κατά την ετήσια άδεια μετ’αποδοχών), C‑217/20,  EU:C:2021:987, σκέψεις29 και 30 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία].

30Το  Δικαστήριο έχει κρίνει συναφώς ότι η επέλευση ανικανότητας προς εργασία  λόγω ασθένειας είναι, κατ’αρχήν, απρόβλεπτη και ανεξάρτητη από τη  βούληση του εργαζομένου. Πράγματι, οι απουσίες λόγω ασθένειας πρέπει να  θεωρούνται ως απουσίες από την εργασία για λόγους ανεξάρτητους από τη  βούληση του ενδιαφερόμενου εργαζομένου, οι οποίες πρέπει να  συνυπολογίζονται στον χρόνο υπηρεσίας [πρβλ. απόφαση της 9ης Δεκεμβρίου  2021, Staatssecretaris van Financiën (Αποδοχές κατά την ετήσια άδεια  μετ’αποδοχών), C‑217/20, EU:C:2021:987, σκέψη31 και εκεί μνημονευόμενη  νομολογία].

31Στο  ως άνω πλαίσιο, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι το άρθρο7, παράγραφος1,  της οδηγίας 2003/88 έχει την έννοια ότι αντιτίθεται σε εθνικές  διατάξεις ή πρακτικές οι οποίες προβλέπουν ότι το δικαίωμα ετήσιας  άδειας μετ’αποδοχών αποσβέννυται κατά τη λήξη της περιόδου αναφοράς  και/ή μιας περιόδου μεταφοράς που καθορίζεται από το εθνικό δίκαιο ακόμη  και όταν ο εργαζόμενος ευρισκόταν σε αναρρωτική άδεια κατά τη διάρκεια  ολόκληρης ή μέρους της περιόδου αναφοράς και εξ αυτού του λόγου δεν είχε  πράγματι τη δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών (απόφαση της 30ής Ιουνίου 2016, Sobczyszyn, C‑178/15,  EU:C:2016:502, σκέψη24 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

32Συνεπώς,  κατά την ανωτέρω υπομνησθείσα νομολογία, το κατοχυρωμένο από το δίκαιο  της Ένωσης δικαίωμα κάθε εργαζομένου σε ελάχιστη ετήσια άδεια  μετ’αποδοχών δεν επιτρέπεται να περιοριστεί σε περίπτωση που ο  εργαζόμενος περιήλθε λόγω ασθένειας σε αδυναμία εκπλήρωσης της  υποχρέωσης παροχής εργασίας κατά τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς   [πρβλ. απόφαση της 9ηςΔεκεμβρίου 2021, Staatssecretaris van Financiën  (Αποδοχές κατά την ετήσια άδεια μετ’αποδοχών), C‑217/20, EU:C:2021:987,  σκέψη32 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία].

33Τρίτον,  υπενθυμίζεται ότι το θεμελιώδες δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών  που κατοχυρώνεται με το άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη επιτρέπεται να  περιοριστεί μόνον εφόσον τηρούνται οι αυστηρές προϋποθέσεις που  προβλέπει το άρθρο52, παράγραφος1, του Χάρτη και, ιδίως, εφόσον δεν  θίγεται το βασικό περιεχόμενο του εν λόγω δικαιώματος.

34Επομένως,  στο ιδιαίτερο πλαίσιο όπου οι εργαζόμενοι εμποδίστηκαν να ασκήσουν το  δικαίωμά τους ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών επειδή απουσίασαν από την  εργασία τους λόγω ασθένειας, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι, μολονότι ο  εργαζόμενος που βρίσκεται σε κατάσταση ανικανότητας προς εργασία επί  πολλές συναπτές περιόδους αναφοράς δικαιούται να σωρεύσει απεριόριστα  όλα τα δικαιώματα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που έχει αποκτήσει κατά  την απουσία του από την εργασία, η απεριόριστη αυτή σώρευση δεν θα  ανταποκρινόταν πλέον στον σκοπό του δικαιώματος ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών (απόφαση της 29ηςΝοεμβρίου 2017, King, C‑214/16,  EU:C:2017:914, σκέψεις53 και 54 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

35Το  Δικαστήριο έχει ήδη αναγνωρίσει την ύπαρξη «ειδικών συνθηκών» που  δικαιολογούν, προκειμένου να αποφευχθούν οι αρνητικές συνέπειες της άνευ  περιορισμού σώρευσης των δικαιωμάτων ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που  αποκτήθηκαν κατά τη διάρκεια περιόδου απουσίας λόγω μακροχρόνιας  ασθένειας, παρέκκλιση από τον κανόνα κατά τον οποίο δεν χωρεί απόσβεση  του δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών. Η παρέκκλιση αυτή  στηρίζεται στον ίδιο τον σκοπό του δικαιώματος ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών, καθώς και στην ανάγκη προστασίας του εργοδότη από τον  κίνδυνο του πολλαπλασιασμού των απουσιών του εργαζομένου και από τις  δυσχέρειες που οι απουσίες αυτές ενδέχεται να συνεπάγονται για την  οργάνωση της εργασίας (απόφαση της 22αςΝοεμβρίου 2011, KHS, C‑214/10,  EU:C:2011:761, σκέψεις34 και 39).

36Κατά  συνέπεια, λαμβάνοντας υπόψη τις ειδικές συνθήκες υπό τις οποίες τελεί  εργαζόμενος  ευρισκόμενος σε κατάσταση ανικανότητας προς εργασία επί  πολλές συναπτές περιόδους αναφοράς, το Δικαστήριο έχει κρίνει ότι με  κριτήριο όχι μόνο την προστασία του εργαζομένου στην οποία αποσκοπεί η  οδηγία 2003/88, αλλά και την προστασία του εργοδότη από τον κίνδυνο του  πολλαπλασιασμού των απουσιών του εργαζομένου και από τις δυσχέρειες που η  απουσία αυτή ενδέχεται να συνεπάγεται για την οργάνωση της εργασίας, το  άρθρο7 της οδηγίας πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι δεν  αντιτίθεται σε εθνικές διατάξεις ή πρακτικές οι οποίες, στο μέτρο που  καθορίζουν περίοδο μεταφοράς δεκαπέντε  μηνών κατά τη λήξη της οποίας το  δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών αποσβέννυται, περιορίζουν τη  σώρευση τέτοιων αδειών τις οποίες δικαιούται εργαζόμενος ευρισκόμενος σε  κατάσταση ανικανότητας προς εργασία επί πολλές συναπτές περιόδους  αναφοράς (αποφάσεις της 22ας Νοεμβρίου 2011, KHS, C‑214/10,  EU:C:2011:761, σκέψεις29 και 30, και της 29ης Νοεμβρίου 2017, King,  C‑214/16, EU:C:2017:914, σκέψη55).

37Κατά  συνέπεια, πρέπει να εξεταστεί, υπό την επιφύλαξη των ελέγχων στους  οποίους οφείλει να προβεί το αιτούν δικαστήριο, αν συνθήκες όπως οι  επίμαχες στις διαφορές των κύριων δικών είναι «ειδικές» κατά την έννοια  της νομολογίας που παρατίθεται στην προηγούμενη σκέψη και, ως εκ τούτου,  δικαιολογούν παρέκκλιση από το δικαίωμα που κατοχυρώνεται στο άρθρο7  της οδηγίας 2003/88 και στο άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη, το οποίο,  κατά την ερμηνεία του Δικαστηρίου, δεν αποσβέννυται με τη λήξη της  περιόδου αναφοράς και/ή μιας περιόδου μεταφοράς που καθορίζεται από το  εθνικό δίκαιο, εφόσον ο εργαζόμενος δεν ήταν σε θέση να κάνει χρήση της  άδειάς του.

38Εν  προκειμένω, πρέπει να εξεταστεί αν οι εργοδότες της κύριας δίκης  μπορούν να επικαλεστούν την εφαρμογή του χρονικού περιορισμού του  δικαιώματος ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που απέκτησε εργαζόμενος κατά  την περίοδο αναφοράς κατά τη διάρκεια της οποίας πράγματι εργάστηκε πριν  περιέλθει σε κατάσταση ολικής ανικανότητας προς εργασία λόγω αναπηρίας ή  ανικανότητας προς εργασία λόγω ασθένειας, ο οποίος  απορρέει από τη  νομολογία που υπομνήσθηκε στις σκέψεις34 έως 36 της παρούσας απόφασης.

39Το  Δικαστήριο έχει κρίνει ότι η αυτόματη απώλεια του δικαιώματος σε ετήσια  άδεια μετ’αποδοχών, η οποία δεν εξαρτάται από την προϋπόθεση του  προηγούμενου ελέγχου του κατά πόσον ο εργαζόμενος ήταν πράγματι σε θέση  να ασκήσει το δικαίωμα αυτό, υπερβαίνει τα όρια που, όπως εκτέθηκε στη  σκέψη33 της παρούσας απόφασης, οφείλουν απαρεγκλίτως να τηρούν τα κράτη  μέλη όταν καθορίζουν τους λεπτομερείς κανόνες άσκησης του εν λόγω  δικαιώματος (πρβλ. απόφαση της 6ης Νοεμβρίου 2018,  Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften, C‑684/16,  EU:C:2018:874, σκέψη40).

40Υπενθυμίζεται ότι ο εργοδότης οφείλει να μεριμνά ώστε να παρέχεται στον  εργαζόμενο η δυνατότητα να ασκήσει το δικαίωμα ετήσιας άδειάς του  (πρβλ. αποφάσεις της 6ης Νοεμβρίου 2018, Kreuziger, C‑619/16,  EU:C:2018:872, σκέψη51 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία, και της 6ης  Νοεμβρίου 2018, Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der  Wissenschaften, C‑684/16, EU:C:2018:874, σκέψη44 και εκεί μνημονευόμενη  νομολογία). Ως προς το ζήτημα αυτό, σε αντίθεση με την περίπτωση της  σώρευσης δικαιωμάτων ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών εργαζομένου ο οποίος  δεν μπόρεσε να κάνει χρήση της άδειας λόγω ασθένειας, ο εργοδότης που  δεν παρέχει στον εργαζόμενο τη δυνατότητα άσκησης του δικαιώματος  ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών πρέπει να αντιμετωπίσει τις σχετικές  συνέπειες (απόφαση της 25ης Ιουνίου 2020, Varhoven kasatsionen sad na  Republika Bulgaria και Iccrea Banca, C‑762/18 και C‑37/19,  EU:C:2020:504, σκέψη77 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

41Συνεπώς,  τα κράτη μέλη δεν δύνανται να παρεκκλίνουν από το δικαίωμα που  κατοχυρώνεται στο άρθρο7 της οδηγίας 2003/88, σε συνδυασμό με το  άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη, κατά το οποίο ένα κεκτημένο δικαίωμα  ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών δεν αποσβέννυται με τη λήξη της περιόδου  αναφοράς και/ή της προβλεπόμενης από την εθνική νομοθεσία περιόδου  μεταφοράς, εφόσον ο εργαζόμενος δεν ήταν σε θέση να κάνει χρήση της  άδειας αυτής (πρβλ. απόφαση της 6ης Νοεμβρίου 2018,  Max-Planck-Gesellschaft zur Förderung der Wissenschaften, C‑684/16,  EU:C:2018:874, σκέψη54 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).

42Όπως  συνάγεται από το  σημείο65 των προτάσεων του γενικού εισαγγελέα, στο  εθνικό δικαστήριο εναπόκειται να εξακριβώσει αν ο εργοδότης εκπλήρωσε  εγκαίρως τις υποχρεώσεις προτροπής και ενημέρωσης που υπέχει όσον αφορά  τη λήψη των ετήσιων αδειών μετ’αποδοχών.

43Επιπλέον,  επιβάλλεται η διαπίστωση ότι, στις διαφορές των κυρίων δικών, οι  εργαζόμενοι διεκδικούν απλώς ημέρες ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που  αποκτήθηκαν στην περίοδο αναφοράς κατά τη διάρκεια της οποίας εν μέρει  εργάζονταν και εν μέρει τελούσαν σε κατάσταση ολικής ανικανότητας προς  εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητας προς εργασία λόγω ασθένειας.

44Όπως  επισήμανε ο γενικός εισαγγελέας στο σημείο52 των προτάσεών του, υπό  περιστάσεις όπως αυτές των διαφορών των κύριων δικών, δεν υφίσταται  κίνδυνος αρνητικών συνεπειών λόγω άνευ περιορισμού σώρευσης ημερών  ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών. Επομένως, δεν φαίνεται απολύτως αναγκαία η  προστασία των συμφερόντων του εργοδότη, όπως αυτή για την οποία έγινε  λόγος στις σκέψεις35 και 36 της παρούσας απόφασης και, ως εκ τούτου, η  εν λόγω προστασία δεν μπορεί να δικαιολογήσει a priori παρέκκλιση από το  δικαίωμα του εργαζομένου σε ετήσια άδεια μετ’αποδοχών.

45Συνεπώς,  μολονότι ο χρονικός περιορισμός τον οποίο δέχθηκε το Δικαστήριο με την  απόφαση της 22ας Νοεμβρίου 2011, KHS (C‑214/10, EU:C:2011:761),  εμποδίζει ασφαλώς τους εργαζόμενους να διεκδικήσουν τη διατήρηση όλων  των ημερών  ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που αποκτήθηκαν κατά τη  διάρκεια της παρατεταμένης απουσίας τους από την εργασία επί πολλές  συναπτές περιόδους αναφοράς, ο εν λόγω περιορισμός δεν μπορεί να  εφαρμοστεί στο δικαίωμα ετήσιας άδειας μετ’αποδοχών που αποκτήθηκε κατά  τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς, κατά την οποία ο εργαζόμενος  πράγματι εργάστηκε πριν περιέλθει σε κατάσταση ολικής ανικανότητας προς  εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητας προς εργασία λόγω ασθένειας, χωρίς  να εξετάζεται το ζήτημα αν ο εργοδότης παρέσχε εγκαίρως στον εργαζόμενο  τη δυνατότητα να ασκήσει  το εν λόγω δικαίωμα, διότι σε μια τέτοια  περίπτωση θα καθίστατο εν τέλει άνευ περιεχομένου το δικαίωμα που  κατοχυρώνεται στο άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη και  συγκεκριμενοποιείται με το άρθρο7 της οδηγίας 2003/88.

46Κατόπιν  των ανωτέρω σκέψεων, στα προδικαστικά ερωτήματα που υποβλήθηκαν σε  καθεμιά από τις υποθέσεις C‑518/20 και C‑727/20 πρέπει να δοθεί η  απάντηση ότι το άρθρο7 της οδηγίας 2003/88 και το άρθρο31,  παράγραφος2, του Χάρτη έχουν την έννοια ότι αντιτίθενται σε εθνική  νομοθεσία κατ’εφαρμογήν της οποίας το δικαίωμα ετήσιας άδειας  μετ’αποδοχών που απέκτησε εργαζόμενος για περίοδο αναφοράς κατά τη  διάρκεια της οποίας αυτός πράγματι εργάστηκε, προτού περιέλθει σε  κατάσταση ολικής ανικανότητας προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητας  προς εργασία λόγω ασθένειας συνεχιζόμενης έκτοτε, μπορεί να αποσβεστεί,  είτε στο πέρας περιόδου μεταφοράς επιτρεπόμενης από το εθνικό δίκαιο  είτε μεταγενέστερα, μολονότι ο εργοδότης δεν παρέσχε εγκαίρως στον  εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το εν λόγω δικαίωμα.

Επί των δικαστικών εξόδων

47Δεδομένου  ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης  τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος  δικαστηρίου, σε αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων.  Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι κατέθεσαν παρατηρήσεις στο  Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.

Για τους λόγους αυτούς, το Δικαστήριο (πρώτο τμήμα) αποφαίνεται:

Το  άρθρο7 της οδηγίας 2003/88/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του  Συμβουλίου, της 4ης Νοεμβρίου 2003, σχετικά με ορισμένα στοιχεία της  οργάνωσης του χρόνου εργασίας, και το άρθρο31, παράγραφος2, του Χάρτη  των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης

έχουν την έννοια ότι

αντιτίθενται  σε εθνική νομοθεσία κατ’εφαρμογήν της οποίας το δικαίωμα ετήσιας  άδειας μετ’αποδοχών που απέκτησε εργαζόμενος για περίοδο αναφοράς κατά  τη διάρκεια της οποίας αυτός πράγματι εργάστηκε, προτού περιέλθει σε  κατάσταση ολικής ανικανότητας προς εργασία λόγω αναπηρίας ή ανικανότητας  προς εργασία λόγω ασθένειας συνεχιζόμενης έκτοτε, μπορεί να αποσβεστεί,  είτε στο πέρας περιόδου μεταφοράς επιτρεπόμενης από το εθνικό δίκαιο  είτε μεταγενέστερα, μολονότι ο εργοδότης δεν παρέσχε εγκαίρως στον  εργαζόμενο τη δυνατότητα να ασκήσει το εν λόγω δικαίωμα. 

Προσωπικός Βοηθός: Άνοιξε η πλατφόρμα για όσους ενδιαφέρονται να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί ατόμων με αναπηρία

 

Προσωπικός Βοηθός: Άνοιξε η πλατφόρμα για όσους ενδιαφέρονται να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί ατόμων με αναπηρία

 

Από το Γραφείο Τύπου του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση:

 

Άνοιξε η πλατφόρμα για όσους ενδιαφέρονται να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί ατόμων με αναπηρία. Οι Προσωπικοί Βοηθοί, θα υποστηρίξουν, με εξασφαλισμένη αμοιβή και ασφάλιση, τους συμπολίτες μας με αναπηρία, στο πλαίσιο του πιλοτικού προγράμματος του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία».

 

Συγκεκριμένα, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλλουν ψηφιακά την αίτησή τους από σήμερα Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου 2022 στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://prosopikosvoithos.gov.gr. Για την καλύτερη εξυπηρέτησή τους, θα λειτουργεί helpdesk για αναφορά/επίλυση προβλημάτων και παροχή οδηγιών, τηλεφωνικώς στους αριθμούς 1555 και 210 7000240, αλλά και μέσω της ιστοσελίδας.

 

Στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών εγγράφονται ενήλικοι έως 67 ετών που επιθυμούν να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί. Της εγγραφής τους θα προηγείται ο έλεγχος του ποινικού μητρώου τους και η επιτυχής ολοκλήρωση εξ αποστάσεως προγράμματος εκπαίδευσης που παρέχεται από το Υπουργείο δωρεάν. ΟιΠροσωπικοί Βοηθοί μετά την ένταξή τους στο Μητρώο θα επιλέγονται από τους συμπολίτες μας με αναπηρία (άτομα με κινητική, νοητική ή/και αναπτυξιακή ή και ψυχική αναπηρία και άτομα με αισθητηριακή αναπηρία) για να τους υποστηρίξουν στην ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσής τους και τη συμπερίληψής τους στην κοινωνία. Η υποστήριξη αυτή θα παρέχεται στη βάση των εξατομικευμένων αναγκών και συνθηκών της ζωής των ωφελουμένων με αναπηρία και σύμφωνα με τις ατομικές επιλογές και τα ενδιαφέροντα τους, ενδεικτικώς ως προς τα εξής: α) δραστηριότητες καθημερινής ζωής όπως σίτιση, ένδυση, προσωπική υγιεινή, β) εργασία και σπουδές γ) συμμετοχή σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου και δ) δραστηριότητες συμμετοχής στην κοινωνική ζωή.

 

Διευκρινίζεται ότι, οι ωφελούμενοι συμπολίτες μας με αναπηρία, στους οποίους απονέμονται, στο πλαίσιο του προγράμματος, ώρες Προσωπικής Βοήθειας, θα έχουν πρόσβαση στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών και στο προφίλ αυτών για το σκοπό αναζήτησης, επικοινωνίας και επιλογής ενός ή περισσότερων Προσωπικών Βοηθών σύμφωνα με τις ανάγκες τους. Θα επιλέγουν μεταξύ είτε (α) ωριαίας Προσωπικής Βοήθειας από ένα ή περισσότερους Προσωπικούς Βοηθούς είτε (β) Προσωπικής Βοήθειας από ένα Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης.

 

Κατόπιν αυτού, τα ωφελούμενα άτομα με αναπηρία θα συνάπτουν ιδιωτικό συμφωνητικό με τους Προσωπικούς Βοηθούς τους. Η αποζημίωση του Προσωπικού Βοηθού ανέρχεται σε έξι (6) ευρώ μικτά ανά ώρα παροχής Προσωπικής Βοήθειας. Στην περίπτωση παροχής Προσωπικής Βοήθειας σε καθεστώς συνοίκησης, η αποζημίωση του Δικαιούχου Προσωπικού Βοηθού ανέρχεται σε χίλια διακόσια ευρώ μικτά μηνιαίως (1.200 ευρώ) και περιλαμβάνει και τις ημέρες ανάπαυσης.

 

Η καταβολή των χρημάτων θα γίνεται από τον ΟΠΕΚΑ απολογιστικά ανά μήνα, σε τραπεζικό λογαριασμό που δηλώνουν οι Προσωπικοί Βοηθοί.

 

Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU.

 

Η Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Δόμνα Μιχαηλίδου, δήλωσε: «Είμαστε ένα βήμα πιο κοντά στην ανεξάρτητη διαβίωση των συμπολιτών μας με αναπηρία. Επιτέλους, για πρώτη φορά στη χώρα μας ξεκινάει η Υπηρεσία του Προσωπικού Βοηθού. Ολοκληρώσαμε με επιτυχία την διαδικασία υποβολή αιτήσεων των συμπολιτών μας με αναπηρία και από σήμερα άνοιξε η πλατφόρμα, ώστε όλοι όσοι επιθυμούν να ενταχθούν στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών, να μπορούν να υποβάλλουν την αίτηση τους. Σύντομα, οι πρώτοι 1.000 συμπολίτες μας με αναπηρία στην Αττική, θα έχουν τον δικό τους Προσωπικό Βοηθό, ενώ μένοντας πιστοί στις δεσμεύσεις μας, το 2024 η υπηρεσία θα επεκταθεί πανελλαδικώς. Ως Πολιτεία, βελτιώνουμε έμπρακτα την ποιότητα ζωής και την αξιοπρεπή διαβίωση όλων και ιδίως όσων έχουν μεγαλύτερη ανάγκη. Δεν αφήνουμε κανέναν πίσω».

 

Άνοιξε η πλατφόρμα για τους Προσωπικούς Βοηθούς, από σήμερα οι αιτήσεις                                

Άνοιξε η πλατφόρμα για τους Προσωπικούς Βοηθούς, από σήμερα οι αιτήσεις

Αλεξάνδρα Κλειδαρά

26/09

2022

 

Άνοιξε η πλατφόρμα για όσους ενδιαφέρονται να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί ατόμων με αναπηρία.                                

Οι Προσωπικοί Βοηθοί, θα υποστηρίξουν, με εξασφαλισμένη αμοιβή και ασφάλιση, τους πολίτες με αναπηρία, στο πλαίσιο του πιλοτικού προγράμματος του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία». Συγκεκριμένα, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλλουν ψηφιακά την αίτησή τους από σήμερα Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου 2022 στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://prosopikosvoithos.gov.gr. Για την καλύτερη εξυπηρέτησή τους, θα λειτουργεί helpdesk για αναφορά/επίλυση προβλημάτων και παροχή οδηγιών, τηλεφωνικώς στους αριθμούς 1555 και 210 7000240, αλλά και μέσω της ιστοσελίδας.                                    

Στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών εγγράφονται ενήλικοι έως 67 ετών που επιθυμούν να απασχοληθούν ως Προσωπικοί Βοηθοί. Της εγγραφής τους θα προηγείται ο έλεγχος του ποινικού μητρώου τους και η επιτυχής ολοκλήρωση εξ αποστάσεως προγράμματος εκπαίδευσης που παρέχεται από το Υπουργείο δωρεάν.                                    

Οι Προσωπικοί Βοηθοί μετά την ένταξή τους στο Μητρώο θα επιλέγονται από τους συμπολίτες μας με αναπηρία (άτομα με κινητική, νοητική ή/και αναπτυξιακή ή και ψυχική αναπηρία και άτομα με αισθητηριακή αναπηρία) για να τους υποστηρίξουν στην ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσής τους και τη συμπερίληψής τους στην κοινωνία.                                    

Η υποστήριξη αυτή θα παρέχεται στη βάση των εξατομικευμένων αναγκών και συνθηκών της ζωής των ωφελουμένων με αναπηρία και σύμφωνα με τις ατομικές επιλογές και τα ενδιαφέροντα τους, ενδεικτικώς ως προς τα εξής: α) δραστηριότητες καθημερινής ζωής όπως σίτιση, ένδυση, προσωπική υγιεινή, β) εργασία και σπουδές γ) συμμετοχή σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου και δ) δραστηριότητες συμμετοχής στην κοινωνική ζωή.                                    

Διευκρινίζεται ότι, οι ωφελούμενοι συμπολίτες μας με αναπηρία, στους οποίους απονέμονται, στο πλαίσιο του προγράμματος, ώρες Προσωπικής Βοήθειας, θα έχουν πρόσβαση στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών και στο προφίλ αυτών για το σκοπό αναζήτησης, επικοινωνίας και επιλογής ενός ή περισσότερων Προσωπικών Βοηθών σύμφωνα με τις ανάγκες τους. Θα επιλέγουν μεταξύ είτε (α) ωριαίας Προσωπικής Βοήθειας από ένα ή περισσότερους Προσωπικούς Βοηθούς είτε (β) Προσωπικής Βοήθειας από ένα Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης.                                    

Κατόπιν αυτού, τα ωφελούμενα άτομα με αναπηρία θα συνάπτουν ιδιωτικό συμφωνητικό με τους Προσωπικούς Βοηθούς τους. Η αποζημίωση του Προσωπικού Βοηθού ανέρχεται σε έξι (6) ευρώ μικτά ανά ώρα παροχής Προσωπικής Βοήθειας. Στην περίπτωση παροχής Προσωπικής Βοήθειας σε καθεστώς συνοίκησης, η αποζημίωση του Δικαιούχου Προσωπικού Βοηθού ανέρχεται σε χίλια διακόσια ευρώ μικτά μηνιαίως (1.200 ευρώ) και περιλαμβάνει και τις ημέρες ανάπαυσης.                                    

Πληρωμή από τον ΟΠΕΚΑ                                    

Η καταβολή των χρημάτων θα γίνεται από τον ΟΠΕΚΑ απολογιστικά ανά μήνα, σε τραπεζικό λογαριασμό που δηλώνουν οι Προσωπικοί Βοηθοί. Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU.                                     

Η Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Δόμνα Μιχαηλίδου, δήλωσε: «Είμαστε ένα βήμα πιο κοντά στην ανεξάρτητη διαβίωση των συμπολιτών μας με αναπηρία. Επιτέλους, για πρώτη φορά στη χώρα μας ξεκινάει η Υπηρεσία του Προσωπικού Βοηθού. Ολοκληρώσαμε με επιτυχία την διαδικασία υποβολή αιτήσεων των συμπολιτών μας με αναπηρία και από σήμερα άνοιξε η πλατφόρμα, ώστε όλοι όσοι επιθυμούν να ενταχθούν στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών, να μπορούν να υποβάλλουν την αίτηση τους. Σύντομα, οι πρώτοι 1.000 συμπολίτες μας με αναπηρία στην Αττική, θα έχουν τον δικό τους Προσωπικό Βοηθό, ενώ μένοντας πιστοί στις δεσμεύσεις μας, το 2024 η υπηρεσία θα επεκταθεί πανελλαδικώς. Ως Πολιτεία, βελτιώνουμε έμπρακτα την ποιότητα ζωής και την αξιοπρεπή διαβίωση όλων και ιδίως όσων έχουν μεγαλύτερη ανάγκη. Δεν αφήνουμε κανέναν πίσω».                                    

Ακολουθεί το κοινωνικό μήνυμα για τον Προσωπικό Βοηθό:                                    

  

Συντάξεις: Ποιοι θα δούνε διπλή ακόμα και τριπλή αύξηση το 2023

Συντάξεις: Ποιοι θα δούνε διπλή ακόμα και τριπλή αύξηση το 2023 (βίντεο)

: EUROKINISSI

Newsroom

25/09

2022

 

 «Τουλάχιστον το 87% των συνταξιούχων θα δει κατευθείαν αύξηση στη σύνταξη, μερικοί διπλή και τριπλή» τόνισε ο Υπουργός Εργασίας, Κωστής Χατζηδάκης .                                

«Μετά από 12 χρόνια ξεπαγώνουν οι συντάξεις και τουλάχιστον το 87% των συνταξιούχων που κατευθύνονται σε αύξηση στη σύνταξη, πολλοί από τους οποίους μάλιστα, που κάνουν διπλή και τριπλή αύξηση», δήλωσε ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Κωστής Χατζηδάκης, σε συνέντευξη.που παραχώρησε σε εκπομπή του τηλεοπτικού σταθμού ΣΚΑΪ.

Στο πλαίσιο της συνέντευξης, ο κ.Ο Χατζηδάκης διευκρίνισε ότι η αύξηση, που θα δοθεί αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2023, συνδέεται με τον αριθμό και την ανάπτυξη και ανέφερε ότι το ποσοστό της αύξησης θα προσδιοριστεί μόλις ανακοινωθεί από την ΕΛΣΤΑΤ τα επίσημα στοιχεία για την αύξηση της ΑΕΠ και την αύξηση του τιμαρίθμου. την τρέχουσα χρονιά.

«Κατευθείαν αύξηση στις συντάξεις»                                     

Παράλληλα, ο υπουργός Εργασίας σημείωσε ότι για πάρα πολλούς συνταξιούχους οι αυξήσεις που είναι περισσότερες.Όπως εξηγήθηκε, το 2023 θα αυξηθούν οι αποδοχές από την κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης, αύξηση από την 4η δόση του επανυπολογισμού συντάξεων για 30 και άνω έτη και τη χορήγηση της έκτακτης εφάπαξ ενίσχυσης των 250 ευρώ, καθώς και η προαναφερόμενη αύξηση βάσει πληθωρισμού και ανάπτυξης. .

«Η μεγάλη πλειονότητα των συνταξιούχων θα δει κατευθείαν αύξηση στη σύνταξη», αποσαφήνισε ο κ.Χατζηδάκης, τονίζοντας ότι κάποιοι, παρότι δεν θα κάνουν κάτι αμέσως στην τσέπη τους διότι έχουν μεγαλύτερη προσωπική διαφορά, λόγω του νόμου Κατρούγκαλου, με αυτές τις αυξήσεις που «ροκανίζουν» σημαντικά την προσωπική διαφορά και θα βρεθούν σε καλύτερη θέση για μελλοντικές αυξήσεις.Ωστόσο, η πλειονότητα των όσων υπάγονται στις διατάξεις για την προσωπική διαφορά που θα αυξηθεί στο εισόδημα, λόγω της κατάργησης της έκτακτης εισφοράς αλληλεγγύης.«Έχουμε υπολογίσει, χωρίς να λογαριάσουμε την επίδραση που μπορεί να έχει η έκτακτη εφάπαξ ενίσχυση των 250 ευρώ ή η 4η δόση επανυπολογισμού του νόμου Βρούτση, ότι μόνο το 13% των συνταξιούχων θα μείνει χωρίς πραγματικές αυξήσεις,

Στη συνέχεια, ο κ.Χατζηδάκης παρουσίασε συγκεκριμένα παραδείγματα, υπογραμμίζοντας τα εξής:

Παράδειγμα 1:

Αν υποτεθεί ότι το ποσοστό της αύξησης θα ανέλθει στο 7%, οι συνταξιούχοι που λαμβάνουν σύνταξη 750 ευρώ που έχουν μηνιαίο όφελος 53 ευρώ, ενώ το έτος όφελος είναι 636 ευρώ, (δηλαδή το 85% της 13ης σύνταξης).Όμως, όπως συμπλήρωσε ο υπουργός, οι συνταξιούχοι αυτής της κατηγορίας θα είναι στη συντριπτική πλειονότητά τους επιλογή για το επίδομα των 250 ευρώ.Επομένως, αν προστέθηκε στα 636 ευρώ, που είναι το έτος όφελος από την αύξηση, η έκτακτη εφάπαξ ενίσχυση των 250 ευρώ, ο αριθμός φτάνει τα 886 ευρώ.

Παράδειγμα 2:

Με σενάριο αύξησης 7%, συνταξιούχοι που λαμβάνουν σύνταξη 900 ευρώ που έχουν μηνιαίο όφελος 63 ευρώ και ετήσιο όφελος 756 ευρώ, (δηλαδή το 90% της 13ης σύνταξης).

Παράδειγμα 3:

Αν υποτεθεί ότι το ποσοστό της αύξησης διαμορφωθεί στο 7%, κάποιος που λαμβάνει αναπηρική σύνταξη των 514 ευρώ, που έχει μηνιαίο όφελος 36 ευρώ και ετήσιο όφελος 432 ευρώ.Αν προστεθεί το ποσό της έκτακτης εφάπαξ ενίσχυσης των 250 ευρώ, το συνολικό ποσό θα φτάσει στα 682 ευρώ.

Στο Μεταξύ, ο υπουργός Εργασίας δήλωσε ότι το θέμα της έκδοσης των ληξιπρόθεσμων εκκρεμών κυρίων συντάξεων βρίσκεται στην τελική ευθεία για την οριστική επίλυσή του και ότι από τις αρχές του νέου έτους ξεκίνησε το πρόγραμμα χορήγησης χαμηλών δανείων σε νέους ή νέα ζευγάρια.

Επιπλέον, ο κ.Χατζηδάκης αναφέρθηκε και σε ακόμη ένα νέο μέτρο που αφορά το επίδομα μητρότητας, το οποίο επεκτείνεται στον ιδιωτικό τομέα από το 2023 για τρεις μήνες.Από τους έξι μήνες, δηλαδή, στους εννέα.Σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, το μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί εναλλακτικά και για τον πατέρα που αποσκοπεί στη στήριξη της οικογένειας και στην εξίσωση, ουσιαστικά, μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.Με βάση το παράδειγμα που έχει δώσει στη δημοσιότητα το υπουργείο, μία μητέρα λαμβάνει σήμερα για ειδική παροχή προστασίας μητρότητας τον βασικό κατώτατο μισθό επί έξι μήνες, δηλαδή 713 Χ 6 = 4,278 ευρώ (μεικτά).Με την επέκταση του επιδόματος κατά τρεις μήνες θα λάβει 713 Χ 9= 6.417 ευρώ μεικτά.

Αναφορικά με σημερινό δημοσίευμα που κάνει λόγο για «πάγωμα» της αύξησης των ασφαλιστικών εισφορών για ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, ο υπουργός Εργασίας ξεκαθάρισε ότι οι ασφαλιστικές εισφορές δεν θα «παγώσουν» γι' αυτές τις κατηγορίες των ασφαλισμένων και σημείωσε: «Ο ΣΥΡΙΖΑ , με τον νόμο Κατρούγκαλου, τσάκισε τους αυτοαπασχολούμενους.Η κυβέρνησή μας άλλαξε άρδην το σύστημα αυτό υπέρ των αυτοαπασχολουμένων και των ελευθέρων επαγγελματιών.Πλέον, ο μισθωτός που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό δίνει σε εισφορές στον ΕΦΚΑ 20% περισσότερο από ό,τι δίνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες.Αν παγώσουμε τις εισφορές, οι άνθρωποι αυτοί δεν θα πάρουν υψηλές συντάξεις, διότι για να πάρεις σύνταξη πρέπει να καταβάλεις προηγούμενες εισφορές.Δεν μπορεί ο εργαζόμενος που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό να δίνει υψηλότερες εισφορές από ό,τι δίνει έναν γιατρό, έναν δικηγόρο και έναν μηχανικό.Μπορεί να διανύουμε το τελευταίο έτος πριν από τις εκλογές, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είμαστε υπεύθυνοι».

Τέλος, σχετικά με τα αναδρομικά, ο κ.Χατζηδάκης τόνισε ότι θα δοθούν σύμφωνα με τις δικαστικές αποφάσεις.

Η συνέντευξη του Υπουργού Εργασίας στον ΣΚΑΪ: 

Εβδομάδα πληρωμών: Καταβάλλονται συντάξεις Οκτωβρίου, επιδόματα ΟΠΕΚΑ και ΟΑΕΔ

Εβδομάδα πληρωμών: Καταβάλλονται συντάξεις Οκτωβρίου, επιδόματα ΟΠΕΚΑ και ΟΑΕΔ

Αλεξάνδρα Κλειδαρά

25/09

2022

 

Την πληρωμή των συντάξεων Οκτωβρίου, την προκαταβολή σύνταξης για τον ίδιο μήνα και την πληρωμή των επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ για το Σεπτέμβριο αλλά και επιδόματα ΟΑΕΔ, περιλαμβάνει ο προγραμματισμός των καταβολών για την εβδομάδα 26-30 Σεπτεμβρίου.                                

Αναλυτικά τι καταβάλλεται από e-ΕΦΚΑ, ΔΥΠΑ και ΟΠΕΚΑ για την περίοδο 26-30 Σεπτεμβρίου.                                    

Συνολικά εκτιμάται ότι θα καταβληθούν σχεδόν 2,5 δισ. ευρώ σε  πάνω από 5,5  εκατ. δικαιούχους.                                    

Ειδικότερα:

1. Από τον e-ΕΦΚΑ θα γίνουν την περίοδο 26-30 Σεπτεμβρίου οι εξής καταβολές, στο πλαίσιο των τακτικών πληρωμών του Φορέα:

• Την Τρίτη 27 Σεπτεμβρίου θα καταβληθούν  537,9 εκατ. ευρώ για τις κύριες και επικουρικές συντάξεις Σεπτεμβρίου σε 949.123  συνταξιούχους από τους τέως φορείς ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΝΑΤ, ΕΤΑΤ, ΕΤΑΑ, ΕΤΑΠ-ΜΜΕ και ΔΕΗ                                        

• Την Τετάρτη 28 Σεπτεμβρίου θα καταβληθούν 753,6 εκατ. ευρώ σε 1.502.825  συνταξιούχους του Δημοσίου, του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, των τραπεζών και του  ΟΤΕ των οποίων το ΑΜΚΑ λήγει σε 1, 3, 5, 7 και 9.                                        

• Την Πέμπτη 29 Σεπτεμβρίου θα καταβληθούν 754,8 εκατ. ευρώ σε 1.505.322 συνταξιούχους του Δημοσίου, του τ. ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, των τραπεζών και του  ΟΤΕ των οποίων το ΑΜΚΑ λήγει σε 0, 2, 4, 6 και 8.                                        

• Την Πέμπτη 29 Σεπτεμβρίου θα καταβληθούν επίσης 7,5 εκατ. ευρώ σε 20.000 δικαιούχους για προκαταβολές συντάξεων μηνός Οκτωβρίου, στη βάση του ν. 4778/2021.                                        

• Τέλος, την επόμενη εβδομάδα θα καταβληθούν 16,2 εκατ. ευρώ σε 680 δικαιούχους σε συνέχεια έκδοσης αποφάσεων για εφάπαξ.                                        

2. Από τη ΔΥΠΑ  θα γίνουν οι εξής καταβολές:

• 15 εκατ. ευρώ σε 35.000 δικαιούχους για καταβολή επιδομάτων ανεργίας και λοιπών επιδομάτων                                        

• 20 εκατ. ευρώ σε 17.000 δικαιούχους στο πλαίσιο επιδοτούμενων προγραμμάτων απασχόλησης                                         

• 7 εκατ. ευρώ σε 1.500 μητέρες για επιδοτούμενη άδεια μητρότητας                                        

• 3 εκατ. ευρώ για 300 δικαιούχους για Προγράμματα Κοινωφελούς Χαρακτήρα (πληρωμή εισφορών σε φορείς)                                         

3. Από τον ΟΠΕΚΑ την Παρασκευή 30 Σεπτεμβρίου θα πραγματοποιηθούν οι εξής καταβολές:

• 160 εκατ. ευρώ σε 751.000  δικαιούχους για οικογενειακά επιδόματα παιδιών                                        

• 71,3 εκατ. ευρώ σε 173.550 δικαιούχους για αναπηρικά επιδόματα (αναπηρικά και διατροφής)                                        

• 47,7 εκατ. ευρώ σε 224.486 δικαιούχους για Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα                                        

• 33,8 εκατ. ευρώ σε 280.840 δικαιούχους για επίδομα στέγασης                                        

• 11,2 εκατ. ευρώ σε 35.043 δικαιούχους για επιδόματα ανασφάλιστων υπερηλίκων                                        

• 11,4 εκατ. ευρώ σε 11.453  δικαιούχους για επίδομα γέννησης                                         

• 250.000 ευρώ σε 1.200 δικαιούχους ως συνεισφορά του Δημοσίου σε δάνεια του Προγράμματος «ΓΕΦΥΡΑ» (λόγω COVID-19)                                        

• 259.850 ευρώ σε 810 δικαιούχους για επίδομα στεγαστικής συνδρομής                                        

• 214.100 ευρώ σε 6.100 δικαιούχους για επίδομα ομογενών                                        

• 195.000 ευρώ σε 2.800 δικαιούχους ως συνεισφορά του Δημοσίου σε δάνεια (προστασία κύριας κατοικίας)                                        

• 106.623  ευρώ σε 135 δικαιούχους για έξοδα κηδείας ανασφαλίστων.                                         

ΔΥΠΑ: «Προτεραιότητα η ένταξη των ΑμεΑ στην αγορά εργασίας για τις Ευρωπαϊκές Δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης»

 

ΔΥΠΑ: «Προτεραιότητα η ένταξη των ΑμεΑ στην αγορά εργασίας για τις Ευρωπαϊκές Δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης»

21 Σεπτέμβριου 2022  0Ανακοινώσεις ΑΑΔΕ – e-ΕΦΚΑ – Υπ.Οικ. – ΔΥΠΑ – Ε.Ένωσης κ.ά.

Δ.ΥΠ.Α.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ

Τμήμα Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων

Δελτίο Τύπου

Αθήνα, 21.09.2022

Προτεραιότητα η ένταξη των ΑμεΑ στην αγορά εργασίας για τις Ευρωπαϊκές Δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης

Στο πλαίσιο της διήμερης (20-21 Σεπτεμβρίου) διάσκεψης της Τσεχικής προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ένταξη των Ατόμων με Αναπηρία στην αγορά εργασίας, ο Α’ Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Δικτύου Δημοσίων Υπηρεσιών Απασχόλησης (European Network of Public Employment Services – PES Network) και Διοικητής της ΔΥΠΑ Σπύρος Πρωτοψάλτης τόνισε ότι η αύξηση της απασχόλησης των ΑμεΑ αποτελεί προτεραιότητα των Ευρωπαϊκών ΔΥΠΑ και ανακοίνωσε τη νέα εργαλειοθήκη (toolkit) του δικτύου για την ενίσχυση και βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών των μελών του δικτύου.

Κατά τη διάρκεια της σύσκεψης που διεξάχθηκε στην Πράγα, ο Διοικητής συμμετείχε σε συζήτηση με την Justina Jakštienė, Υφυπουργό Κοινωνικής Ασφάλισης και Απασχόλησης της Λιθουανίας, την Caroline Mancel, Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια της Actiris (ΔΥΠΑ Βρυξελλών), την Cynthia Harrison, Βοηθό Αναλύτρια Πολιτικής του CEDEFOP (Ευρωπαϊκό Κέντρο για την Ανάπτυξη της Επαγγελματικής Κατάρτισης) και την Virginia Carcedo, Γενική Γραμματέα του Foundation Once, με θέμα «Ενισχύοντας τις δυνατότητες των υπηρεσιών απασχόλησης και ένταξης»

Συγκεκριμένα, η συζήτηση επικεντρώθηκε σε πρωτοβουλίες, εργαλεία και ενέργειες για την αποτελεσματικότερη ένταξη των ΑμεΑ στην αγορά εργασίας, στη διασφάλιση του ομαλού συντονισμού μεταξύ των κοινωνικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών απασχόλησης καθώς και στον κρίσιμο ρόλο του επαγγελματικού προσανατολισμού και των συνεργασιών για την είσοδο και τη μετάβασή τους στην αγορά εργασίας.

Επίσης, ο Διοικητής τοποθετήθηκε για τον ρόλο και τη συνεισφορά του Ευρωπαϊκού Δικτύου Δημοσίων Υπηρεσιών Απασχόλησης στην εργασιακή ένταξη των ΑμεΑ, στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας μεταξύ των κρατών-μελών καθώς και στις βέλτιστες πρακτικές που περιλαμβάνει η εργαλειοθήκη, που είναι αποτέλεσμα της συμμετοχής και συνεργασίας 20 μελών του δικτύου.

Επιπρόσθετα, αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες της ΔΥΠΑ, όπως στη δημιουργία της ιστοσελίδας prosvasis.dypa.gov.gr που διευκολύνει την πρόσβαση των ΑμεΑ στη χρήση των υπηρεσιών, στην ψηφιακή πλατφόρμα myDYPAlive που παρέχει τη δυνατότητα τηλεδιάσκεψης με εργασιακούς συμβούλους και στην οποία υπάρχει διερμηνεία στην ελληνική νοηματική γλώσσα/χειλεανάγνωση σε συνεργασία με το Ίδρυμα Κωφών, στα προγράμματα των Σχολών Επαγγελματικής Κατάρτισης ΑμεΑ Αθηνών και Θεσσαλονίκης, καθώς και στα προγράμματα απασχόλησης που προσφέρουν κίνητρα στις επιχειρήσεις για την πρόσληψη ΑμεΑ.

Πηγή: www.taxheaven.gr